על דא ועל הא

[שוהם]

ממש פארקערט.

איך בין מבטל מיין פארשטאנד צו די עסקנים.
איך פארשטיי אזויפיל אז איך פאלג זיי

מ'רעדט דאך נישט פון פאלגן מ'רעדט סך הכל צי מסברא זענען זיי גערעכט

וויאזוי קען איך אפילו האבן א מיינונג דא?

די חברה טוען עס פול-טיים, און יעדער ווייסט אז א מערהייט פון זייער ארבעט זענען שטילע, און אפילו סודות’פולע.

סא וואס?

איך לייקן עס נישט און עכ"ז קען זיין אז זיי האבן א טעות אינעם מהלך פון פאליטיק (מוזסט דאך עכ"ח אזוי זאגן ווייל ס'מאכט זיך צומאל א מחלוקת צווישן עסקנים איז דאך בהכרח דער עסקן פון יענעמ'ס קהילה זיך טועה...), עכ"פ ס'מעג ווערן אויסגעשמועסט און פארענטפערט אדער בלייבן שווער.

[פופציגער]

מ'רעדט דאך נישט פון פאלגן מ'רעדט סך הכל צי מסברא זענען זיי גערעכט

וויאזוי קען איך אפילו האבן א מיינונג דא?

די חברה טוען עס פול-טיים, און יעדער ווייסט אז א מערהייט פון זייער ארבעט זענען שטילע, און אפילו סודות’פולע.

סא וואס?

איך לייקן עס נישט און עכ"ז קען זיין אז זיי האבן א טעות אינעם מהלך פון פאליטיק (מוזסט דאך עכ"ח אזוי זאגן ווייל ס'מאכט זיך צומאל א מחלוקת צווישן עסקנים איז דאך בהכרח דער עסקן פון יענעמ'ס קהילה זיך טועה...), עכ"פ ס'מעג ווערן אויסגעשמועסט און פארענטפערט אדער בלייבן שווער.

אודאי קען א מענטש מאכן א טעות. אבער ס’נאריש אז מענטשן וואס האבן זערא מעגליכקייט צו שיינען א ליכט אויפן אמת, זאלן בכלל מיינען זיי קענען אויפכאפן די טעותים.

עס איז מיין באשלוס צו טראסטן די עסקנים וועמען איך טראסט ווען איך דארף הילף.

און יא, געווענליך וועליך טראסטן "אונזערע" עסקנים, ופשוט הוא, איך טראסט "אונזער" סיסטעם. ניין?

[פופציגער]

דער פראטעסט מארגן מאכט שוואכליך סענס אין מיינע אויגן.

א מענטש וואס ארבעט, און האט נישט קיין צייט צו ספעמען מיליאן גרופעס און פרעגן דעטאלן אויפן פראטעסט, האט פון וואו צו וויסן וואס, ווען, וואו?

[צווייג]

דער פראטעסט מארגן מאכט שוואכליך סענס אין מיינע אויגן.

א מענטש וואס ארבעט, און האט נישט קיין צייט צו ספעמען מיליאן גרופעס און פרעגן דעטאלן אויפן פראטעסט, האט פון וואו צו וויסן וואס, ווען, וואו?

זעץ דיך אריין אין דיין קאר (אין א זונטאג מיטאג) לייג אריין אינעם GPS איזרעילי קאנסול, און שטעל דיך אהין פארנט פונעם בנין שרייען "נמות ולא נתגייס" און "איזרעילי גאווערמענט שעים אן יו" דערנאך קענסטו אהיים פארן.

נאך עפעס דארפסטו וויסן?

[ויצא]

אויב מען מעג פרעגען וואס פינקטלעך דארף די פראטעסט אויף צו טוהן ?

[קלאפן]

אן אריינגיין אין אלע א.ד. ארגומענטן.

ווער ס'האלט אביסל, מיט ר' נפתלי משה רעדט אייביג מיט נאסטאלגיע פון די פאוער וואס סאטמאר האט געהאט אמאל ר' ליפא פריעדמאן ר' לייביש לעפקוויטש און ר' ארי לייב גלאנץ און זיין פוינט איז אייביג אז די 'איינציגסטע' זאך וואס רעדט צו א פאליטישאן פון דעמאלטס ביז היינט איז 'וואוטס' און די חילוק פון דאן ביז היינט איז 'בלויז' די צאל מענטשן וואס גייען ארויס צו די שטים בודקעס. און ווען דער עולם שטראמט ווען שטימען ווי אמאל וואלט יעדער געציטערט פון די עסקנים. אין איין ווארט "די איינציגע כח וואס אן עסקן פארמאגט איז די צאל שטימען ער פארטרעט".
אלזא שטעלט זיך די פראגע, אויב אינדארסט מען איינעם יעצט 'בלויז' ווייל ער גייט געווינען (בלויז. ווייל דריי חדשים צוריק די סעים קאנטעסט האט מען אינדארסט דעם אנדערן און די 'איינציגע' זאך וואס האט זיך געטוישט איז די אנקעטעס...) וואספארא מעלה איז די שטימעס ביים פאליטישאן אין די אויגן אויב ווייסט ער אז ממה נפשך דער וואס געווינט וועט מען אינדארסן. לפי ר נפתלי משה אלעס אנדערש חוץ וואוטס איז שטותים.

מיינט דען דאס וואוטס???

[להגדיל הטראסק]

אויב מען מעג פרעגען וואס פינקטלעך דארף די פראטעסט אויף צו טוהן ?

סופארט פאר די בחורים און תפילה.

[חלום חלמתי]

דער פראטעסט מארגן מאכט שוואכליך סענס אין מיינע אויגן.

א מענטש וואס ארבעט, און האט נישט קיין צייט צו ספעמען מיליאן גרופעס און פרעגן דעטאלן אויפן פראטעסט, האט פון וואו צו וויסן וואס, ווען, וואו?

טראסט אונזערע עסקנים מיט אונזער סיסטעם און פרעג נישט קיין קשיות

[שינאווער]

דער פראטעסט מארגן מאכט שוואכליך סענס אין מיינע אויגן.

א מענטש וואס ארבעט, און האט נישט קיין צייט צו ספעמען מיליאן גרופעס און פרעגן דעטאלן אויפן פראטעסט, האט פון וואו צו וויסן וואס, ווען, וואו?

יא, איך בין סאם האו קלאר מיט אלעם.

דער רבי האט געהייסן מען זאל גיין.

עס הענגט איבעראל צעטליך מיט אלע אינפארמאציע.

מיט וועלכע דעטאלן ביסטו נאכנישט קלאר?

[הימל]

דער פראטעסט מארגן מאכט שוואכליך סענס אין מיינע אויגן.

א מענטש וואס ארבעט, און האט נישט קיין צייט צו ספעמען מיליאן גרופעס און פרעגן דעטאלן אויפן פראטעסט, האט פון וואו צו וויסן וואס, ווען, וואו?

יא, איך בין סאם האו קלאר מיט אלעם.

דער רבי האט געהייסן מען זאל גיין.

עס הענגט איבעראל צעטליך מיט אלע אינפארמאציע.

מיט וועלכע דעטאלן ביסטו נאכנישט קלאר?

וועלכע צעטל הענגט?

אויסער אז תורתך שעשועי האט אפגעשטיפט די בחינה און אייזיק דאסקאל האט געמאכט א קידוש, האב איך נישט געזען קיין שום צעטל...

[הימל]

אויב מען מעג פרעגען וואס פינקטלעך דארף די פראטעסט אויף צו טוהן ?

די רבי פלעגט זאגן מ' ברויך טוהן און נישט אויפטוהן.

[שינאווער]

דער פראטעסט מארגן מאכט שוואכליך סענס אין מיינע אויגן.

א מענטש וואס ארבעט, און האט נישט קיין צייט צו ספעמען מיליאן גרופעס און פרעגן דעטאלן אויפן פראטעסט, האט פון וואו צו וויסן וואס, ווען, וואו?

יא, איך בין סאם האו קלאר מיט אלעם.

דער רבי האט געהייסן מען זאל גיין.

עס הענגט איבעראל צעטליך מיט אלע אינפארמאציע.

מיט וועלכע דעטאלן ביסטו נאכנישט קלאר?

וועלכע צעטל הענגט?

אויסער אז תורתך שעשועי האט אפגעשטיפט די בחינה און אייזיק דאסקאל האט געמאכט א קידוש, האב איך נישט געזען קיין שום צעטל...

איך האב געזעהן צעטליך מיט אנווייזונגען און סדר הבאסעס.

סא וועלכע נאך דעטאלן איז נאכנישט קלאר?

[שוהם]

אויב מען מעג פרעגען וואס פינקטלעך דארף די פראטעסט אויף צו טוהן ?

מחאה, תפילה, שטיצע און וואכזאמקייט (פאר אונז)

[שוהם]

וויאזוי קען איך אפילו האבן א מיינונג דא?

די חברה טוען עס פול-טיים, און יעדער ווייסט אז א מערהייט פון זייער ארבעט זענען שטילע, און אפילו סודות’פולע.

סא וואס?

איך לייקן עס נישט און עכ"ז קען זיין אז זיי האבן א טעות אינעם מהלך פון פאליטיק (מוזסט דאך עכ"ח אזוי זאגן ווייל ס'מאכט זיך צומאל א מחלוקת צווישן עסקנים איז דאך בהכרח דער עסקן פון יענעמ'ס קהילה זיך טועה...), עכ"פ ס'מעג ווערן אויסגעשמועסט און פארענטפערט אדער בלייבן שווער.

אודאי קען א מענטש מאכן א טעות. אבער ס’נאריש אז מענטשן וואס האבן זערא מעגליכקייט צו שיינען א ליכט אויפן אמת, זאלן בכלל מיינען זיי קענען אויפכאפן די טעותים.

עס איז מיין באשלוס צו טראסטן די עסקנים וועמען איך טראסט ווען איך דארף הילף.

און יא, געווענליך וועליך טראסטן "אונזערע" עסקנים, ופשוט הוא, איך טראסט "אונזער" סיסטעם. ניין?

איך זע נישט וואס איך האב צו איבער'חזר'ן, טראסט איז ביים שטים-בודקע און דארט קענסטו טון וואס דיין עסקן הייסט. ווען איך פרעג א קשיא אויף פרעזידענט טראמפ אז ס'מאכט נישט קיין סענס זיינע מאווס קומט נישט אריין צו ענטפערן 'טראסט' אפילו דו האסט, קענסט ווייטער וואוטן פאר אים אבער די קשיא וועט געפרעגט און פארענטפערט ווערן.
אין אנדערע ווערטער איך פרעג נישט 'אפ' דעם עסקן (און אודאי נישט זיין עסקנות), איך פרעג אן אבוויעס שווערע קשיא, ווער ס'האלט אז דער עסקן איז גערעכט אפילו ער פארשטייט נישט זאל ניצן זיין טראסט און אים פאלגן, ס'פארענטפערט אבער נישט די קשיא.

[קענסט מיר נישט]

אויב מען מעג פרעגען וואס פינקטלעך דארף די פראטעסט אויף צו טוהן ?

גארנישט

מפי רבני הק מסאטמאר זצוק"ל

[וויענער חסיד]

אן אינטרעסאנטע מחשבה; די גאנצע געדאנק פונעם פראטעסט איז דער וועלט זאל זעהן די מידיע וכולהו איך מיין און דער היינטיגע וועלט וואלט מען סאך מער אויפגעטון גיין אויף אן גרויסע פאדקעסט און מסביר זיין

[עומד על תלת]

אן אינטרעסאנטע מחשבה; די גאנצע געדאנק פונעם פראטעסט איז דער וועלט זאל זעהן די מידיע וכולהו איך מיין און דער היינטיגע וועלט וואלט מען סאך מער אויפגעטון גיין אויף אן גרויסע פאדקעסט און מסביר זיין

ווער זאגט אז מען גייט נישט אויף פאדקעסטן אויך,
עס האט אלעמאל די שטארקסטע אפקלאנג "פאקטישע מענטשען" אויף די גאס, דאס מיינט מענטשן זענען גרייט אוועקצוגעבן צייט געלט, אין כח, ארויסצוקומען ווייזן וואס זיי ווילן,
ווי איידער גיין אויף א פאדקעסט אין שרייען איך האב טויזנטער מענטשן וואס זענען מסכים מיט וואס איך זאג,
פארוואס זאל דיר איינער גלייבן?,
מאנהעטן איז א ריזגער שטאט טויזנטער מענטשן וועלן זעהן אז "עפעס גייט דא פאר",
דערנאך קען א שליח ציבור גיין אויף א "פאדקעסט" ארויס ברענגען דעת הקהל..

[וויענער חסיד]

איך זאג מען זאל טון ביידע; ווער זאגט אז מען גייט נישט גיין לאמיר זען איך גלייב שוואך; וויאזוי האט טראמפ געווינען די עלעקשאנס לויט רוב אנאליסטן דורך פאדקעסטן קיינער הערט שוין נישט אויס די מידיע זיכער נישט אזוי בעיון צו הערן אפאר האסידיקס האבן געפראטעסט

[עומד על תלת]

יא, אבער דאס האט נאר געהאט א כח ווייל מענטשן זענען טאקע ארויסגעקומען אין די מאסן צו זיינע ראלי‘ס.

[יאנטשי]

יא, אבער דאס האט נאר געהאט א כח ווייל מענטשן זענען טאקע ארויסגעקומען אין די מאסן צו זיינע ראלי‘ס.

מענטשן זענען געווארן באצויבערט פון אים, פון זיינע רעדעס, זיינע העצע וכו'. און געשפירט אז זיי מיינט מען און זענען ארויס שטימען.

דא רעדט מען פון א פראטעסט קעגן א לאנד, א לאנד וואס האט געהאט מילי מיליאנען מענטשן פראטעסטירן קעגן זיי די לעצטע צוויי יאר.

[וויענער חסיד]

סאיז דא יעצט א ריזיגע ווינט אויף סאושעל מידיע קעגן מדינת ישראל און דעיס איז זייער א אינטערסאנטע scoop אז חרדישע יודן מיטשענען זיך אזוי מיטן מדינה בנוגע גיוס; סאו סיי אסאך פאדקעסטער וואלטן געהאוסט אזא גאסט און סיי עס קען גיין מעגא וויירעל און לייגן עכטע פרעשור פאר די מדינה "עסקנים קוקטס אריין און דעם"

[וואוילער]

איינער האט שוין געקויפט די פאלגענדע שיעורים? איך וואלט געוואלט הערן מער איבערדעם.

שעשני כרצונו שיעורים.
בהשגחת הרה'ג ר' שלמה יונגער שליט''א - דומ''ץ טאהש ק''י.

(איך ווייס אז ניק ****** און ניק ******* וועלן לכאורה האלטן אז עס אסור, און איך בין נישט אינטערעסירט אין זייער pre-existing condition)

געהערט גאר גוטע גריסן.

[וויענער חסיד]

וואס איז געבליבן מיט וועם די קהילות אינדרעסירען פאר מעיאר עס איז נאך דא 2 וואכען?

[הבוחר בתורה]

איינער האט שוין געקויפט די פאלגענדע שיעורים? איך וואלט געוואלט הערן מער איבערדעם.

שעשני כרצונו שיעורים.
בהשגחת הרה'ג ר' שלמה יונגער שליט''א - דומ''ץ טאהש ק''י.

(איך ווייס אז ניק ****** און ניק ******* וועלן לכאורה האלטן אז עס אסור, און איך בין נישט אינטערעסירט אין זייער pre-existing condition)

געהערט גאר גוטע גריסן.

ווייסט איינער וועלכע איז בעסער, זכו אדער די שיעורים?

[חלום חלמתי]

איינער האט שוין געקויפט די פאלגענדע שיעורים? איך וואלט געוואלט הערן מער איבערדעם.

שעשני כרצונו שיעורים.
בהשגחת הרה'ג ר' שלמה יונגער שליט''א - דומ''ץ טאהש ק''י.

(איך ווייס אז ניק ****** און ניק ******* וועלן לכאורה האלטן אז עס אסור, און איך בין נישט אינטערעסירט אין זייער pre-existing condition)

געהערט גאר גוטע גריסן.

ווייסט איינער וועלכע איז בעסער, זכו אדער די שיעורים?

נישט די זעלבע זאך