אידטיש

איד האט געשריבן: ↑מיטוואך סעפטעמבער 03, 2025 7:39 pm @בודקע , ס'קען זיין אז דו קענסט יא וכו'
אבער דיין מישן דא צרפת און טהרת הקודש מוסדות מאכט אויסזעהן אז דו האסט א צווייטע פראבלעם...

יא, ס'איז א רשעות דעס וואס מ'ווארפט ארויס וכו', אבער ס'האט גארנישט מיט די אנדערע געלטער!
ווייל יענע געלטער קען מען בלויז שאפן פאר יענע צרכים, און וויפיל מ'קען שאפן פאר די אייגענע מוסדות שאפן סייווי

יעדע מוסד דא אין אמעריקע נעמט שכ''ל, און ע''פ רוב צאלט מען, יעדע מוסד האט וועגן וויאזוי צו איינמאנען,
ביסט גערעכט אז דאס איז נישט די וועג, אבער די אופן וויאזוי דו ברענגסט עס ארויס זעהט אויס ווי עפעס אנדערש דרוקט דיך

Think and Thank האט געשריבן: ↑מיטוואך סעפטעמבער 03, 2025 8:12 pm

בודקע האט געשריבן: ↑מיטוואך סעפטעמבער 03, 2025 5:27 pm

Think and Thank האט געשריבן: ↑מיטוואך סעפטעמבער 03, 2025 5:19 pm

דארף מען וויסן צו ער האט טאקע געוויינט צו זיי אדער נאר צו דיר און זיי האט ער איגנארירט.

(אין קר"י אין קהילת ויואל משה איז אין יענע צייטן געווען אסאך אזעלכע, און דאס איז געווען איינס פון די הויפט סיבות פארוואס די קהילה און מוסדות זענען געווען אזוי צופראסקעט ווי זיי זענען געווען.)

א. ניין, דער איד האט טאקע נישט קיין געלט (ער איז אויך נישט געווען אין קאנטרי..)

ב. יעדע מוסד מיטשעט זיך מיט אזאנע, די מהלך פון לייגן גארדס באלאנגט פאר א פובליק סקול, נישט פאר א אידישע מוסד, זיכער נישט סאטמאר.

א. האסט (ווארשיינליך בכוונה) נישט פארשטאנען וואס איך האב געשריבן. מען רעדט נישט יא האבן ווס. נישט האבן, מען רעדט פון רעדן מיט די הנהלה און זאגן אז ער האט נישט ווס. זיי איגנארירן ווי זיי וואלטן געווען א קאר עקסטענדעד וואראנטי סקעמער.

ב. א געווענליכע מוסד האט עטליכע אזעלכע. א מוסד וואס האט מער ווי 25 פראצענט האט צוויי ברירות: שפארן די גאנצע מוסד אדער שטעלן גארדס.

איך בין נישט זיכער אז ווען איך בין אדמיניסטראטאר וואלט איך נישט ענדערש געשפארט די מוסד ווי איידער שטעלן גארדס, אבער ס'פארט דא א צווייטע זייט און איך בין ב"ה נישט אין נישט אין זיינע שיך.

וויענער חסיד האט געשריבן: ↑מיטוואך סעפטעמבער 03, 2025 9:31 pm אן פחד נאכדעם עט מען זאגען ביים דינער די עלטערן זענען שותפים אינעם מוסד

צולייגער האט געשריבן: ↑מיטוואך סעפטעמבער 03, 2025 9:38 pm

צו געזונט האט געשריבן: ↑מיטוואך סעפטעמבער 03, 2025 9:03 pm גוט אין דעם הינזיכט פון זיך רעכענען מיט עלטערן!

גראדע בין איך א צייטליכער צאלער, ביים איינשרייבען מיינע קינדער איז ממש טרם אקרא והם עונים. אבער איך ווייס פון אנדערע וואס פלאגען זיך און מען רעכנט זיך

אקוראט ווי דער מוסד וואס האט היינט געשטעלט גארדס. איך שיק אין יענעם מוסד, איך מוטשע זיך אויך און זיי רעכענען זיך מיט מיר ודכותי אויף א מאסשטאבליכן פארנעם לא יאומן כי יסופר.

כ'בין גאנץ זיכער אז די מוסד רעכנט זיך נאך אזוי מיט עלטערן ווי די מוסד וואו דיינע קינדער גייען. על אף זייערע הכנסות פראפארציאנעל זענען פילפאכיג קלענער.

וואוילער האט געשריבן: ↑דאנערשטאג סעפטעמבער 04, 2025 12:18 am איין זאך וואס שטערט מיך יא איז טאקע דאס בויען טייערע לוקסריעזע בנינים פאר די מוסדות, מ'וואלט געמעגט שניידן אביסל פון די ״הערליכע פראכטפולע״ דיזיינס און טיילס, און האבן א קלענערע בודזעט.

וואוילער האט געשריבן: ↑דאנערשטאג סעפטעמבער 04, 2025 12:17 am הישמע כזאת??!!
וואו איז דאס אידיש הארץ???
עלטערן שיקן זייער קינד אין סקול וואוסענדיג אז זיי זענען נישט רעגיסטרירט און מ'וועט זיי נישט אריינלאזן.

וואס האסטו געוואלט פון דיין אומשילדיג קינד? פארוואס האסטו איר אזוי פארשעמט ברבים??
האסט נישט קיין געלט? טאקע א צרה, ס'דא אזויפיהל אידן - אריינגערעכנט פון די הנהלה - וואס לויפן העלפן א צווייטן, דארפסט נאר זיין דא צו מיטארבעטן.

אין יעדן פאל, אויב ווייסטו אז דיין קינד וועט האבן בושות, שיק איר נישט. נוץ נישט דיין קינד פאר ש שטעקן צו קענען שרייען אויף די הנהלה!

totty האט געשריבן: ↑דאנערשטאג סעפטעמבער 04, 2025 12:33 am

וואוילער האט געשריבן: ↑דאנערשטאג סעפטעמבער 04, 2025 12:17 am הישמע כזאת??!!
וואו איז דאס אידיש הארץ???
עלטערן שיקן זייער קינד אין סקול וואוסענדיג אז זיי זענען נישט רעגיסטרירט און מ'וועט זיי נישט אריינלאזן.

וואס האסטו געוואלט פון דיין אומשילדיג קינד? פארוואס האסטו איר אזוי פארשעמט ברבים??
האסט נישט קיין געלט? טאקע א צרה, ס'דא אזויפיהל אידן - אריינגערעכנט פון די הנהלה - וואס לויפן העלפן א צווייטן, דארפסט נאר זיין דא צו מיטארבעטן.

אין יעדן פאל, אויב ווייסטו אז דיין קינד וועט האבן בושות, שיק איר נישט. נוץ נישט דיין קינד פאר ש שטעקן צו קענען שרייען אויף די הנהלה!

הייסט ער זאל גאר זיין דער רוצח און זאגן זיין קינד אז מגייט נישט אין סקול אדער חדר ווייל סאיז נישטא קיין געלט...

שאינו יודע לשאול האט געשריבן: ↑דאנערשטאג סעפטעמבער 04, 2025 1:04 am צי ער דארף אריינלאזן צי נישט קען מען דעבאטירן, אבער פארוואס לאזן אויפן גאס? קענסט זיי נישט ארייננעמען אין מנהל'ס אפיס און אהיימשיקן מיט א טעקסי?? אז דער טאטע האט נישט קיין אחריות און צאלט נישט דארפן זיינע קינדער דורכגיין אזא השפלה?

בודקע האט געשריבן: ↑מיטוואך סעפטעמבער 03, 2025 5:05 pm

עדיטאריעל האט געשריבן: ↑מיטוואך סעפטעמבער 03, 2025 4:59 pm לעיקוואוד - א צאל מיידל שולעס אין שטאט האבן ארויסגעשיקט מעלדונגען צו די עלטערן אז צוליב די פינאנציעלע קריזיס וואס פלאגט די לאקאלע מוסדות התורה זעהן זיי נישט קיין וועג ווי אזוי צו קענען מאמענטאל צוריק עפענען די שולע פאר די נייע לערן יאר וואס הויבט זיך אהן אצינד.

די מיידל שולע בנות פנינה האט געמאלדן אז זיי שליסן דערווייל טויערן ביז אלע עלטערן ענדיגן באצאלן זייער שכר לימוד באלאנס בעפאר די נייע לערן יאר, צו קענען דעקן די פילע חובות וואס האט זיך אנגעזאמלט, און די מיידל שולע תפארת חיה האט געמאלדן אז דערווייל וועלן די תלמידות דארפן בלייבן אינדערהיים ביז מען טרעפט א לעזונג פאר די פינאנציעלע קריזיס, די שולעס האבן אנגעגעבן אז די לערערינס זענען שוין נישט געווארן באצאלט פאר א לענגערע צייט און אזוי אויך זיי קענען נישט באצאלן די רענט פאר די שולע געביידעס.

די עסקנים און מנהלי המוסדות אין שטאט ווארענען אז די פינאנציעלע קריזיס ווערט שווערער און שווערער פון יאר צו יאר, דערנאך וואס פילע עלטערן צאלן נישט קיין שכר לימוד צוליב אייגענע פינאנציעלע שוועריקייטן אדער וויבאלד זיי האבן מער וויכטיגע פריאריטעטן ווי באצאלן פאר די חינוך פון זייערע קינדער, אזוי אויך צוליב וואס פילע עלטערן באצאלן נישט די שכר לימוד באצייטנס.

עפן א עקסטערע טעמע פארדעם..
אלע מוסדות מיטשענען זיך.

צולייגער האט געשריבן: ↑דאנערשטאג סעפטעמבער 04, 2025 1:59 am איינער האט ציטירט מיין תגובה אויף אייוועלט.

כ'קען ווידערהאלן, עס זענען דא איבער פופציג טאטעס מיט א באלאנס פון פאראיאר וואס האבן זיך נאכנישט מסדר געווען. אבער זיי האבן פלעין אויפגעהויבן א טעלעפאן ווען מ'האט זיי געקאלט און גערעדט מיט דעם אדמיניסטראטאר אדער איינעם פון די הנהלה און גערעדט כדבר איש אל רעהו, (א טייל האבן געצאלט א שיבוש פון זייער בילל און א טייל האבן געזאגט קאל מיך נאך יום טוב), געסס ווהאט, זייערע קינדער זענען אריין אין בילדינג מיט א שמייכל, פאכנדיג זייער קארטל פאר די שומרי הפתח. זארגלאז און לוסטיג.

די טאטעס וואס זייערע קינדער זענען געווען אינדרויסן (ווי ערווענט, פאר א קורצע צייט) זענען די וועלכע האבן סתם איגנארט טעלעפאן קאלס און טעקסטס און אימעילס די לעצטע יאר און בעיקר די לעצטע זעקס וואכן. ניטאמאל האבן זיי געזאגט וואס מען שרייבט דא אדער אויף אנדערע קאנאלן און פלאטפארמעס.

עווריבאדי טשילל דאון.

בודקע האט געשריבן: ↑מיטוואך סעפטעמבער 03, 2025 5:17 pm

Think and Thank האט געשריבן: ↑מיטוואך סעפטעמבער 03, 2025 5:15 pm

בני יואל האט געשריבן: ↑מיטוואך סעפטעמבער 03, 2025 5:08 pm

די שאלה איז, צו דעס איז קינדער וואס די עלטערען קענען נישט אדער ווילען נישט……

דאס איז די שליסל. ווען מען האט עס געטון אין קר"י האט די גאס גערודערט, ביז די מוסד האט קלארגעשטעלט אז מען האט נישט אהיימגעשיקט קיינעם פאר נישט באצאלן שכר לימוד, מען האט נאר אהיימגעשיקט די וואס דער טאטע האט איגנארירט די פרואוון פון די הנהלה צו רעדן וועגן שכר לימוד. אז א טאטע האט געזאגט אז ער קען נישט יעצט צאלן האט מען נישט אהיימגעשיקט, אבער די וואס האבן פשוט נישט אויפגעהויבן קיין טעלעפאן און איגנארירט יעדע פרואוו אויסצושמועסן די נושא, אזא איינער - מיט די עדיטוט אז די מוסד קומט מיר אלעס און איך בין נישט מחויב אפילו זיך צו מאכן ווי איך פרוביר עטוואס זיך צוצושטעלן צו העלפן באצאלן - איז מען טאקע נישט מחויב צו לאזן ווייטער רייטן אויפ'ן מוסד ווען די מוסד דערטרענקט זיך אין חובות (אזוי איז געווען די מצב דעמאלס אין קר"י).

איך ווייס פון איינעם וואס האט א באלאנס פון 1500 דאלער, און ער האט געוויינט צו זיי אז ער האט נישט יעצט צו צאלן, און יא.. איינע פון די מיידלעך וואס זיצן דארט אויפן גאס איז זיין טאכטער..

מסתמא האט געשריבן: ↑מיטוואך סעפטעמבער 03, 2025 5:34 pm איך האב נישט געקלערט אז הקדוש והטהור רבינו יואל זצוק"ל וועט אדורכגיין חיבוט הקבר, להיכן הגענו??? איך זאג ענק צו אז דער צדיק גייט זיך נוקם זיין. מינימום שבמינימום נעם אראפ דיין סאטמארע לעטטערהעד. סארי דאס איז אומאקצעפטירבאר.

אלץ גייסטו שרייען אז עכט האט יענער יא געלט נאר ער קעירט נישט... זיי דיך משפיל פארנט פונעם גאנצן ועד, וכולי האי ואולי העט מען דיך נאכלאזן, כמובן מיטן דיך כסדר דרוקן און קוועטשן וכו' און האלטן חשבון כסדר אויב די מוסדות איז טאקע דיין טאפ פריאריטי, והא ראיה ביסט געגאנגען קיין פלארידע פאר עטליכע טעג (1000 דאללער טאטאל) צו אפשר מעגליך דאך איינשפארן א נערוון בראך פון לחץ. יע יע.... א נייע סאטמאר, יונגע שנוקעס אן קיין ברעקל לעבנס עקספיריענס אז אידיש בלוט קומט אהיים. רבינו יואל שטייט דיך נישט צו די האנט... דעי בעלאוניס איז גוט ביים דינער פארן יושב ראש. רבינו יואל איז דיך נישט מוחל. אז דו קענסט נישט פירן א חדר/סקול רשעות ריין, דאן אנטזאג דיך. זאל זיך עס צומאכן. דער אויבערשטער ברויך נישט דיין הילף.

איינער קען הלכות צדקה? וויפיל קומט מען פאר אן עני? וויפיל ער איז געוואוינט. די השפלה און לעוול פון טעראר אויף אידן וואס האבן באמת נישט קיין געלט שמעקט קמצא ובר קמצא'דיג. ווען א איד זאגט 'אין לי' און דו פארלאנגסט אן השפלה סעסיע צו זיכערמאכן אז יענער באגרייפט די עומק הענין גרעניצט זיך עס מיט שפיכת דמים און איז בעצם דער עיקר טעם פארוואס געוויסע איגנארירן די גאנצע ביל, זיי קענען עס נישט דערהייבן. בזיונות איז ביי רוב מענטשן טוב מותו מחייו. אנשטאטן זיין א משכיל אל דל פירט מען זיך ווי סדום ועמורה.

יא, איך ווייס אויכעט אז סאיז גרעי עריע, אבער לענ"ד איז עס אסאך נענטער צו שווארץ ווען מרעדט פון די כלליות'דיגע בילד.

און דער אמת איז אז ביי רוב סאטמארע מוסדותער איז די נושא פיין באלאנסירט - מרעדט פון ממש געציילטע אויסנאמען, און די יונגערע דור אדמינעסטרעיטערס.

נ.ב. אני הקטן בין אלץ און אלעמאל אין צייט בכסף מלא מיט די שכר לימוד.

שוהם האט געשריבן: ↑דאנערשטאג סעפטעמבער 04, 2025 6:31 am

מסתמא האט געשריבן: ↑מיטוואך סעפטעמבער 03, 2025 5:34 pm איך האב נישט געקלערט אז הקדוש והטהור רבינו יואל זצוק"ל וועט אדורכגיין חיבוט הקבר, להיכן הגענו??? איך זאג ענק צו אז דער צדיק גייט זיך נוקם זיין. מינימום שבמינימום נעם אראפ דיין סאטמארע לעטטערהעד. סארי דאס איז אומאקצעפטירבאר.

אלץ גייסטו שרייען אז עכט האט יענער יא געלט נאר ער קעירט נישט... זיי דיך משפיל פארנט פונעם גאנצן ועד, וכולי האי ואולי העט מען דיך נאכלאזן, כמובן מיטן דיך כסדר דרוקן און קוועטשן וכו' און האלטן חשבון כסדר אויב די מוסדות איז טאקע דיין טאפ פריאריטי, והא ראיה ביסט געגאנגען קיין פלארידע פאר עטליכע טעג (1000 דאללער טאטאל) צו אפשר מעגליך דאך איינשפארן א נערוון בראך פון לחץ. יע יע.... א נייע סאטמאר, יונגע שנוקעס אן קיין ברעקל לעבנס עקספיריענס אז אידיש בלוט קומט אהיים. רבינו יואל שטייט דיך נישט צו די האנט... דעי בעלאוניס איז גוט ביים דינער פארן יושב ראש. רבינו יואל איז דיך נישט מוחל. אז דו קענסט נישט פירן א חדר/סקול רשעות ריין, דאן אנטזאג דיך. זאל זיך עס צומאכן. דער אויבערשטער ברויך נישט דיין הילף.

איינער קען הלכות צדקה? וויפיל קומט מען פאר אן עני? וויפיל ער איז געוואוינט. די השפלה און לעוול פון טעראר אויף אידן וואס האבן באמת נישט קיין געלט שמעקט קמצא ובר קמצא'דיג. ווען א איד זאגט 'אין לי' און דו פארלאנגסט אן השפלה סעסיע צו זיכערמאכן אז יענער באגרייפט די עומק הענין גרעניצט זיך עס מיט שפיכת דמים און איז בעצם דער עיקר טעם פארוואס געוויסע איגנארירן די גאנצע ביל, זיי קענען עס נישט דערהייבן. בזיונות איז ביי רוב מענטשן טוב מותו מחייו. אנשטאטן זיין א משכיל אל דל פירט מען זיך ווי סדום ועמורה.

יא, איך ווייס אויכעט אז סאיז גרעי עריע, אבער לענ"ד איז עס אסאך נענטער צו שווארץ ווען מרעדט פון די כלליות'דיגע בילד.

און דער אמת איז אז ביי רוב סאטמארע מוסדותער איז די נושא פיין באלאנסירט - מרעדט פון ממש געציילטע אויסנאמען, און די יונגערע דור אדמינעסטרעיטערס.

נ.ב. אני הקטן בין אלץ און אלעמאל אין צייט בכסף מלא מיט די שכר לימוד.

און אזוי דערציילט ר' שלמה פעדער פון קרית יואל:

ס'איז געווען תשכ"ג ביי דער גרויסער פינאנציעלער קריזיס האט מען דאן בפקודת דעם רבי'ן אנגעהויבן שטארק דרוקן אויף שכ"ל, דער רבי האט דאן געזאגט אז שכ"ל זאל ווערן אן אויטאמאטישער חוב וואס גייט נישט אראפ מיט די צייט אויב מען באצאלט נישט.

ער - ר' שלמה - האט געהאט אריינגענומען צו זיך אין שטוב אויפצוציען א קינד פון א צעבראכענע שטוב וואס האט נישט געהאט געהעריג קיין עלטערן און ער האט נישט געהאט קיין געלט צו באצאלן שכר לימוד פאר דעם קינד. איז ער אריבער צו דער הנהלה און געבעטן אז מ'זאל אים פארשטיין ס'איז נישט זיין קינד, ער האט ממש נישט אבער זיי האבן נישט געוואלט הערן פון גארנישט.

בצר לו איז ער אריין צום רבי'ן און ער איז געווען זיכער אז ווען דער רבי וועט הערן אז מ'נעמט נישט אריין א קינד און דערצו א יתום וואס האט נישט ווער ס'זאל אים צאלן וועט דער רבי ווערן אויפגעציטערט און שרייען "פארדעם דארף איך האבן א מוסד?!"

למעשה דער רבי הערט אים אויס און פרעגט אים "וואס טו איך ווען איך דארף האבן געלט פאר א מצוה? איך גיי נאך געלט. גיי דו אויך נאך געלט!" זאגט ער פארן רבי'ן אז ער ארבעט און ער האט נישט ווען צו גיין נאך געלט. פרעגט אים דער רבי "זונטאג ארבעטסטו?" זאגט ער ניין, "נו אויב אזוי גיי נאך געלט זונטאג!"

במשך דריי יאר נאכאנאנד איז ר' שלמה געגאנגען יעדן זונטאג נאך געלט פאר א פרעמד קינד כדי די סאטמארע מוסדות זאלן אים נישט ארויסווארפן, און דער רבי האט נישט געזאגט אז די הנהלה קען נישט קיין הלכות צדקה, משכיל אל דל, יונגע שנוקעס אדער אידיש בלוט.


גיי פארשטיי

דעת תורה האט געשריבן: ↑דאנערשטאג סעפטעמבער 04, 2025 5:43 am פאר די אלע וואס ווילדעווען וויל איך נאר געבן אביסל חומר למחשבה סאטמאר ביהמ"ד הגדול אין וויאלמסבורג איז די איינציגסטע ביהמ"ד ווי די מקוה האט נישט קיין געיט

צולייגער האט געשריבן: ↑דאנערשטאג סעפטעמבער 04, 2025 2:53 am

בודקע האט געשריבן: ↑מיטוואך סעפטעמבער 03, 2025 5:17 pm

Think and Thank האט געשריבן: ↑מיטוואך סעפטעמבער 03, 2025 5:15 pm

דאס איז די שליסל. ווען מען האט עס געטון אין קר"י האט די גאס גערודערט, ביז די מוסד האט קלארגעשטעלט אז מען האט נישט אהיימגעשיקט קיינעם פאר נישט באצאלן שכר לימוד, מען האט נאר אהיימגעשיקט די וואס דער טאטע האט איגנארירט די פרואוון פון די הנהלה צו רעדן וועגן שכר לימוד. אז א טאטע האט געזאגט אז ער קען נישט יעצט צאלן האט מען נישט אהיימגעשיקט, אבער די וואס האבן פשוט נישט אויפגעהויבן קיין טעלעפאן און איגנארירט יעדע פרואוו אויסצושמועסן די נושא, אזא איינער - מיט די עדיטוט אז די מוסד קומט מיר אלעס און איך בין נישט מחויב אפילו זיך צו מאכן ווי איך פרוביר עטוואס זיך צוצושטעלן צו העלפן באצאלן - איז מען טאקע נישט מחויב צו לאזן ווייטער רייטן אויפ'ן מוסד ווען די מוסד דערטרענקט זיך אין חובות (אזוי איז געווען די מצב דעמאלס אין קר"י).

איך ווייס פון איינעם וואס האט א באלאנס פון 1500 דאלער, און ער האט געוויינט צו זיי אז ער האט נישט יעצט צו צאלן, און יא.. איינע פון די מיידלעך וואס זיצן דארט אויפן גאס איז זיין טאכטער..

Going on record
די מעשה איז נישט געשטויגן און נישט געפלויגן.

נישטא 'קיין איין טאטע אין סאטמאר לעיקוואד', וואס האט:
1) א באלאנס פון בלויז $1,500
2) געוויינט צו די הנהלה איין מאל אין די לעצטע צוויי חדשים אז יעצט האט ער נישט
3) ס'איז אמת אז ער מוטשעט זיך, אפי' נאר אביסל
4) זיין טאכטער איז געווען אויפן גאס היינט.

אויב איז יא דא, איך בין נאנט מיט עטליכע נדיבי עם אין לעיקוואד וואס האבן א געפיל און געבן גערן נדבת לבם פאר מענטשן וואס האבן א פשוט'ע לעבנסשטייגער, דארפן האבן אפאר דאלער ממש צו דעקן דעם בילל און דאס קען זיי ראטעווען. הכלל, אויב איז די מעשה אמת, ברענג מיר דעם נאמען פון דעם טאטן און אויב די פרטים זענען אמת וועל איך אי"ה שאפן די געלט אין די נעקסטע פאר שעה. דער טאטע וועט האבן אפגעצאלט די $1,500 ביז עלף פארמיטאג דאנערשטאג תצא תשפ"ה.

אבער נאר אויב אלע פרטים זענען אמת...