היסטארישע סאטמארע טעג: הכנסת ס"ת של רבי (מהרי"י) & ערשייננוג פון ספר "קול יהודה" מדא"ח

[בודקע]

געמיינטאר א סקונדע אז עס איז א וואקסבערגער סימבאל...

נר מצוה עד..

אגב, פארוואס האט מען גע'עי איי'ט די בילדער? די ארגינעלע זענען הערליך.

[בן אברהם]

זיס בילד

chatgpt הערכה אויף דעם בילד

די הכנסת ספר תורה האט שוין שעות לאנג געשאקלט וויליאמסבורג.

עס האט זיך אנגעהויבן שטיל אינעם רבי׳נס צימער, ארום דעם טיש מיט די נאענטע חסידים, ווען יעדער האט געפרובירט כאפן נאך א בליק פונעם רבי׳ן. שפעטער איז די גאנצע שמחה ארויס אויף די גאסן, מיטן גרויסן וואגן, בלומען, ניגונים, און טויזנטער מענטשן וואס האבן באגלייט דעם ספר תורה ביז בית המדרש. דערנאך האבן די טענץ איבערגענומען דעם היכל — די פארענטשעס האבן געקלאפט, בחורים האבן געשפרינגען מיט פייער, און דער רבי האט געטאנצט מיטן ספר תורה נאענט צום הארץ.

אבער צווישן אלע גרויסע בילדער פון יענע נאכט, איז געווען אויך א קליינער רגע וואס מענטשן האבן נישט פארגעסן.

אינדרויסן, נעבן די פארענטשעס, ווען די גאסן זענען נאך געווען פול מיט עולם און קינדער זענען געקלעטערט אויף יעדן מעגליכן פלאץ צו זען בעסער — האט מען באמערקט ר׳ בערל קליין.

מיט זיין ווייסע בארד, שטריימל און ברילן, האט ער זיך אויך אנגעהויבן ארויפציען צווישן די קינדער אויף די אייזערנע שטענדערס. נישט ווייל ער האט געדארפט עפעס כבוד, און נישט ווייל איינער האט אים גערופן. נאר ווייל אזא נאכט קען מען נישט שטיין ווייט.

די קינדער האבן זיך צוגערוקט אים מאכן פלאץ, און ר׳ בערל האט זיך געהאלטן ביים אייזן מיט אזא התלהבות ווי א יונגער בחור. מענטשן ארום האבן געשמייכלט. איינער האט געפלויסטערט:

“קוק… די גאנצע וויליאמסבורג איז דא היינט.”

ווען ער איז אנגעקומען אויבן, האט ער א רגע אראפגעקוקט אויף די שמחה — אויף די גאסן, די פענדלעך, די חסידים, און די טענץ וואס מען האט נאך געקענט הערן פון בית המדרש.

און אפשר האט יענער קליינער רגע מער געזאגט איבער די גאנצע הכנסת ספר תורה ווי אלע גרויסע דרשות.

ווייל סאטמאר איז נישט נאר די רבי אויפן וואגן אדער די טויזנטער חסידים אין טאנץ.
סאטמאר איז אויך ר׳ בערל קליין, וואס אפילו צווישן קינדער אויף די פארענטשעס וויל ער נאך זיין נאנט צום פייער.

[אגד]

עטליכע גאר שיינע בילדער!

IMG_20260507_103116_357.jpg

ענדעלט גאר שטארק אין א באקאנטע בילד פון רבינו הק' זי''ע

איך הייב באמת נישט אן צו פארשטיין די גערעדעכץ איבער די ענליכקייט אויף די בילדער דא און אין אנדערן וועלטל.


עס איז הערליכע שיינע בילדער, דאס יא.

[עומד על תלת]

IMG_20260507_103116_357.jpg

ענדעלט גאר שטארק אין א באקאנטע בילד פון רבינו הק' זי''ע

איך הייב באמת נישט אן צו פארשטיין די גערעדעכץ איבער די ענליכקייט אויף די בילדער דא און אין אנדערן וועלטל.


עס איז הערליכע שיינע בילדער, דאס יא.

[צווייטער]

ענדעלט גאר שטארק אין א באקאנטע בילד פון רבינו הק' זי''ע

איך הייב באמת נישט אן צו פארשטיין די גערעדעכץ איבער די ענליכקייט אויף די בילדער דא און אין אנדערן וועלטל.


עס איז הערליכע שיינע בילדער, דאס יא.

עס איז א געפאטשקעטע בילד, די זילבער אויפ'ן טיש איז נישט די עכטע.

[אגד]

ענדעלט גאר שטארק אין א באקאנטע בילד פון רבינו הק' זי''ע

איך הייב באמת נישט אן צו פארשטיין די גערעדעכץ איבער די ענליכקייט אויף די בילדער דא און אין אנדערן וועלטל.


עס איז הערליכע שיינע בילדער, דאס יא.

ביי ביידע זעהט מען א רבי זיצן ארומגענומען מיט שטייערס.

דעטס אל וואס איז גלייך


און בכלל קען מען דאס סטעידזשן ביי יעדן רבי'ן פשוט דורך זיך ארומשטעלן ווען ער שמייכלט..

הערליך, דאס יא.

[הדסים]

וועלכע בילד?

פון חסידים USA.

בעיקר די פאות און ארום

זעט אויס אז מ'דארף האבן ריכטיגע אויגן..

[ווילסאן]

איך הייב באמת נישט אן צו פארשטיין די גערעדעכץ איבער די ענליכקייט אויף די בילדער דא און אין אנדערן וועלטל.


עס איז הערליכע שיינע בילדער, דאס יא.

עס איז א געפאטשקעטע בילד, די זילבער אויפ'ן טיש איז נישט די עכטע.

וואס מאכט אייך אזוי טראכטן?

די בילד איז בלויז ארומגעשפילט מיט די קאלאר טאון.

[צווייטער]

עס איז א געפאטשקעטע בילד, די זילבער אויפ'ן טיש איז נישט די עכטע.

וואס מאכט אייך אזוי טראכטן?

די בילד איז בלויז ארומגעשפילט מיט די קאלאר טאון.

טרעף מיר נאך א בילד פון מהר''יי מיט אט די זעלבע זילבער.

(איך לייד אויף זילבער, איך קען אלע זיינע [מיט אנדערע רבי'ס] זילבער)

[יאנטשי]

עס איז א געפאטשקעטע בילד, די זילבער אויפ'ן טיש איז נישט די עכטע.

וואס מאכט אייך אזוי טראכטן?

די בילד איז בלויז ארומגעשפילט מיט די קאלאר טאון.

ווי כאילו די אריגינעלע בילד קען מען נישט מאכן מיט AI...

קען זיין עס איז א פולע עכטע בילד, און קען זיין בלויז געפאטשקעט מיט AI

[קראכמאל]

עס איז א געפאטשקעטע בילד, די זילבער אויפ'ן טיש איז נישט די עכטע.

וואס מאכט אייך אזוי טראכטן?

די בילד איז בלויז ארומגעשפילט מיט די קאלאר טאון.

טרעף מיר נאך א בילד פון מהר''יי מיט אט די זעלבע זילבער.

(איך לייד אויף זילבער, איך קען אלע זיינע [מיט אנדערע רבי'ס] זילבער)

אפשר האט עס ר' משה שמואל זופניק געברענגט? ס'איז דאך ביי אים אין פאלאץ...

[אורך ימים]

ענדעלט גאר שטארק אין א באקאנטע בילד פון רבינו הק' זי''ע

איך הייב באמת נישט אן צו פארשטיין די גערעדעכץ איבער די ענליכקייט אויף די בילדער דא און אין אנדערן וועלטל.


עס איז הערליכע שיינע בילדער, דאס יא.

ס'דא א צווייטע בילד אין וואס עס ענדלט טאקע, דוכט זיך יענע בילד איז אין שווייץ, מ'זעט בחוריםלעך מיט דאשיק'ס זיך אריינשטופן, די בילד וואס צום פינטל ברענגט ענדלט נישט אזוי

[משה זיכמעך]

געוויזן דעם בילד פאר איינע מזקני תלמידי רבינו (א מתפלל בבית מדרשו של רבי יעדע איינציגע תפילה אין יאהר) און ער האט זיך פארטיפט אינעם בילד, און אומגעראכטן זיך געגעבן א ווילדן טרייסל: אויפן הייליגן רבינ'ס בענקל??!!!
און איז אוועק פון מיר אן א ווארט.

איז אזוי: רבינו שליט''א איז דער ממל'א מקומ'ו נו. אפשר קען איינער עברי טייטש? אה! האסטו..זעמיר קלאר?

[עומד על תלת]

געוויזן דעם בילד פאר איינע מזקני תלמידי רבינו (א מתפלל בבית מדרשו של רבי יעדע איינציגע תפילה אין יאהר) און ער העט זיך פארטיפט אינעם בילד און אומגעראכטן זיך געגעבן א ווילדן טרייסל: אויפן הייליגן רבינ'ס בענקל??!!!
און איז אוועק פון מיר אן א ווארט.

איז אזוי: רבינו שליט''א איז דער ממל'א מקומ'ו נו. אפשר קען איינער עברי טייטש? אה! האסטו..זעמיר קלאר?

זאג יענעם אז אין סיגוט האט מען זיך יא געזעצט אויף די עלטערן'ס בענקל, ער זאל נישט פארדייען קיין קאפ,
אויב וואלט מען משנה געווען אין זיך נישט געזעצט, וואלט דעיס אליין אז מען האט משנה געווען, געווען א גרעסערע שינוי פון די סיגוטע דרך....

[פופציגער]

די בילדער זענען הערליך.

א שאד די פאטשקערייען, די אריגינעלע זענען נאך די שענסטע.

און יא, אין א שיינע צאל בילדער זעט מהריי אויס ווי רביה"ק זי"ע.

[בודקע]

די בילדער זענען הערליך.

א שאד די פאטשקערייען, די אריגינעלע זענען נאך די שענסטע.

און יא, אין א שיינע צאל בילדער זעט מהריי אויס ווי רביה"ק זי"ע.

איך זעה נישט, די בילד מיטן שמייכל מיט מענטשן ארום איז זייער א ענליך בילד, איך זעה אבער נישט קיין ענליכקייט אין די צורה.

[פופציגער]

די בילדער זענען הערליך.

א שאד די פאטשקערייען, די אריגינעלע זענען נאך די שענסטע.

און יא, אין א שיינע צאל בילדער זעט מהריי אויס ווי רביה"ק זי"ע.

איך זעה נישט, די בילד מיטן שמייכל מיט מענטשן ארום איז זייער א ענליך בילד, איך זעה אבער נישט קיין ענליכקייט אין די צורה.

איך זע דוקא נישט אינעם בילד סעטינג, נאר אינעם צורה

כהאב עס אויך געזען ביי די בילדער פון די תהלוכה. ער האט למעשה דעם זעלבן משפחה צורה, און מיט די סייז בארד, און צעלאזטע פאות, האט עס גאר שטארק געענדלט.

[בודקע]

די בילדער זענען הערליך.

א שאד די פאטשקערייען, די אריגינעלע זענען נאך די שענסטע.

און יא, אין א שיינע צאל בילדער זעט מהריי אויס ווי רביה"ק זי"ע.

איך זעה נישט, די בילד מיטן שמייכל מיט מענטשן ארום איז זייער א ענליך בילד, איך זעה אבער נישט קיין ענליכקייט אין די צורה.

איך זע דוקא נישט אינעם בילד סעטינג, נאר אינעם צורה

כהאב עס אויך געזען ביי די בילדער פון די תהלוכה. ער האט למעשה דעם זעלבן משפחה צורה, און מיט די סייז בארד, און צעלאזטע פאות, האט עס גאר שטארק געענדלט.

איין זאך וואס איך זעה יא אין ביידע, וואס מעגליך דאס איז די סיבה פארוואס מ'זאגט אז זיי זענען ענליך, ביידע האבן זעלטן רואיגע צורות.

כ'האב נישט די פונקטליכע ווארט פאר עס, אבער כאפסט וואס כ'מיין.

[אורך ימים]

איך הייב באמת נישט אן צו פארשטיין די גערעדעכץ איבער די ענליכקייט אויף די בילדער דא און אין אנדערן וועלטל.


עס איז הערליכע שיינע בילדער, דאס יא.

ס'דא א צווייטע בילד אין וואס עס ענדלט טאקע, דוכט זיך יענע בילד איז אין שווייץ, מ'זעט בחוריםלעך מיט דאשיק'ס זיך אריינשטופן, די בילד וואס צום פינטל ברענגט ענדלט נישט אזוי

[צבי וחמיד]

ס'דא א צווייטע בילד אין וואס עס ענדלט טאקע, דוכט זיך יענע בילד איז אין שווייץ, מ'זעט בחוריםלעך מיט דאשיק'ס זיך אריינשטופן, די בילד וואס צום פינטל ברענגט ענדלט נישט אזוי

קענסט ביטע צאמשטעלן ביידע צוזאמען, וואלט געווען אינטערעסאנט צי זעהן

[שטאטסמאן]

XcaCly.jpeg (407.5 KiB) געזען געווארן 697 מאל

pPZjjc.jpeg (495.5 KiB) געזען געווארן 697 מאל

KO2m1I.jpeg (459.46 KiB) געזען געווארן 697 מאל

[צבי וחמיד]

געוויזן דעם בילד פאר איינע מזקני תלמידי רבינו (א מתפלל בבית מדרשו של רבי יעדע איינציגע תפילה אין יאהר) און ער העט זיך פארטיפט אינעם בילד און אומגעראכטן זיך געגעבן א ווילדן טרייסל: אויפן הייליגן רבינ'ס בענקל??!!!
און איז אוועק פון מיר אן א ווארט.

איז אזוי: רבינו שליט''א איז דער ממל'א מקומ'ו נו. אפשר קען איינער עברי טייטש? אה! האסטו..זעמיר קלאר?

זאג יענעם אז אין סיגוט האט מען זיך יא געזעצט אויף די עלטערן'ס בענקל, ער זאל נישט פארדייען קיין קאפ,
אויב וואלט מען משנה געווען אין זיך נישט געזעצט, וואלט דעיס אליין אז מען האט משנה געווען, געווען א גרעסערע שינוי פון די סיגוטע דרך....

זאג נישט פאר יענעם גארנישט ווייל ער גייט סייווי נישט טוישן זיין מיינונג

[צבי וחמיד]

איין זאך וואס איך זעה יא אין ביידע, וואס מעגליך דאס איז די סיבה פארוואס מ'זאגט אז זיי זענען ענליך, ביידע האבן זעלטן רואיגע צורות.

כ'האב נישט די פונקטליכע ווארט פאר עס, אבער כאפסט וואס כ'מיין.

שלוות הנפש

[טעכנאלאגיע קענער]

*מליצה אלערט*
א חסיד פונעם "היינטיגן קראלע'ר" זאגט אז דער סאטמארע רבי ענדלט זייער אין דעם "אלטן קראלע'ר"

[זלמעלע]

כ'ווארט צו זעהן צו וויזניץ ר' ישראל וואס מאכן באלד אויך "רבינ'ס הכנסת ס"ת" גייען נאכמאכן די שטיקלאך פון סאטמאר.