דרך הלימוד מיט תשב''ר

[שמח]

ווער האט באשלאסן אז מהריי האט ג'רעדט פון מאנרא??
ווען ער האט גרעדט פון לאנגע שייטלעך האט ער אויך געמיינט מאנרא?

מ'מוז לכוארה טאקע איינזעצן אזוי... ווייל ער האט גערעדט פון א תלמוד תורה וואו מ'לערנט נ''ך און גמרא הייבט מען אן גאר שפעט

[אמת]

טאקע אינטערסאנט וועלכע חדר מען לערנט נביאים און כתובים פאר מען הייבט אן לערנען גמרא.

[וזה ברור]

טאקע אינטערסאנט וועלכע חדר מען לערנט נביאים און כתובים פאר מען הייבט אן לערנען גמרא.

אין די ק"י עקספערימענט חדר לערנט מען לפי וואס זיי שרייבן, רוב נביא פארן אנהייבן גמ'.

[יום טוב]

טאקע אינטערסאנט וועלכע חדר מען לערנט נביאים און כתובים פאר מען הייבט אן לערנען גמרא.

אין די ק"י עקספערימענט חדר לערנט מען לפי וואס זיי שרייבן, רוב נביא פארן אנהייבן גמ'.

די נייע שפעט נאמען איז מורא'דיג
ווי שרייבן זיי אז מען לערנט רוב נביא פאר גמרא?

[dev]

טאקע אינטערסאנט וועלכע חדר מען לערנט נביאים און כתובים פאר מען הייבט אן לערנען גמרא.

אין די ק"י עקספערימענט חדר - וואס האט שטארק מצליח געווען - לערנט מען לפי וואס זיי שרייבן, רוב נביא פארן אנהייבן גמ'.

[אברהם העברי]

יעך האב היינט גערעדט מיט א איד וואס האט צוויי פלימעניקעס דארט, און האט זיי פארהערט, און וואס מיינט איר? עולם כמנהגו נוהג... איינער האט פיין געקענט, און דער צווייטער ליידער קיין אות אחת!.. אלזא ביטע זייט פארזיכטיג נישט איבערטרייבן מיט קיין הפלגות. וד"ב

[דער תהלים איד]

איך האלט דערווייל ביי צוויי ערשט-האנטיגע גרוסן וואס די מאמע האט געזאגט אז עס טויגט נישט פאר זייער אינגל און זיי באוויינען דאס אריינשיקן, אבער דער מאן וויל עס (די סיבות פון די 2 זענען ביי יעדע אנדערש, ואכמ"ל).

מצד שני איז אודאי דא פארקערט אויך. איינער ווייס איך ערשטהאנטיג אז זיין אינגל האט געהאט א אישו אין כיתה ב' מיט קריאה, און דער טעראפיסט האט מציע געווען אז די נייע חדר דארף זיין א ישועה פאר אזא קינד, וכך הוה ער איז זייער צופרידן.

ווי זאגט @אברהם העברי? עולם כמנהגו נוהג (אין בעסטן פאל)

[dev]

איך האלט דערווייל ביי צוויי ערשט-האנטיגע גרוסן וואס די מאמע האט געזאגט אז עס טויגט נישט פאר זייער אינגל און זיי באוויינען דאס אריינשיקן, אבער דער מאן וויל עס (די סיבות פון די 2 זענען ביי יעדע אנדערש, ואכמ"ל).

מצד שני איז אודאי דא פארקערט אויך. איינער ווייס איך ערשטהאנטיג אז זיין אינגל האט געהאט א אישו אין כיתה ב' מיט קריאה, און דער טעראפיסט האט מציע געווען אז די נייע חדר דארף זיין א ישועה פאר אזא קינד, וכך הוה ער איז זייער צופרידן.

ווי זאגט @אברהם העברי? עולם כמנהגו נוהג (אין בעסטן פאל)

ב"ה מ'האלט ערגעטץ... עולם כמנהגו נוהג

אלע בלעטער ביז אהער האב איך געזעהן אז מ'האנדלט פון חורבן מיט איינרעדעניש און הירוס

[הקולמוס]

ביטע נישט נעמען פערזענליך און נישט ענטפערן אטאקירנד,
דא רעדט מען ארום שוין א לענגערע צייט פון דעם מהלך און אלעס ארום, און רוב פון די השקפה טענות זענען בכלל נישט געענטפערט געווארן, און א חסיד איז בכלל נישט מחוייב צו פארענטפערן זיין רבי'ן, אבער ווען א דרויסענדיגער קוקט זיך צו, באקומט ער א בילד אז זאכן זענען בכלל נישט אזוי פשוט, וד"ל, אלזא נא אל תמנע טוב מבעליו, און איך וועל בע"ה ארויף ברענגען יעדע טענה באזונדער, און אויב האט איינער וואס מבאר צו זיין און ענטפערן איז מכובד!
ובזה החלי: דער ענין פון אפשטופן דעם יארגאנג ווען מען הייבט אן לערנען גמ', איז דא אויף דעם פון בנ"י, און נאכמער פון הרה"ק מסאטמאר ווי שוין געברענגט, אז מען דארף אנהייבן גמ' ווי פריער, און אזוי אויך איז דא אראפ געברענגט געווארן די ווערטער פון האדמו"ר מהר"א ביי א שבע ברכות יארן צוריק, צו האט עמיצער א ביאור צו זאג איך נשתנו העיתים?

[dev]

ביטע נישט נעמען פערזענליך און נישט ענטפערן אטאקירנד,
דא רעדט מען ארום שוין א לענגערע צייט פון דעם מהלך און אלעס ארום, און רוב פון די השקפה טענות זענען בכלל נישט געענטפערט געווארן, און א חסיד איז בכלל נישט מחוייב צו פארענטפערן זיין רבי'ן, אבער ווען א דרויסענדיגער קוקט זיך צו, באקומט ער א בילד אז זאכן זענען בכלל נישט אזוי פשוט, וד"ל, אלזא נא אל תמנע טוב מבעליו, און איך וועל בע"ה ארויף ברענגען יעדע טענה באזונדער, און אויב האט איינער וואס מבאר צו זיין און ענטפערן איז מכובד!
ובזה החלי: דער ענין פון אפשטופן דעם יארגאנג ווען מען הייבט אן לערנען גמ', איז דא אויף דעם פון בנ"י, און נאכמער פון הרה"ק מסאטמאר ווי שוין געברענגט, אז מען דארף אנהייבן גמ' ווי פריער, און אזוי אויך איז דא אראפ געברענגט געווארן די ווערטער פון האדמו"ר מהר"א ביי א שבע ברכות יארן צוריק, צו האט עמיצער א ביאור צו זאג איך נשתנו העיתים?

די בנ"י רעדט ווען מען לערנט נישט מיט פירוש רש"י, אויך זאגט ער דארט אז תורה הקדושה (חמשה חומשה תורה) דארף מען יא ענדיגען פאר גמ',
(ואגב די בנ"י האט דארט א גאנצע ליסטע מיט זאכן וואס ער הייסט לערנען אין חדר, וואס מ'לערנט בכלל נישט אין אונזערע חדרים)

וועגן הרה"ק מסאטמאר האט מען שוין געברענגט בשם ר' וואלף כ"ץ וואס די רבי האט געהאלטן

האדמו"ר מהר"א שטייט דאך דערינטער, וואס איז שייך צו פרעגען?!

[דער תהלים איד]

איך האלט דערווייל ביי צוויי ערשט-האנטיגע גרוסן וואס די מאמע האט געזאגט אז עס טויגט נישט פאר זייער אינגל און זיי באוויינען דאס אריינשיקן, אבער דער מאן וויל עס (די סיבות פון די 2 זענען ביי יעדע אנדערש, ואכמ"ל).

מצד שני איז אודאי דא פארקערט אויך. איינער ווייס איך ערשטהאנטיג אז זיין אינגל האט געהאט א אישו אין כיתה ב' מיט קריאה, און דער טעראפיסט האט מציע געווען אז די נייע חדר דארף זיין א ישועה פאר אזא קינד, וכך הוה ער איז זייער צופרידן.

ווי זאגט @אברהם העברי? עולם כמנהגו נוהג (אין בעסטן פאל)

ב"ה מ'האלט ערגעטץ... עולם כמנהגו נוהג

אלע בלעטער ביז אהער האב איך געזעהן אז מ'האנדלט פון חורבן מיט איינרעדעניש און הירוס

כהאב געשריבן 'אין בעסטן פאל'.

אלנפאלס, אי וויל נישט יעצט מסביר זיין מער ווייל אנדערע נוצן דאס צו פארדעקן אנדערע קאפוויי פון זייערע מוסדות און עס ווערט אן ערבוביא. איך וויל נישט קיינעם העלפן פירן זיינע חשבונות.

[פשוטער איד]

נישט מסתבר אז מהר"י האט געמיינט קר"י, זיין מוסד האט דאך אויך געטוישט יארן צוריק וויאזוי מ' לערנט א-ב, שלא כמסורה

[יום טוב]

איך האלט דערווייל ביי צוויי ערשט-האנטיגע גרוסן וואס די מאמע האט געזאגט אז עס טויגט נישט פאר זייער אינגל און זיי באוויינען דאס אריינשיקן, אבער דער מאן וויל עס (די סיבות פון די 2 זענען ביי יעדע אנדערש, ואכמ"ל).

מצד שני איז אודאי דא פארקערט אויך. איינער ווייס איך ערשטהאנטיג אז זיין אינגל האט געהאט א אישו אין כיתה ב' מיט קריאה, און דער טעראפיסט האט מציע געווען אז די נייע חדר דארף זיין א ישועה פאר אזא קינד, וכך הוה ער איז זייער צופרידן.

ווי זאגט @אברהם העברי? עולם כמנהגו נוהג (אין בעסטן פאל)

ב"ה מ'האלט ערגעטץ... עולם כמנהגו נוהג

אלע בלעטער ביז אהער האב איך געזעהן אז מ'האנדלט פון חורבן מיט איינרעדעניש און הירוס

כהאב געשריבן 'אין בעסטן פאל'.

אלנפאלס, אי וויל נישט יעצט מסביר זיין מער ווייל אנדערע נוצן דאס צו פארדעקן אנדערע קאפוויי פון זייערע מוסדות און עס ווערט אן ערבוביא. איך וויל נישט קיינעם העלפן פירן זיינע חשבונות.

ווי שוין דערמאנט אויבן נוצן דאס די אנדערע פון די אנדערע אויך פאר צוועקן פון נגיעה עצמית זיך אנצונעמען פאר איינעם וואס מהאלט אז די גאנצע זאך צילט אים ווי איינער האט מיר קלארגעשטעלט באופן פרטי

[יום טוב]

איך האלט דערווייל ביי צוויי ערשט-האנטיגע גרוסן וואס די מאמע האט געזאגט אז עס טויגט נישט פאר זייער אינגל און זיי באוויינען דאס אריינשיקן, אבער דער מאן וויל עס (די סיבות פון די 2 זענען ביי יעדע אנדערש, ואכמ"ל).

מצד שני איז אודאי דא פארקערט אויך. איינער ווייס איך ערשטהאנטיג אז זיין אינגל האט געהאט א אישו אין כיתה ב' מיט קריאה, און דער טעראפיסט האט מציע געווען אז די נייע חדר דארף זיין א ישועה פאר אזא קינד, וכך הוה ער איז זייער צופרידן.

ווי זאגט @אברהם העברי? עולם כמנהגו נוהג (אין בעסטן פאל)

אוודאי עולם כמנהגו נוהג דאס איז נישט א טעקניק וואס קען אווערייטן אלע פראבלעמען די געדאנק אי אז מקען אנקומען זייער אסאך, די וואס מוטשענען זיך מוטשענען זיך אין די אלגעמיינע מוסד אויך

[יום טוב]

ביטע נישט נעמען פערזענליך און נישט ענטפערן אטאקירנד,
דא רעדט מען ארום שוין א לענגערע צייט פון דעם מהלך און אלעס ארום, און רוב פון די השקפה טענות זענען בכלל נישט געענטפערט געווארן, און א חסיד איז בכלל נישט מחוייב צו פארענטפערן זיין רבי'ן, אבער ווען א דרויסענדיגער קוקט זיך צו, באקומט ער א בילד אז זאכן זענען בכלל נישט אזוי פשוט, וד"ל, אלזא נא אל תמנע טוב מבעליו, און איך וועל בע"ה ארויף ברענגען יעדע טענה באזונדער, און אויב האט איינער וואס מבאר צו זיין און ענטפערן איז מכובד!
ובזה החלי: דער ענין פון אפשטופן דעם יארגאנג ווען מען הייבט אן לערנען גמ', איז דא אויף דעם פון בנ"י, און נאכמער פון הרה"ק מסאטמאר ווי שוין געברענגט, אז מען דארף אנהייבן גמ' ווי פריער, און אזוי אויך איז דא אראפ געברענגט געווארן די ווערטער פון האדמו"ר מהר"א ביי א שבע ברכות יארן צוריק, צו האט עמיצער א ביאור צו זאג איך נשתנו העיתים?

אייערע קשיות זענען שוין אויסגעשמועסט געווארן אויבן , און אליבא דאמת איז די יסוד הדבר טאקע אז דער רבי איז מסכים במילא פארענטפערט מען דאס ווייל אזא זאך דארף מען האבן א רבין צו מחליט זיין און א פשוטע איד האט נישט די רעכט צו טוישן אזא זאך אבער אז עס שטייט אינטערן רבין איז מען מסביר פארוואס דאס שטימט מיט די א.ד. קשיות און מיט די מסורה אבער קלאר אז די תירוץ איז נישט נשתנו העתים

[משה רבינו]

יעצט איבער געהערט די דרשה נאכאמאל מהרי''י רעדט פון א מוסד וואס ענדיגט גאנץ תנ''ך פאר מען הייבט אן גמרא

און מען לערנט נישט די סדרה פון די וואך וואס די צוויי זאכן איז נישט אין קרית יואל ואס מען ענדיגט נאר חומש אליין און אפילו חומש לערנט מען שוין משניות און כיתה ה' פאר מען ענדיגט גאנץ חומש און מען לערנט געהעריג די חומש פון די וואך
על כן דארף מען קודם דערגיין וועם מען האט געמיינט בכלל...

[יום טוב]

יעצט איבער געהערט די דרשה נאכאמאל מהרי''י רעדט פון א מוסד וואס ענדיגט גאנץ תנ''ך פאר מען הייבט אן גמרא

און מען לערנט נישט די סדרה פון די וואך וואס די צוויי זאכן איז נישט אין קרית יואל ואס מען ענדיגט נאר חומש אליין און אפילו חומש לערנט מען שוין משניות און כיתה ה' פאר מען ענדיגט גאנץ חומש און מען לערנט געהעריג די חומש פון די וואך
על כן דארף מען קודם דערגיין וועם מען האט געמיינט בכלל...

ווי געזאגט וויל איך זיך נישט באציען צו די דרשה באופן אישי אבער די נקודה איז טאקע דעס אז אין דעם מוסד האט טאקע מרן מסאטמאר שליט"א זיכער געמאכט אז סזאל נאכקומען די פארלאנגען פון מסורה און מלערנט יא די פרשת השבוע ווי מען האט זיך געפירט בכל הדורות און מען לערנט ע"פ מדרשי חז"ל ווי דער בנ"י שרייבט און דערצו לערנט מען חו"ר על הסדר

[שבת קודש]

יעצט איבער געהערט די דרשה נאכאמאל מהרי''י רעדט פון א מוסד וואס ענדיגט גאנץ תנ''ך פאר מען הייבט אן גמרא

און מען לערנט נישט די סדרה פון די וואך וואס די צוויי זאכן איז נישט אין קרית יואל ואס מען ענדיגט נאר חומש אליין און אפילו חומש לערנט מען שוין משניות און כיתה ה' פאר מען ענדיגט גאנץ חומש און מען לערנט געהעריג די חומש פון די וואך
על כן דארף מען קודם דערגיין וועם מען האט געמיינט בכלל...

אדמו"ר מהרי"י זאגט דאך אין די דרשה אז ער ווייסט נישט פונקטליך וואס מען לערנט דארט ער האט געהערט האלבע זאכן

אגב רוב מענטשען וואס האקן קעגן דעם חדר זענען די זעלבע זיי האבן נישט קיין אהנוג וואס מען לערנט דארט זיי הערן האלבע זאכן און מאכן מסקנות

[דעת קדשי]

נישט מסתבר אז מהר"י האט געמיינט קר"י, זיין מוסד האט דאך אויך געטוישט יארן צוריק וויאזוי מ' לערנט א-ב, שלא כמסורה

וואס האט מען געטוישט?
פליז זיי מסביר פאר די אמעריקאנע אידן וואס ווייסן נישט ייש''כ

[פשוטער איד]

נישט מסתבר אז מהר"י האט געמיינט קר"י, זיין מוסד האט דאך אויך געטוישט יארן צוריק וויאזוי מ' לערנט א-ב, שלא כמסורה

וואס האט מען געטוישט?
פליז זיי מסביר פאר די אמעריקאנע אידן וואס ווייסן נישט ייש''כ

מ' האט געטוישט וויאזוי מ' לערנט א:ב איך מיין אז אנשטאדט ווייזן די אות א, ווייזט מען מלא אלף בית
דער ייט'ל איז מרעיש עלומות דערקעגין

[ענותן]

נישט מסתבר אז מהר"י האט געמיינט קר"י, זיין מוסד האט דאך אויך געטוישט יארן צוריק וויאזוי מ' לערנט א-ב, שלא כמסורה

וואס האט מען געטוישט?
פליז זיי מסביר פאר די אמעריקאנע אידן וואס ווייסן נישט ייש''כ

מ' האט געוואלט טוישן וויאזוי מ' לערנט א:ב איך מיין אז אנשטאדט ווייזן די אות א, ווייזט מען מלא אלף בית
דער ייט'ל איז מרעיש עלומות דערקעגין

כן צ"ל (מהאט עס איינגעפירט פאר א שטיק צייט אזוי מיין איך)

[שמח]

נישט מסתבר אז מהר"י האט געמיינט קר"י, זיין מוסד האט דאך אויך געטוישט יארן צוריק וויאזוי מ' לערנט א-ב, שלא כמסורה

וואס האט מען געטוישט?
פליז זיי מסביר פאר די אמעריקאנע אידן וואס ווייסן נישט ייש''כ

מ' האט געטוישט וויאזוי מ' לערנט א:ב איך מיין אז אנשטאדט ווייזן די אות א, ווייזט מען מלא אלף בית
דער ייט'ל איז מרעיש עלומות דערקעגין

איך מײן דער ייטב לב רעד פון אויסלערנען פלעין דעם קול פונעם אות אנשטאט ארויסזאגן במילאו אַלָף זאל מען אויסלערנען אָ אַ אאז''וו.

קען זיין איך בין זיך טועה.

[בלייב געזונט]

איך שיק אין מוסדות סאטמאר מהרי''י, שוין געהאט עטליכע קינדער אין כתה א', שקאנאנונג פון וואס דו רעדסט.

[תינוק הבורח]

וואס האט מען געטוישט?
פליז זיי מסביר פאר די אמעריקאנע אידן וואס ווייסן נישט ייש''כ

מ' האט געטוישט וויאזוי מ' לערנט א:ב איך מיין אז אנשטאדט ווייזן די אות א, ווייזט מען מלא אלף בית
דער ייט'ל איז מרעיש עלומות דערקעגין

איך מײן דער ייטב לב רעד פון אויסלערנען פלעין דעם קול פונעם אות אנשטאט ארויסזאגן במילאו אַלָף זאל מען אויסלערנען אָ אַ אאז''וו.

קען זיין איך בין זיך טועה.

איר זענט זיך נישט טועה.

[צווייזייטיג]

די וואך איז דא אין דער איד א לאנגע מאמר איבער דרך הלימוד והמסורה

12.png (82.03 KiB) געזען געווארן 559 מאל