אידטיש

צווייטער האט געשריבן: ↑פרייטאג מערץ 20, 2026 11:31 am ווי קען מען הערן די אינטערוויו מיט רבי ברוך?

מאטל שניידער האט געשריבן: ↑מיטוואך מערץ 18, 2026 11:00 am די יערליכע דילעמע ארום די פסח טעג: דער פולמוס איבער "זענטען גאם" (Xanthan Gum)

פארוואס שטורעמט די כשרות-וועלט איבער "זענטען גאם" יעדעס יאר? דער ארטיקל ערקלערט וויאזוי דער פראדוקט ווערט געמאכט, דער פראבלעם פון אפוואשן דאס געמיש מיט איבערגענוצטע (ריסייקעלד) אלקאהאל, און ברענגט ארויס די פולע בילד און פאקטן אויפן טיש.

https://kashrus.online/blog/articles/xanthan-gum-passover

חן וחסד האט געשריבן: ↑דאנערשטאג מערץ 19, 2026 5:47 pm הערט א קלארע שמועס איבער די שערוריא ארום דעם
זענטען גאם אינגרידיענט
אויף פסח



וואס איז דער מציאות?

פאר וועלכע קרייזן איז דאס יא כשר לפסח?

וויאזוי האט מען דאס געהאט כשר ביז לעצטנס?

און אלעס ארום דעם יעצטיגן מציאות!



דערציילט דעטאלירט דורכ’ן בקי בכשרות רבות בשנים

הרה”ג ר’ ברוך טייטלבוים שליט”א
בן הרה”ג מ’וואלאווע שליט”א

חן וחסד האט געשריבן: ↑פרייטאג מערץ 20, 2026 12:33 pm דארט זאגט דער יעניגער אן קיין נאמען אסאך זאכן אנדערש ווי ר' ברוך (א חוץ אויב מ'האט געטוישט ווי אזוי ס'איז געווען ווען איך האב עס געליינט)

ChatGPT האט געשריבן: ↑פרייטאג מערץ 20, 2026 12:50 pm די אויספיר דארט [בסיעות מעשה ידיו של עי איי] אויפן צד האוסר איז זייער נישט ריכטיג אראפגעלייגט. קלאר מיט א אגענדע.
ווי אויך פארשטיי איך נישט וואס ער שרייבט עפעס איבער זיקוק וביטול. אויב איינער קען מסביר זיין

ChatGPT האט געשריבן: ↑פרייטאג מערץ 20, 2026 1:07 pm ווער שרייט? איך בין ב''ה העכסט רואיג. האסט געפרעגט וואס איז נישט ריכטיג, האב איך דיר צוגעוויזן.
אויב זעהט דיר אויס ווי איינער שרייט [בבחינת טאטע שיק מיר הויזן] ליין עס איבער רואיג.

מאטל שניידער האט געשריבן: ↑פרייטאג מערץ 20, 2026 12:52 pm

ChatGPT האט געשריבן: ↑פרייטאג מערץ 20, 2026 12:50 pm די אויספיר דארט [בסיעות מעשה ידיו של עי איי] אויפן צד האוסר איז זייער נישט ריכטיג אראפגעלייגט. קלאר מיט א אגענדע.
ווי אויך פארשטיי איך נישט וואס ער שרייבט עפעס איבער זיקוק וביטול. אויב איינער קען מסביר זיין

שרייב א בעסערע אויספיר מ'וועט עס טוישן חוץ אויב דו ווילסט בלייבן ביים שרייען

aitch האט געשריבן: ↑פרייטאג מערץ 20, 2026 1:21 pm

מאטל שניידער האט געשריבן: ↑פרייטאג מערץ 20, 2026 12:52 pm

ChatGPT האט געשריבן: ↑פרייטאג מערץ 20, 2026 12:50 pm די אויספיר דארט [בסיעות מעשה ידיו של עי איי] אויפן צד האוסר איז זייער נישט ריכטיג אראפגעלייגט. קלאר מיט א אגענדע.
ווי אויך פארשטיי איך נישט וואס ער שרייבט עפעס איבער זיקוק וביטול. אויב איינער קען מסביר זיין

שרייב א בעסערע אויספיר מ'וועט עס טוישן חוץ אויב דו ווילסט בלייבן ביים שרייען

היוצא לנו מכל זה:

נאכ'ן אדורכטון דעם גאנצן פראצעס, זעט מען קלאר אז די נידון איבער זענטען גאם איז אן אמת'ע און טיפע מחלוקת אין מציאות און אין הלכה.

די וועדי הכשרות וואס לאזן עס נוצן האבן גאר שטארקע יסודות אויף וואס זיך צו שטיצן, אנגעהויבן פון די דינים פון ביטול און זיקוק, ביז'ן אננעמען אז דער אלקאהאל איז למעשה 'נפסל מאכילת כלב' און קען שוין בטל ווערן, ווי אויך דער דין פון א מעמיד בדבר הבלוע. קעגן דעם, אבער, קומען די פוסקים וואס אסר'ן מיט א צד האיסור וואס בויט זיך פונקט אזוי אויף קלארע כללים אין הלכה. זיי קריגן זיך אויפן מציאות זעלבסט – אנצייגנדיג אז נאכ'ן עס פראקטיש פרובירן איז דער אלקאהאל בכלל נישט פגום אינגאנצן. און צוזאמען מיט די אנגענומענע חומרות און מסורות פון אידן צו אנטלויפן פון א משהו חמץ, טענה'ן זיי אז מ'טאר זיך בשום אופן נישט אריינלאזן אין די היתרים.

למעשה, פונקט ווי ביי יעדע אנדערע שאלה אין הלכה, דארף זיך יעדער פירן לויט זיין רב און מרא דאתרא, און זיך פארלאזן אויף די הכשרים און מסורות וואס זענען אנגענומען ביי אים. אונזער ציל מיט'ן ארטיקל איז בלויז געווען אויפצוקלערן דעם ציבור און אראפלייגן די מציאות הדברים כהווייתן, כדי מ'זאל פארשטיין די שאלות וואס ליגן אונטער די פראדוקטן וואס מיר קויפן.

זאל דער אויבערשטער העלפן מיר זאלן אלע זוכה זיין זיך צו היטן פון יעדן משהו חמץ און האבן א כשר'ן און פרייליכן יו"ט.

מאטל שניידער האט געשריבן: ↑פרייטאג מערץ 20, 2026 11:46 am

צווייטער האט געשריבן: ↑פרייטאג מערץ 20, 2026 11:31 am ווי קען מען הערן די אינטערוויו מיט רבי ברוך?

דא

מאטל שניידער האט געשריבן: ↑מיטוואך מערץ 18, 2026 11:00 am די יערליכע דילעמע ארום די פסח טעג: דער פולמוס איבער "זענטען גאם" (Xanthan Gum)

פארוואס שטורעמט די כשרות-וועלט איבער "זענטען גאם" יעדעס יאר? דער ארטיקל ערקלערט וויאזוי דער פראדוקט ווערט געמאכט, דער פראבלעם פון אפוואשן דאס געמיש מיט איבערגענוצטע (ריסייקעלד) אלקאהאל, און ברענגט ארויס די פולע בילד און פאקטן אויפן טיש.

https://kashrus.online/blog/articles/xanthan-gum-passover

מאטל שניידער האט געשריבן: ↑פרייטאג מערץ 20, 2026 12:40 pm

חן וחסד האט געשריבן: ↑פרייטאג מערץ 20, 2026 12:33 pm דארט זאגט דער יעניגער אן קיין נאמען אסאך זאכן אנדערש ווי ר' ברוך (א חוץ אויב מ'האט געטוישט ווי אזוי ס'איז געווען ווען איך האב עס געליינט)

מ'האלט אין איין פאררעכטן אפשר ביטע ביסטו קלאר מפרט וואס איז נישט ריכטיג?
דארט ליגט די פולע אפלאוד פון די אינטערוויו

מאטל שניידער האט געשריבן: ↑פרייטאג מערץ 20, 2026 1:31 pm

aitch האט געשריבן: ↑פרייטאג מערץ 20, 2026 1:21 pm

מאטל שניידער האט געשריבן: ↑פרייטאג מערץ 20, 2026 12:52 pm
שרייב א בעסערע אויספיר מ'וועט עס טוישן חוץ אויב דו ווילסט בלייבן ביים שרייען

היוצא לנו מכל זה:

נאכ'ן אדורכטון דעם גאנצן פראצעס, זעט מען קלאר אז די נידון איבער זענטען גאם איז אן אמת'ע און טיפע מחלוקת אין מציאות און אין הלכה.

די וועדי הכשרות וואס לאזן עס נוצן האבן גאר שטארקע יסודות אויף וואס זיך צו שטיצן, אנגעהויבן פון די דינים פון ביטול און זיקוק, ביז'ן אננעמען אז דער אלקאהאל איז למעשה 'נפסל מאכילת כלב' און קען שוין בטל ווערן, ווי אויך דער דין פון א מעמיד בדבר הבלוע. קעגן דעם, אבער, קומען די פוסקים וואס אסר'ן מיט א צד האיסור וואס בויט זיך פונקט אזוי אויף קלארע כללים אין הלכה. זיי קריגן זיך אויפן מציאות זעלבסט – אנצייגנדיג אז נאכ'ן עס פראקטיש פרובירן איז דער אלקאהאל בכלל נישט פגום אינגאנצן. און צוזאמען מיט די אנגענומענע חומרות און מסורות פון אידן צו אנטלויפן פון א משהו חמץ, טענה'ן זיי אז מ'טאר זיך בשום אופן נישט אריינלאזן אין די היתרים.

למעשה, פונקט ווי ביי יעדע אנדערע שאלה אין הלכה, דארף זיך יעדער פירן לויט זיין רב און מרא דאתרא, און זיך פארלאזן אויף די הכשרים און מסורות וואס זענען אנגענומען ביי אים. אונזער ציל מיט'ן ארטיקל איז בלויז געווען אויפצוקלערן דעם ציבור און אראפלייגן די מציאות הדברים כהווייתן, כדי מ'זאל פארשטיין די שאלות וואס ליגן אונטער די פראדוקטן וואס מיר קויפן.

זאל דער אויבערשטער העלפן מיר זאלן אלע זוכה זיין זיך צו היטן פון יעדן משהו חמץ און האבן א כשר'ן און פרייליכן יו"ט.

@ChatGPT @חן וחסד
איז דאס גוט?

צווייטער האט געשריבן: ↑פרייטאג מערץ 20, 2026 2:09 pm

מאטל שניידער האט געשריבן: ↑פרייטאג מערץ 20, 2026 11:46 am

צווייטער האט געשריבן: ↑פרייטאג מערץ 20, 2026 11:31 am ווי קען מען הערן די אינטערוויו מיט רבי ברוך?

דא

מאטל שניידער האט געשריבן: ↑מיטוואך מערץ 18, 2026 11:00 am די יערליכע דילעמע ארום די פסח טעג: דער פולמוס איבער "זענטען גאם" (Xanthan Gum)

פארוואס שטורעמט די כשרות-וועלט איבער "זענטען גאם" יעדעס יאר? דער ארטיקל ערקלערט וויאזוי דער פראדוקט ווערט געמאכט, דער פראבלעם פון אפוואשן דאס געמיש מיט איבערגענוצטע (ריסייקעלד) אלקאהאל, און ברענגט ארויס די פולע בילד און פאקטן אויפן טיש.

https://kashrus.online/blog/articles/xanthan-gum-passover

ווי אויפן טעלעפאן?

מאטל שניידער האט געשריבן: ↑פרייטאג מערץ 20, 2026 9:04 am בקיצור, דא איז דא פאטענציאל אז וואלאווע זאל ארויסגיין מיט א ברענד אלס די מהודר'דיגסטע השגחה, און אלס איינער וואס בייגט זיך נישט פאר פרעשור און האלט זיך צו מהדרין סטאנדארטן אפי' ווען ס'איז ביטער שווער, און איינער וואס וועט שרייען הויעך ווען מ'בעוול'ט כלל ישראל אונטערן טיש

חן וחסד האט געשריבן: ↑פרייטאג מערץ 20, 2026 2:31 pm

מאטל שניידער האט געשריבן: ↑פרייטאג מערץ 20, 2026 1:31 pm

aitch האט געשריבן: ↑פרייטאג מערץ 20, 2026 1:21 pm

היוצא לנו מכל זה:

נאכ'ן אדורכטון דעם גאנצן פראצעס, זעט מען קלאר אז די נידון איבער זענטען גאם איז אן אמת'ע און טיפע מחלוקת אין מציאות און אין הלכה.

די וועדי הכשרות וואס לאזן עס נוצן האבן גאר שטארקע יסודות אויף וואס זיך צו שטיצן, אנגעהויבן פון די דינים פון ביטול און זיקוק, ביז'ן אננעמען אז דער אלקאהאל איז למעשה 'נפסל מאכילת כלב' און קען שוין בטל ווערן, ווי אויך דער דין פון א מעמיד בדבר הבלוע. קעגן דעם, אבער, קומען די פוסקים וואס אסר'ן מיט א צד האיסור וואס בויט זיך פונקט אזוי אויף קלארע כללים אין הלכה. זיי קריגן זיך אויפן מציאות זעלבסט – אנצייגנדיג אז נאכ'ן עס פראקטיש פרובירן איז דער אלקאהאל בכלל נישט פגום אינגאנצן. און צוזאמען מיט די אנגענומענע חומרות און מסורות פון אידן צו אנטלויפן פון א משהו חמץ, טענה'ן זיי אז מ'טאר זיך בשום אופן נישט אריינלאזן אין די היתרים.

למעשה, פונקט ווי ביי יעדע אנדערע שאלה אין הלכה, דארף זיך יעדער פירן לויט זיין רב און מרא דאתרא, און זיך פארלאזן אויף די הכשרים און מסורות וואס זענען אנגענומען ביי אים. אונזער ציל מיט'ן ארטיקל איז בלויז געווען אויפצוקלערן דעם ציבור און אראפלייגן די מציאות הדברים כהווייתן, כדי מ'זאל פארשטיין די שאלות וואס ליגן אונטער די פראדוקטן וואס מיר קויפן.

זאל דער אויבערשטער העלפן מיר זאלן אלע זוכה זיין זיך צו היטן פון יעדן משהו חמץ און האבן א כשר'ן און פרייליכן יו"ט.

@ChatGPT @חן וחסד
איז דאס גוט?

איך מיין אז דער אויספער איז גוט.

איך האב נישט נאכאמאל דורכגעליינט די גאנצע, אבער לדעתי וואלט געדארפט שטיין ערגעץ ווי, צו ביים אויספער, צו ביים אראפ לייגן די צד האוסרים, וואלט געדארפט שטיין אז די אוסרים טענה'ן אז די היימישע השגחות וואס זענען דאס מתיר האט דאס קיינער נישט עכט אליין אדורך געטוהן, נאר זיך פארלאזט אויף הרב זשוראוועל אדער אויף אויף איינער וואס האט זיך פארלאזט אויף אים.
איך זאג נישט אז דו דארפסט דערמאנען זיין נאמען, ר' ברוך דערמאנט גראדע יא זיין נאמען.
קענסט זאגן די אמעריקאנע אלגעמיינע השגחות.

דער נקודה איז איינע פון די שליסל טענות מצד האוסרים, ממילא קען מען עס נישט ארויס לאזן פון די ארגומענטן.

כנלענ"ד

קאטשקע פלייש האט געשריבן: ↑פרייטאג מערץ 20, 2026 9:29 am התאחדות האט כהיום 3 רבנים וואס דארפן צו זיין אחראי אויפן הכשר

אינטערן טיש האט געשריבן: ↑פרייטאג מערץ 20, 2026 2:48 pm

קאטשקע פלייש האט געשריבן: ↑פרייטאג מערץ 20, 2026 9:29 am התאחדות האט כהיום 3 רבנים וואס דארפן צו זיין אחראי אויפן הכשר

וועלכע 3 רבנים

aitch האט געשריבן: ↑פרייטאג מערץ 20, 2026 1:21 pm

מאטל שניידער האט געשריבן: ↑פרייטאג מערץ 20, 2026 12:52 pm

ChatGPT האט געשריבן: ↑פרייטאג מערץ 20, 2026 12:50 pm די אויספיר דארט [בסיעות מעשה ידיו של עי איי] אויפן צד האוסר איז זייער נישט ריכטיג אראפגעלייגט. קלאר מיט א אגענדע.
ווי אויך פארשטיי איך נישט וואס ער שרייבט עפעס איבער זיקוק וביטול. אויב איינער קען מסביר זיין

שרייב א בעסערע אויספיר מ'וועט עס טוישן חוץ אויב דו ווילסט בלייבן ביים שרייען

למעשה, פונקט ווי ביי יעדע אנדערע שאלה אין הלכה, דארף זיך יעדער פירן לויט זיין רב און מרא דאתרא, און זיך פארלאזן אויף די הכשרים און מסורות וואס זענען אנגענומען ביי אים. אונזער ציל מיט'ן ארטיקל איז בלויז געווען אויפצוקלערן דעם

דעת קדשי האט געשריבן: ↑פרייטאג מערץ 20, 2026 2:50 pm

אינטערן טיש האט געשריבן: ↑פרייטאג מערץ 20, 2026 2:48 pm

קאטשקע פלייש האט געשריבן: ↑פרייטאג מערץ 20, 2026 9:29 am התאחדות האט כהיום 3 רבנים וואס דארפן צו זיין אחראי אויפן הכשר

וועלכע 3 רבנים

ר' הלל וויינבערגער
ר' יצחק יואל שטערן קר''י
ר' ליפא קליין

אינטערן טיש האט געשריבן: ↑פרייטאג מערץ 20, 2026 2:40 pm

מאטל שניידער האט געשריבן: ↑פרייטאג מערץ 20, 2026 9:04 am בקיצור, דא איז דא פאטענציאל אז וואלאווע זאל ארויסגיין מיט א ברענד אלס די מהודר'דיגסטע השגחה, און אלס איינער וואס בייגט זיך נישט פאר פרעשור און האלט זיך צו מהדרין סטאנדארטן אפי' ווען ס'איז ביטער שווער, און איינער וואס וועט שרייען הויעך ווען מ'בעוול'ט כלל ישראל אונטערן טיש

די געדענקסט ווען וואלאווע האט געגעבן די הכשר פאר מהדרין מילכיגע פראדוקטען?
סאיז געווען א ערענסטע כשרות פראבלעם פארוואס מהדרין האט אויפגעגעבן וואלאווע, און מהדרין האט נאך היינט נישט קיין עכטע פעסטע קאמפיטאשען, גארנישט גייט זיך נישט טוישן

מאטל שניידער האט געשריבן: ↑פרייטאג מערץ 20, 2026 2:45 pm

חן וחסד האט געשריבן: ↑פרייטאג מערץ 20, 2026 2:31 pm

מאטל שניידער האט געשריבן: ↑פרייטאג מערץ 20, 2026 1:31 pm

@ChatGPT @חן וחסד
איז דאס גוט?

איך מיין אז דער אויספער איז גוט.

איך האב נישט נאכאמאל דורכגעליינט די גאנצע, אבער לדעתי וואלט געדארפט שטיין ערגעץ ווי, צו ביים אויספער, צו ביים אראפ לייגן די צד האוסרים, וואלט געדארפט שטיין אז די אוסרים טענה'ן אז די היימישע השגחות וואס זענען דאס מתיר האט דאס קיינער נישט עכט אליין אדורך געטוהן, נאר זיך פארלאזט אויף הרב זשוראוועל אדער אויף אויף איינער וואס האט זיך פארלאזט אויף אים.
איך זאג נישט אז דו דארפסט דערמאנען זיין נאמען, ר' ברוך דערמאנט גראדע יא זיין נאמען.
קענסט זאגן די אמעריקאנע אלגעמיינע השגחות.

דער נקודה איז איינע פון די שליסל טענות מצד האוסרים, ממילא קען מען עס נישט ארויס לאזן פון די ארגומענטן.

כנלענ"ד

די ארטיקל קען נישט דערמאנען קיין איין א
נאמען