סאטמאר (מהרי"י): נייעסן און שמועסן בתוככי הקהלה

[כותב]

אויב געדענק איך גוט, איז די מנהג פארקערט, און צאנז איז מען געגאנגען מיט בלימען.

[זלמעלע]

די רבי האט דארט א חדר פרטי, און מ'האט געפרעגט דעם רבין צו ער מעג עס נוצן, און די רבי האט געענטפערט "בכבוד גדול"

ער איז די ערשטע וואס נוצט דעם צימער?

אגב הרה"צ מסאטמאר מב"ב איז אויך א מאל אהין געקומען דארט? ס'ליגט מיר עפעס אין זכרון אז ער האט געמאכט א נסיעה לקברי אבות.

[נפתלי]

50ea19a158084ed18a9fe40ae5343352.jpg

סתם א שקר ווי אלע זיינע שקרים. די פלאץ באלאנגט פאר אשר ישעי' הארוויץ - חסיד מהר"א - (ווערט געזעהן אינעם בילד) און ווער ס'גיבט אים געלט איז וועלקאם.

דער בנין ליגט אויף א קאנגערגעישן ווי עטלכע מענטשן זענען די בארד

ווען מען האט געקויפט די שטח תשע"א איז נאך אשר ישעי' נישט געוועהן אינוואלווד

ער איז אריינגעקומען שפעטער און ער פירט עס היינט זייער געטריי
אבער האט נישט קיין שום ליגאלע בעלות

[נפתלי]

יודעי דבר זאגן אז מען האט געבעטן רשות צו קומען דארט.

שמואל ט"ב האט געקאלט חיים שלמה פישער בעטן רשות זיך צו באנוצן מיט די דירה

[זלמעלע]

דאן איז דער גאנצער ציבור אין שפיץ פון רבין שליט"א ארויפגעגאנגען צום אהל הקדוש פון מרנן ורבנן רבותה"ק זכותם יגן עלינו. צום ערשט איז דער רבי - וועלכע טראגט די נאמען פון הייליגן זיידן - צוגעגאנגען צום ציון הקדוש פון מרן הייטב לב זי"ע. דער רבי האט מדליק געווען די נירות און דערנאך געזאגט די תפילות קודם תהלים, און געדינט אלס שליח ציבור לאמירת תהלים. מען האט געזאגט בקול בכי פון צ' ביז ק"ז, און דערנאך געזאגט דעם יהי רצון מיט שפאלטנדע בכיות. דאן האט דער רבי געליינט קוויטלעך.
דערנאך איז דער רבי צוגעטראטן צום ציון הקדוש פון מרן הקדושת יו"ט זי"ע. הרה"צ רבי חנני' יו"ט ליפא שליט"א האט געדינט אלס ש"ץ. וועלכער טראגט דעם נאמען פון הייליגן זיידן זי"ע
צום לעצט האט דער רבי צוגעטראטן צום ציון הקדוש פון פון מרן העצי חיים זי"ע. אלס שליח ציבור האט געדינט הגה"צ אבד"ק ור"מ שליט"א, וועלכער טראגט דעם נאמען פון הייליגן זיידן זי"ע.
מיט הימלישע געפילן האט דער ציבור פארלאזט דעם בית החיים און אריבער עסן פת שחרית וואס איז געווען צוגעגרייט בהרחבה גדולה אין בנין השול-הויף.
יעצט האבן די צענדליגער באסעס פארלאזט סיגוט אויפן וועג צום שטאט סאטמאר, וואו דער קומענדיגער דעסטינאציע וועט זיין אין היסטארישן שטאטישן שול, בית מדרשו של רבי.
*זכותם יגן עלינו! פתח שערי שמים לתפלתינו!*

(כהאב שויין געלאזט דא וויסן אז ביניך אגרויסע מןהארץ און כפרעג עמארצישע שאלות).

פון ווי שטאמט די הנהגה אז דווקא בעל הנאמען זאל זיין די ש"צ?

[זלמעלע]

50ea19a158084ed18a9fe40ae5343352.jpg

סתם א שקר ווי אלע זיינע שקרים. די פלאץ באלאנגט פאר אשר ישעי' הארוויץ - חסיד מהר"א - (ווערט געזעהן אינעם בילד) און ווער ס'גיבט אים געלט איז וועלקאם.

דער בנין ליגט אויף א קאנגערגעישן ווי עטלכע מענטשן זענען די בארד

ווער?

[רב הכולל]

איך בין נאר נייגעריג וואס וואלט געווען ווען די מעשה איז פונקט פארקערט, וד"ל

זעלבע זאך

איך קען דיר נישט אויפווייזן אז נישט
אבער ליבי אומר לי אז נישט פונקט אזוי

אויב מ' מעג ענטפערן, מ' קען יא אויפווייזן

אין די תקופה וואס איהעל איז געווען ביי צד מהר"י, האט מען דארט נישט אריינגעלאזט האדמו"ר מבית יצחק ספינקא שליט"א

[רב הכולל]

דאן איז דער גאנצער ציבור אין שפיץ פון רבין שליט"א ארויפגעגאנגען צום אהל הקדוש פון מרנן ורבנן רבותה"ק זכותם יגן עלינו. צום ערשט איז דער רבי - וועלכע טראגט די נאמען פון הייליגן זיידן - צוגעגאנגען צום ציון הקדוש פון מרן הייטב לב זי"ע. דער רבי האט מדליק געווען די נירות און דערנאך געזאגט די תפילות קודם תהלים, און געדינט אלס שליח ציבור לאמירת תהלים. מען האט געזאגט בקול בכי פון צ' ביז ק"ז, און דערנאך געזאגט דעם יהי רצון מיט שפאלטנדע בכיות. דאן האט דער רבי געליינט קוויטלעך.
דערנאך איז דער רבי צוגעטראטן צום ציון הקדוש פון מרן הקדושת יו"ט זי"ע. הרה"צ רבי חנני' יו"ט ליפא שליט"א האט געדינט אלס ש"ץ. וועלכער טראגט דעם נאמען פון הייליגן זיידן זי"ע
צום לעצט האט דער רבי צוגעטראטן צום ציון הקדוש פון פון מרן העצי חיים זי"ע. אלס שליח ציבור האט געדינט הגה"צ אבד"ק ור"מ שליט"א, וועלכער טראגט דעם נאמען פון הייליגן זיידן זי"ע.
מיט הימלישע געפילן האט דער ציבור פארלאזט דעם בית החיים און אריבער עסן פת שחרית וואס איז געווען צוגעגרייט בהרחבה גדולה אין בנין השול-הויף.
יעצט האבן די צענדליגער באסעס פארלאזט סיגוט אויפן וועג צום שטאט סאטמאר, וואו דער קומענדיגער דעסטינאציע וועט זיין אין היסטארישן שטאטישן שול, בית מדרשו של רבי.
*זכותם יגן עלינו! פתח שערי שמים לתפלתינו!*

(כהאב שויין געלאזט דא וויסן אז ביניך אגרויסע מןהארץ און כפרעג עמארצישע שאלות).

פון ווי שטאמט די הנהגה אז דווקא בעל הנאמען זאל זיין די ש"צ?

שוין געשמועסט דא אז רבינו הב"מ זי"ע שרייבט אין א בריוו אז ער האט געגעבן די נאמען נאך זיין ברודער זצ"ל הי"ד וואס האט געהייסן נאכן ייטב לב

עכט נישט משנה, סתם א פאקט

[עומד על תלת]

זעלבע זאך

איך קען דיר נישט אויפווייזן אז נישט
אבער ליבי אומר לי אז נישט פונקט אזוי

אויב מ' מעג ענטפערן, מ' קען יא אויפווייזן

אין די תקופה וואס איהעל איז געווען ביי צד מהר"י, האט מען דארט נישט אריינגעלאזט האדמו"ר מבית יצחק ספינקא שליט"א

עס איז נישט געווען א תקופה, עס איז געווען צוויי טאג,
דער פראבלעם איז נאר געווען אז איינע פון די טעג איז געווען די טאג וואס מען דריקט דער איד,
אין ווען די איד איז ארויסגעקומען מיט גרויסע אותיות אויפן דעקל אז מען האט צוריק געקערט די בעלות אויף איהל צו די " ריכטיגע בעלים" איז עס שוין געווען צוריק צו ר' איתמר מייזליש.....

[אסרוחג]

די רבי האט דארט א חדר פרטי, און מ'האט געפרעגט דעם רבין צו ער מעג עס נוצן, און די רבי האט געענטפערט "בכבוד גדול"

ער איז די ערשטע וואס נוצט דעם צימער?

אגב הרה"צ מסאטמאר מב"ב איז אויך א מאל אהין געקומען דארט? ס'ליגט מיר עפעס אין זכרון אז ער האט געמאכט א נסיעה לקברי אבות.

ניין, כ'האב געשריבן אויבן אז די זעלבע איז געווען מיט ר' חיים יושע
אבער כ'מיין ווען מ'נוצט דעם צימער פרעגט מען רשות

[נפתלי]

סתם א שקר ווי אלע זיינע שקרים. די פלאץ באלאנגט פאר אשר ישעי' הארוויץ - חסיד מהר"א - (ווערט געזעהן אינעם בילד) און ווער ס'גיבט אים געלט איז וועלקאם.

דער בנין ליגט אויף א קאנגערגעישן ווי עטלכע מענטשן זענען די בארד

ווער?

מהר"א
ר' שלום אליעזר אב"ד 15
אשר ישעי'
און נאך

[זלמעלע]

דער בנין ליגט אויף א קאנגערגעישן ווי עטלכע מענטשן זענען די בארד

ווער?

מהר"א
ר' שלום אליעזר אב"ד 15
אשר ישעי'
און נאך

קומט אויס אז משה ויסבערג די ליטפאק האט געשריבן אמת לאמתה

און די אלע "סאטמאר'ס" דא האבן געהאקט אין טשעיניק

[הייסע קרעטשניפער]

פיין באלאנגט עס פאר מהרא אפולו עס שמעקט דיר נישט

וואס הייסט עס באלאנגט צו מהר"א? האט ער געדארפט געבן רשות יעצט פאר די מהרי"י נסיעה?

איך פארשטיי נישט די געבראטל, אפילו עס זאל ווען באלאנגען צו מהר"א פערזענליך, א מין קליינקעפיגקייט.

אוודאי האט ער געדארפט געבן רשות
אמת ער האט נישט געדארפט רשות צו קומען קיין סיגוט און גיין צום ציון, און ניטאמאל צו דאווענען אין ביהמ"ד, דאס קען יעדער פריוואטער מענטש טון, און יעדע גרופע וואס קומט דארף מעלדן פאראויס - נישט בעטן רשות
אבער צו נוצן אלע רבי'שע פעסיליטי'ס האט מען יא געדארפט רשות
מ'האט געפרעגט דעם רבין סיי פאר א יאר ווען ר' חיים יושע איז געפארן, און סיי יעצט, מ'איז דורכגעגאנגען אלע דיטעילס, למשל די רבי האט דארט א חדר פרטי, און מ'האט געפרעגט דעם רבין צו ער מעג עס נוצן, און די רבי האט געענטפערט "בכבוד גדול"
געהערט ערשט האנטיג

געהערט אז קהלת מהר"יי איינגעילייגט א מיליאן דאלער פאר קהלת מהר"א אז מען גייט איבערלאזן די פלאץ כמו שהוא און נישט באדעקן די שילדן אז די פלאץ איז בנשיאות דורך האדמ"ר מהר"א ט"ב שליט"א

[משה רבינו]

איך קען דיר נישט אויפווייזן אז נישט
אבער ליבי אומר לי אז נישט פונקט אזוי

אויב מ' מעג ענטפערן, מ' קען יא אויפווייזן

אין די תקופה וואס איהעל איז געווען ביי צד מהר"י, האט מען דארט נישט אריינגעלאזט האדמו"ר מבית יצחק ספינקא שליט"א

עס איז נישט געווען א תקופה, עס איז געווען צוויי טאג,
דער פראבלעם איז נאר געווען אז איינע פון די טעג איז געווען די טאג וואס מען דריקט דער איד,
אין ווען די איד איז ארויסגעקומען מיט גרויסע אותיות אויפן דעקל אז מען האט צוריק געקערט די בעלות אויף איהל צו די " ריכטיגע בעלים" איז עס שוין געווען צוריק צו ר' איתמר מייזליש.....

למען הדיוק נישט צירוק צו איתמר צירו- צו חברה קדישא עס ליגט אויף חברה קדישאס נאמען אפשר אויך יוסף ווייס פריוואט
ר' איתמר און ר' אברהם יושע גלאנץ זענען געווען די עסקנים וואס האבן געטוהן דערין

[משה רבינו]

וואס הייסט עס באלאנגט צו מהר"א? האט ער געדארפט געבן רשות יעצט פאר די מהרי"י נסיעה?

איך פארשטיי נישט די געבראטל, אפילו עס זאל ווען באלאנגען צו מהר"א פערזענליך, א מין קליינקעפיגקייט.

אוודאי האט ער געדארפט געבן רשות
אמת ער האט נישט געדארפט רשות צו קומען קיין סיגוט און גיין צום ציון, און ניטאמאל צו דאווענען אין ביהמ"ד, דאס קען יעדער פריוואטער מענטש טון, און יעדע גרופע וואס קומט דארף מעלדן פאראויס - נישט בעטן רשות
אבער צו נוצן אלע רבי'שע פעסיליטי'ס האט מען יא געדארפט רשות
מ'האט געפרעגט דעם רבין סיי פאר א יאר ווען ר' חיים יושע איז געפארן, און סיי יעצט, מ'איז דורכגעגאנגען אלע דיטעילס, למשל די רבי האט דארט א חדר פרטי, און מ'האט געפרעגט דעם רבין צו ער מעג עס נוצן, און די רבי האט געענטפערט "בכבוד גדול"
געהערט ערשט האנטיג

געהערט אז קהלת מהר"יי איינגעילייגט א מיליאן דאלער פאר קהלת מהר"א אז מען גייט איבערלאזן די פלאץ כמו שהוא און נישט באדעקן די שילדן אז די פלאץ איז בנשיאות דורך האדמ"ר מהר"א ט"ב שליט"א

די חידוש אז מען לאזט זיי אריין איז
ווייל די גאנצע נסיעה איז דאך א פאנדרעזינג פאר די שול אין קרית יואל וואב די צד מהר''א קוקט אן אז עס האט די איינע צול צו צוברעכען די כוח הנהגה ומרא דאתרא

און דאך לאזט מען אריין דאס איז די חידוש וואס איך קען נישט פארשטיין

[עומד על תלת]

אויב מ' מעג ענטפערן, מ' קען יא אויפווייזן

אין די תקופה וואס איהעל איז געווען ביי צד מהר"י, האט מען דארט נישט אריינגעלאזט האדמו"ר מבית יצחק ספינקא שליט"א

עס איז נישט געווען א תקופה, עס איז געווען צוויי טאג,
דער פראבלעם איז נאר געווען אז איינע פון די טעג איז געווען די טאג וואס מען דריקט דער איד,
אין ווען די איד איז ארויסגעקומען מיט גרויסע אותיות אויפן דעקל אז מען האט צוריק געקערט די בעלות אויף איהל צו די " ריכטיגע בעלים" איז עס שוין געווען צוריק צו ר' איתמר מייזליש.....

למען הדיוק נישט צירוק צו איתמר צירו- צו חברה קדישא עס ליגט אויף חברה קדישאס נאמען אפשר אויך יוסף ווייס פריוואט
ר' איתמר און ר' אברהם יושע גלאנץ זענען געווען די עסקנים וואס האבן געטוהן דערין

איך האב נישט געמיינט זיין נאמען, איך האב געמיינט נישט ר' יש"ג, אגב ער איז אויף די נסיעה ער טאר דארט נישט אריינטרעטן....

[עומד על תלת]

די שטאטישע שול אין סאטמאר באלאנגט פאר וועים?

[אסרוחג]

וואס הייסט עס באלאנגט צו מהר"א? האט ער געדארפט געבן רשות יעצט פאר די מהרי"י נסיעה?

איך פארשטיי נישט די געבראטל, אפילו עס זאל ווען באלאנגען צו מהר"א פערזענליך, א מין קליינקעפיגקייט.

אוודאי האט ער געדארפט געבן רשות
אמת ער האט נישט געדארפט רשות צו קומען קיין סיגוט און גיין צום ציון, און ניטאמאל צו דאווענען אין ביהמ"ד, דאס קען יעדער פריוואטער מענטש טון, און יעדע גרופע וואס קומט דארף מעלדן פאראויס - נישט בעטן רשות
אבער צו נוצן אלע רבי'שע פעסיליטי'ס האט מען יא געדארפט רשות
מ'האט געפרעגט דעם רבין סיי פאר א יאר ווען ר' חיים יושע איז געפארן, און סיי יעצט, מ'איז דורכגעגאנגען אלע דיטעילס, למשל די רבי האט דארט א חדר פרטי, און מ'האט געפרעגט דעם רבין צו ער מעג עס נוצן, און די רבי האט געענטפערט "בכבוד גדול"
געהערט ערשט האנטיג

געהערט אז קהלת מהר"יי איינגעילייגט א מיליאן דאלער פאר קהלת מהר"א אז מען גייט איבערלאזן די פלאץ כמו שהוא און נישט באדעקן די שילדן אז די פלאץ איז בנשיאות דורך האדמ"ר מהר"א ט"ב שליט"א

שלא יעשו כדרך שעשו בציון הקדוש באוהעל

[כותב]

ווען האבן זיי געטהון אין אוהעל, היינט?

[עומד על תלת]

ווען האבן זיי געטהון אין אוהעל, היינט?

ניין, ניין, אלטע צייטן, איין מענטש איז אריין אין ארפגעפליקט, א סיין וואס איז געשטאנען אז אז כ"ק מהר"א מסאטמאר שליט"א , האט איבערגעבויט די פלאטץ,
מען קען נאך זעהן די סיין עס האט פיר לעכער, ווייל מען האט עס צוויי מאל געדארפט אויף הענגען...

[בודקע]

ווען האבן זיי געטהון אין אוהעל, היינט?

א שיינע פאר יאר צוריק.

[שבת קודש]

באזונדער האט דער רבי געגעבן שיריים פאר די עסקני השול הויף, בנש"ק הרב אשר ישעי הורוויץ שליט"א און ר' שלמה הערש בר"ד עקשטיין הי"ו.

אינטערסאנטע נייעס

[תורה ויראה]

אין א היסטארישע נייעס נעכטן מיטוואך האט דער לעגענדארן נגיד לבית סאטמאר די בכל אתר ואתר הרבני הנגיד ר' חיים מרדכי אינזליכט שליט"א פון מאנסי אפגעקויפט דער זכות "שער הבנין" פונעם ביהמ"ד החדש "ויואל משה" שכונת ווען הארן אין מאנטריאל וואס האלט יעצט אין די לעצטע חדשים פון די בוי ארבעט.

די בשורה טובה איז אויפגענומען געווארן מיט פרייד ביי אלפי חסידי סאטמאר, ובפרט ביי חסידי סאטמאר אין מאנטריאל וואס היינט דאנערשטאג קומט פאר דער מעמד יציקת הבורות אינעם נייעם ביהמ"ד און אנ"ש קוקן שוין ארויס אויף די עפענונג פון דעם ביהמ"ד וואס וועט זיין דער צענטער פונקט פונעם גאנצן שכונה.

נעכטן פארנאכטס האט דער מנהיג העדה כ"ק מרן רבינו שליט"א וואס עינו ולבו שם כל הימים, זייענדיג אריינגעטוהן אין דעם אויפבוי פונעם ביהמ"ד די לעצטע 3 יאר, זיך פארבינדן טעלעפאניש צום נדבן זייענדיג אויפן פליגער צום מסע בוני המלוכה און אנגעוואונטשן ברכות לרוב, אין די קומענדיגע וואכן וועט פארקומען די אפיציעילע מעמד הקנין זכות מיטן נדבן הדגול שליט"א בראשות כ"ק מרן רבינו שליט"א צוזאמען מיט די הנהלת וועד קרן הבנין פון מאנטריאל.

אנ"ש איבער דער גארער וועלט קוקן זיך צו מיט פרייד צו די הרחבת גבולי הקדושה פון קהלתינו הק' אינעם שטאט מאנטריאל, און נעמען אויף מיט שעצונג דעם פרישע פאנטאסטישע נדבה פונעם נדבן הדגול וואס כמעט נישטא קיין סאטמארע בנין איבער די גארער וועלט וואס פיגורירט נישט זיין נאמען דערויף.

בורא עולם בקנין השלם זה הבנין!

[בן תורה]

סך הכל:
די בנין אין סיגוט באלאנגט יא פאר אדמו"ר מהר"א
אדמו"ר מהר"א האט געגעבן רשות צו נוצן זיין פריוואטע דירה
ווען אוהעל איז געווען אינטער בעלות פון מהרי"י האט מען נישט אריינגעלאזט אדמו"ר מבית יצחק ספינקא

[פרייליכע נאטור]

שוין העכסט צייט צו טוישן די קעפל פון די אשכול צו: "סאטמאר (מהר"א): נייעס און שמועסן בתוככי הקהילה".....

(אין איינוועגס וועט מען קענען צולייגן נאך א זאך צו די ליסטע פון זאכן וואס מ'מאכט זיי נאך....)