אלעס ארום די אטאקעס אויפ'ן חינוך הטהור אין ניו יארק

[גאלדבערג]

מאסטער טענה'ט מען דארף טוישן מעטאד און אונטערבערענגן פון אינעווייניג... היל"ת

און דאס איז זיין ערשטע טריט אהין,

פאַלקאָוויטש ארבעט אים צו העלפן אונטערברענגען פון אינעווייניג? שטימט נישט

[פופציגער]

מאסטער טענה'ט מען דארף טוישן מעטאד און אונטערבערענגן פון אינעווייניג... היל"ת

און דאס איז זיין ערשטע טריט אהין,

נישט ריכטיג.

וואס מאסטער האט געזאגט א יאר צוריק אויף א פאדקעסט איז נישט רעלעוואנט. ער האלט שוין לאנג נישט דארט. זיין חזרה בתשובה איז געגאנגען אין שטאפלען.

[גאלדבערג]

מאסטער טענה'ט מען דארף טוישן מעטאד און אונטערבערענגן פון אינעווייניג... היל"ת

און דאס איז זיין ערשטע טריט אהין,

נישט ריכטיג.

וואס מאסטער האט געזאגט א יאר צוריק אויף א פאדקעסט איז נישט רעלעוואנט. ער האלט שוין לאנג נישט דארט. זיין חזרה בתשובה איז געגאנגען אין שטאפלען.

ער האלט שוין יעצט ביי דעם אז מ'קען אים ניצן געהעריג פאר די פעולות העסקנים?

[מרדכי מנחם]

מאסטער טענה'ט מען דארף טוישן מעטאד און אונטערבערענגן פון אינעווייניג... היל"ת

און דאס איז זיין ערשטע טריט אהין,

נישט ריכטיג.

וואס מאסטער האט געזאגט א יאר צוריק אויף א פאדקעסט איז נישט רעלעוואנט. ער האלט שוין לאנג נישט דארט. זיין חזרה בתשובה איז געגאנגען אין שטאפלען.

אר יו סיריעס.....?

וואס האלט ביבי אויף די גזירות הגיוס? ער האט שוין לכאורה אויך חרטה.

ווארט א רגע משה פינקל לעבט נאך? ער האט דאך אויך חרטה געהאט...

[גאלדבערג]

מאסטער טענה'ט מען דארף טוישן מעטאד און אונטערבערענגן פון אינעווייניג... היל"ת

און דאס איז זיין ערשטע טריט אהין,

נישט ריכטיג.

וואס מאסטער האט געזאגט א יאר צוריק אויף א פאדקעסט איז נישט רעלעוואנט. ער האלט שוין לאנג נישט דארט. זיין חזרה בתשובה איז געגאנגען אין שטאפלען.

אר יו סיריעס.....?

וואס האלט ביבי אויף די גזירות הגיוס? ער האט שוין לכאורה אויך חרטה.
.

ממש ביזן ראש הממשלה?

[דעת קדשי]

מאסטער טענה'ט מען דארף טוישן מעטאד און אונטערבערענגן פון אינעווייניג... היל"ת

און דאס איז זיין ערשטע טריט אהין,

נישט ריכטיג.

וואס מאסטער האט געזאגט א יאר צוריק אויף א פאדקעסט איז נישט רעלעוואנט. ער האלט שוין לאנג נישט דארט. זיין חזרה בתשובה איז געגאנגען אין שטאפלען.

סאו דאס איז די צווייטע חלק פון די הצלה פורתא?...

[מרדכי מנחם]

נישט ריכטיג.

וואס מאסטער האט געזאגט א יאר צוריק אויף א פאדקעסט איז נישט רעלעוואנט. ער האלט שוין לאנג נישט דארט. זיין חזרה בתשובה איז געגאנגען אין שטאפלען.

אר יו סיריעס.....?

וואס האלט ביבי אויף די גזירות הגיוס? ער האט שוין לכאורה אויך חרטה.
.

ממש ביזן ראש הממשלה?

קראנקע חברה, זענען רעדי צו אלסדונג אבי מען זאל רעדן פון זיי.

מאסטער וויל תשובה טון? זיין טוויטער איז נאך אפן, פעיסבוק אויך, ער מיז נישט ממש שרייבן אן אפ עד פאר די ניו יארק טיימס, אבער מיין אדרעס פאר א פלוג בלעטל האט ער נאך.

אין בעסטן פאל איז ער חרוב קראנק אויף בייפאלער און טוישט זיין מיינונג שנעלער ווי ער גרעבצט נאכן עסן רעטעך. צוויי יאר צוריק שיסט ער ניו יארק טיימס פעך און שוועבל, א יאר צוריק וויל ער טוישן סטראטעגיע און ארבעטן פון אינעווייניג, און אט איז ער דא אלס בעל תשובה.

[להגדיל הטראסק]

געב א קוק:
דער ארטיקל ווערט אונטערגעשטיצט דורך אחריות'דיגע דעת תורה, און קלוגע אחריות'דיגע עסקנים, וועלכע האבן שוין אויף זייער רעקארד אסאך דעליווערט פאר כלל ישראל. (געהערט פרטים פון מער פון איין כלי ראשון)

יעצט מיין פריוואטע מיינונג? עס קען זיין אז דאס איז די ערשטע טריט פון חזרה בתשובה, עס איז דא א לאגישע סיבה פארוואס עס האט אים יעצט געכאפט (כ'האב נישט געפרעגט די כלי ראשונ'ס צו דער סיבה איז שוין אויס קלאסיפיצירט), און למעשה? זיין אינטערוויו אין מאמענט געבט אים נאך נישט קיין גרינע ליכט אז ער איז טאקע אפראווד, ער האט נאכנישט דערווייל קיין איין רב וועלכער איז גרייט זיך צו אידענטיפיצירן מיט אים אין די עפנטליכקייט, אבער יתכן אז נאכן אים געבן די מייק אריין צום היימישן ציבור, וועט ער טון צוביסלעך מער און מער צו טאקע פאררעכטן זיינע חורבנות, פארמעקן תוכן עד שידו מגעת, טון פאקטישע פעולות ביחיד וברבים צו ווייזן אז ער מיינט עס ערנסט, און דאן וועט ער שוין קענען באקומען עפנטליכע אנערקענונג פון די ראשי העדה. - אבער דאס איז מיין פריוואטע מיינונג.

עס זענען שוין געווען אזעלכע פעלער בעבר ווען אויסגעשפראכענע מהרסים קעגן אונז זענען געווארן איבערגעדרייעט מן הקצה אל הקצה, און מען דארף געבן דעם שאנס פאר יעדעם.
יעקב ישראל דעהאן איז געווען א פייערדיגער ציוני און געווארן דער גרעסטער לוחם קעגן זיי.
דזשעימס סקופיס א ארכי שונא ישראל און שונא קרית יואל, למעשה קעמפט ער פאר קרית יואל און איז זיך אין א געוויסער זין מוסר נפש לטובתינו היינט צוטאגס,
דער שר הטבחים נבוזראדן וועלכער האט געמארדעט צענדליגער טויזענטער אומשולדיגע אידישע קינדערלעך האט זיך מגייר געווען.
און עס איז לכאורה דא נאך א לאנגע ליסטע אזוי.
דעריבער דארף מען אים געבן א שאנס, און לויט זיינע ווייטערדיגע שריט, באשלוסן אויב ער מיינט עס ערנסט אדער עס איז א בלויזער שפיל. כנלפע"ד.

[מרדכי מנחם]

.

עס זענען שוין געווען אזעלכע פעלער בעבר ווען אויסגעשפראכענע מהרסים קעגן אונז זענען געווארן איבערגעדרייעט מן הקצה אל הקצה, און מען דארף געבן דעם שאנס פאר יעדעם.
יעקב ישראל דעהאן איז געווען א פייערדיגער ציוני און געווארן דער גרעסטער לוחם קעגן זיי.
דזשעימס סקופיס א ארכי שונא ישראל און שונא קרית יואל, למעשה קעמפט ער פאר קרית יואל און איז זיך אין א געוויסער זין מוסר נפש לטובתינו היינט צוטאגס,
דער שר הטבחים נבוזראדן וועלכער האט געמארדעט צענדליגער טויזענטער אומשולדיגע אידישע קינדערלעך האט זיך מגייר געווען.
און עס איז לכאורה דא נאך א לאנגע ליסטע אזוי.
דעריבער דארף מען אים געבן א שאנס, און לויט זיינע ווייטערדיגע שריט, באשלוסן אויב ער מיינט עס ערנסט אדער עס איז א בלויזער שפיל. כנלפע"ד.

די ביסט גוט געפארן ביז די משלים....

וועסטו ברענגען ר' יוסף חיים זאנענפעלד זאל זאגן אז דער ''מאנסטער'' האט תשובה געטון איז איין זאך, אדער מהר''א וואס האט געפייט מיט סקאפיס און אים שפעטער אויפגענומען...
קומט דער ר.ש.ע., וואס ה''י וואס ער האט אלס אפגעטוהן, און זיינע פעילות טוט 'עס ווי ספיעק' ווייטער אפ, פאר כלל ישרא. לכאורה זינט ניקאלעס דאנען איז נישט געווען אזא משומד און עוכר ישראל. ער איז עלטער געווארן, היינט איז ער מאדערן ארטאדאקס - וואסעווער דאס מײנט - און צווישן אלע זיינע פרישע אומגעלונגענע פאדקעסט און אנטיסעמיטישע פארדאמונגען האט ער זיך דערמאנט אז ער האט נאך א געשעפט צו ענדיגן.

זאל ער גיין ווי די שווארצע פעפער ווערט צומאלן, און צומאלן ווערן דארטן. אחוץ פארשטייט זיך אויב א פירענדע ארגאניזאציע אדער רב וואס איז ביזי ווישן זיינע חרבנות קומט ארויס אין די עפענטליכקייט זאגן און באשטעטיגן װאס די שרייבסט.

סתם איך לאך ווען איך דערמאן זיך פון די צעטלעך אין שול וואס וויינען אז די ווארט כשר אויף א סעלפאון מיינט נישט גארנישט, און אז אין פלארידע קען מען נישט גלייבן יעדע רעסטאראנט וואס שרייבט אז ער האט א הכשר.

[להגדיל הטראסק]

► Show Spoiler

.

עס זענען שוין געווען אזעלכע פעלער בעבר ווען אויסגעשפראכענע מהרסים קעגן אונז זענען געווארן איבערגעדרייעט מן הקצה אל הקצה, און מען דארף געבן דעם שאנס פאר יעדעם.
יעקב ישראל דעהאן איז געווען א פייערדיגער ציוני און געווארן דער גרעסטער לוחם קעגן זיי.
דזשעימס סקופיס א ארכי שונא ישראל און שונא קרית יואל, למעשה קעמפט ער פאר קרית יואל און איז זיך אין א געוויסער זין מוסר נפש לטובתינו היינט צוטאגס,
דער שר הטבחים נבוזראדן וועלכער האט געמארדעט צענדליגער טויזענטער אומשולדיגע אידישע קינדערלעך האט זיך מגייר געווען.
און עס איז לכאורה דא נאך א לאנגע ליסטע אזוי.
דעריבער דארף מען אים געבן א שאנס, און לויט זיינע ווייטערדיגע שריט, באשלוסן אויב ער מיינט עס ערנסט אדער עס איז א בלויזער שפיל. כנלפע"ד.

די ביסט גוט געפארן ביז די משלים....

וועסטו ברענגען ר' יוסף חיים זאנענפעלד זאל זאגן אז דער ''מאנסטער'' האט תשובה געטון איז איין זאך, אדער מהר''א וואס האט געפייט מיט סקאפיס און אים שפעטער אויפגענומען...
קומט דער ר.ש.ע., וואס ה''י וואס ער האט אלס אפגעטוהן, און זיינע פעילות טוט 'עס ווי ספיעק' ווייטער אפ, פאר כלל ישרא. לכאורה זינט ניקאלעס דאנען איז נישט געווען אזא משומד און עוכר ישראל. ער איז עלטער געווארן, היינט איז ער מאדערן ארטאדאקס - וואסעווער דאס מײנט - און צווישן אלע זיינע פרישע אומגעלונגענע פאדקעסט און אנטיסעמיטישע פארדאמונגען האט ער זיך דערמאנט אז ער האט נאך א געשעפט צו ענדיגן.

זאל ער גיין ווי די שווארצע פעפער ווערט צומאלן, און צומאלן ווערן דארטן. אחוץ פארשטייט זיך אויב א פירענדע ארגאניזאציע אדער רב וואס איז ביזי ווישן זיינע חרבנות קומט ארויס אין די עפענטליכקייט זאגן און באשטעטיגן װאס די שרייבסט.

בד''וו צו דער אנאנימער מאמענט משגיח שליט''א, מיטן פילסטן רעספעקט, איך וואלט אייך אוועקגענומען די השגחה ארעם באנד. די גאנצע מושג פון השגחה און דעת תורה ווערט צומאלן מיט דעם באהאלטענע הכשר.
סתם איך לאך ווען איך דערמאן זיך פון די צעטלעך אין שול וואס וויינען אז די ווארט כשר אויף א סעלפאון מיינט נישט גארנישט, און אז אין פלארידע קען מען נישט גלייבן יעדע רעסטאראנט וואס שרייבט אז ער האט א הכשר.

איך שרייב אדעתא דהכי אז ביסט גרייט צו טוישן מיינונג, אדער לכה"פ אנערקענען אז עס איז דא א צווייטע מיינונג, אויב נישט זענען מיינע רייד בטל ומבוטל.

בנוגע מאמענט בעצם:
איך קען נישט דעם משגיח, אבער כ'האב יא געהערט כלי ראשון איבער וויפיל זיי זענען מקריב צוליב זייער השגחה, די אטיאס קריטיק איז נאר איין באווייז דערויף.

בנוגע די משלים:
עס איז זייער צוגעפאסטע משלים, מיט איין חילוק, ביי די משלים האלטן אונז שוין ביים צווייטן דעקל פון די געשיכטע, בעת וואס ביי דעם געשיכטע האלטן אונז נאך אינמיטן די קאפיטלען.

בנוגע צו ער איז דערמיט שוין כשר און אקצעפטירט:
קלאר אז נישט, און ליין איבער מיין פערזענליכע בליק דערויף.

צו די שריט איז פשוט אויפרייצנד, און א ווילדע קינדערישע החלטה צו מאכן העדליינס אן קיין שום אחריות:
היות כ'ווייס פון עטליכע כלי ראשונס אז עס שטייען אונטער דעם החלטה ערפארענע און קלוגע עסקנים, און אזוי אויך ערפארענע און קלוגע דעת תורה וועמענס מיינונג איז שטארק אנערקענט ביי כלל ישראל, און כ'האב שוין ב"ה א רעקארד פון פארטרעטן עסקנים אויף די וועבזייטלעך ווען עס קומט צו ענינים העומדים על הפרק, דעריבער קענסטו מיר געטרויען אז איך רעד נישט פון עפעס פארשטופטע עקסטרעמיסטישע אפירגעקראצטע עסקנים ורבנים, נאר איך ווייס ב"ה וואס איך רעד.

צו דו מוזט זיך פארלאזן אויף דעם השגחה?
קיינער הייסט דיר עס נישט קויפן און אננעמען די השגחה, אבער מעגסט וויסן אז אנדערע ווייסן מער פון דיר און זיי ווייסן אז מען קען זיך פארלאזן דערויף.

[גאלדבערג]

.

עס זענען שוין געווען אזעלכע פעלער בעבר ווען אויסגעשפראכענע מהרסים קעגן אונז זענען געווארן איבערגעדרייעט מן הקצה אל הקצה, און מען דארף געבן דעם שאנס פאר יעדעם.
יעקב ישראל דעהאן איז געווען א פייערדיגער ציוני און געווארן דער גרעסטער לוחם קעגן זיי.
דזשעימס סקופיס א ארכי שונא ישראל און שונא קרית יואל, למעשה קעמפט ער פאר קרית יואל און איז זיך אין א געוויסער זין מוסר נפש לטובתינו היינט צוטאגס,
דער שר הטבחים נבוזראדן וועלכער האט געמארדעט צענדליגער טויזענטער אומשולדיגע אידישע קינדערלעך האט זיך מגייר געווען.
און עס איז לכאורה דא נאך א לאנגע ליסטע אזוי.
דעריבער דארף מען אים געבן א שאנס, און לויט זיינע ווייטערדיגע שריט, באשלוסן אויב ער מיינט עס ערנסט אדער עס איז א בלויזער שפיל. כנלפע"ד.

ן.

זאל ער גיין ווי די שווארצע פעפער ווערט צומאלן, און צומאלן ווערן דארטן. אחוץ פארשטייט זיך אויב א פירענדע ארגאניזאציע אדער רב וואס איז ביזי ווישן זיינע חרבנות קומט ארויס אין די עפענטליכקייט זאגן און באשטעטיגן װאס די שרייבסט.

.

אויב אחריות'דיגע עסקנים זאגן מ'קען נאך האבן הילף פון אים וואס שיקסטו אים לעזאזל
האמיר נישט נעכטן געזאגט אם ישוב מיד תקבלו ?

[מרדכי מנחם]

אויב אחריות'דיגע עסקנים זאגן מ'קען נאך האבן הילף פון אים וואס שיקסטו אים לעזאזל
האמיר נישט נעכטן געזאגט אם ישוב מיד תקבלו ?

דער שטיקל גייט ארויף אויפן רבש''ע, און נישט אויף אנאנימע עסקנים.

[מרדכי מנחם]

► Show Spoiler

.

עס זענען שוין געווען אזעלכע פעלער בעבר ווען אויסגעשפראכענע מהרסים קעגן אונז זענען געווארן איבערגעדרייעט מן הקצה אל הקצה, און מען דארף געבן דעם שאנס פאר יעדעם.
יעקב ישראל דעהאן איז געווען א פייערדיגער ציוני און געווארן דער גרעסטער לוחם קעגן זיי.
דזשעימס סקופיס א ארכי שונא ישראל און שונא קרית יואל, למעשה קעמפט ער פאר קרית יואל און איז זיך אין א געוויסער זין מוסר נפש לטובתינו היינט צוטאגס,
דער שר הטבחים נבוזראדן וועלכער האט געמארדעט צענדליגער טויזענטער אומשולדיגע אידישע קינדערלעך האט זיך מגייר געווען.
און עס איז לכאורה דא נאך א לאנגע ליסטע אזוי.
דעריבער דארף מען אים געבן א שאנס, און לויט זיינע ווייטערדיגע שריט, באשלוסן אויב ער מיינט עס ערנסט אדער עס איז א בלויזער שפיל. כנלפע"ד.

די ביסט גוט געפארן ביז די משלים....

וועסטו ברענגען ר' יוסף חיים זאנענפעלד זאל זאגן אז דער ''מאנסטער'' האט תשובה געטון איז איין זאך, אדער מהר''א וואס האט געפייט מיט סקאפיס און אים שפעטער אויפגענומען...
קומט דער ר.ש.ע., וואס ה''י וואס ער האט אלס אפגעטוהן, און זיינע פעילות טוט 'עס ווי ספיעק' ווייטער אפ, פאר כלל ישרא. לכאורה זינט ניקאלעס דאנען איז נישט געווען אזא משומד און עוכר ישראל. ער איז עלטער געווארן, היינט איז ער מאדערן ארטאדאקס - וואסעווער דאס מײנט - און צווישן אלע זיינע פרישע אומגעלונגענע פאדקעסט און אנטיסעמיטישע פארדאמונגען האט ער זיך דערמאנט אז ער האט נאך א געשעפט צו ענדיגן.

זאל ער גיין ווי די שווארצע פעפער ווערט צומאלן, און צומאלן ווערן דארטן. אחוץ פארשטייט זיך אויב א פירענדע ארגאניזאציע אדער רב וואס איז ביזי ווישן זיינע חרבנות קומט ארויס אין די עפענטליכקייט זאגן און באשטעטיגן װאס די שרייבסט.

בד''וו צו דער אנאנימער מאמענט משגיח שליט''א, מיטן פילסטן רעספעקט, איך וואלט אייך אוועקגענומען די השגחה ארעם באנד. די גאנצע מושג פון השגחה און דעת תורה ווערט צומאלן מיט דעם באהאלטענע הכשר.
סתם איך לאך ווען איך דערמאן זיך פון די צעטלעך אין שול וואס וויינען אז די ווארט כשר אויף א סעלפאון מיינט נישט גארנישט, און אז אין פלארידע קען מען נישט גלייבן יעדע רעסטאראנט וואס שרייבט אז ער האט א הכשר.

איך שרייב אדעתא דהכי אז ביסט גרייט צו טוישן מיינונג, אדער לכה"פ אנערקענען אז עס איז דא א צווייטע מיינונג, אויב נישט זענען מיינע רייד בטל ומבוטל.

בנוגע מאמענט בעצם:
איך קען נישט דעם משגיח, אבער כ'האב יא געהערט כלי ראשון איבער וויפיל זיי זענען מקריב צוליב זייער השגחה, די אטיאס קריטיק איז נאר איין באווייז דערויף.

בנוגע די משלים:
עס איז זייער צוגעפאסטע משלים, מיט איין חילוק, ביי די משלים האלטן אונז שוין ביים צווייטן דעקל פון די געשיכטע, בעת וואס ביי דעם געשיכטע האלטן אונז נאך אינמיטן די קאפיטלען.

בנוגע צו ער איז דערמיט שוין כשר און אקצעפטירט:
קלאר אז נישט, און ליין איבער מיין פערזענליכע בליק דערויף.

צו די שריט איז פשוט אויפרייצנד, און א ווילדע קינדערישע החלטה צו מאכן העדליינס אן קיין שום אחריות:
היות כ'ווייס פון עטליכע כלי ראשונס אז עס שטייען אונטער דעם החלטה ערפארענע און קלוגע עסקנים, און אזוי אויך ערפארענע און קלוגע דעת תורה וועמענס מיינונג איז שטארק אנערקענט ביי כלל ישראל, און כ'האב שוין ב"ה א רעקארד פון פארטרעטן עסקנים אויף די וועבזייטלעך ווען עס קומט צו ענינים העומדים על הפרק, דעריבער קענסטו מיר געטרויען אז איך רעד נישט פון עפעס פארשטופטע עקסטרעמיסטישע אפירגעקראצטע עסקנים ורבנים, נאר איך ווייס ב"ה וואס איך רעד.

צו דו מוזט זיך פארלאזן אויף דעם השגחה?
קיינער הייסט דיר עס נישט קויפן און אננעמען די השגחה, אבער מעגסט וויסן אז אנדערע ווייסן מער פון דיר און זיי ווייסן אז מען קען זיך פארלאזן דערויף.

איך טראסט דיר מיט בלינדע אויגן - עה קיין צוויי דאלער וואלט איך דיר נישט געבארגט בלויז באזירט אויף וועבזייטל תגובות. כ'מאך א ווערטל.

אז די ווייסט אז ס'איז דעת תורה גלייב איך דיר, אבער כ'בין נייגעריג דיין אפיניען אויף מיין טענה איבער אנאנימע דעת תורה.

אטיאס איז קיין ראי'. באט יא. איי געט יור פוינט.


די ווארט אקצעפטירט איז נישט שייך, ווילאנג סאיז נישטא מיט וואס. אקצעפטירן זיין פאדקעסט שאו? אקצעפטירן זיינע מיינונג טוויטס? נאו באדי קעיר'ס וואס ער האט צו זאגן. ענד וויל נעווער.
די שאלה איז נאר צו מען מעג אים בכלל געבן א מייק, אדער אזא נידריגע פארשוין באלאנגט נישט אין היימישע בתי כבוד דעם יו''ט.

[פופציגער]

מאסטער טענה'ט מען דארף טוישן מעטאד און אונטערבערענגן פון אינעווייניג... היל"ת

און דאס איז זיין ערשטע טריט אהין,

נישט ריכטיג.

וואס מאסטער האט געזאגט א יאר צוריק אויף א פאדקעסט איז נישט רעלעוואנט. ער האלט שוין לאנג נישט דארט. זיין חזרה בתשובה איז געגאנגען אין שטאפלען.

ער האלט שוין יעצט ביי דעם אז מ'קען אים ניצן געהעריג פאר די פעולות העסקנים?

ער קען באשטיין.

צי די עסקנים גייען אים נוצן איז זייער באשלוס צו מאכן.

[פופציגער]

מאסטער טענה'ט מען דארף טוישן מעטאד און אונטערבערענגן פון אינעווייניג... היל"ת

און דאס איז זיין ערשטע טריט אהין,

נישט ריכטיג.

וואס מאסטער האט געזאגט א יאר צוריק אויף א פאדקעסט איז נישט רעלעוואנט. ער האלט שוין לאנג נישט דארט. זיין חזרה בתשובה איז געגאנגען אין שטאפלען.

אר יו סיריעס.....?

וואס האלט ביבי אויף די גזירות הגיוס? ער האט שוין לכאורה אויך חרטה.

ווארט א רגע משה פינקל לעבט נאך? ער האט דאך אויך חרטה געהאט...

זאגסט אז ער האט נישט חרטה?

נאכאמאל: איך זאג אז מ'זאל אים נישט יעצט שאצן אויף וואס ער האט געזאגט אין די אנהייב פון זיין תשובה דזשורני ווייל היינט איז ער שוין נישט דארט.

זאגסטו אז וואס? אז פינקל שיקט ביבי?

[להגדיל הטראסק]

1) איז דא אזא הוא אמינא אז ער זאל איין טאג זיין אקצעפטירט ביי דיר? אויב יא וואס איז דער פראצעדור צו ווערן אקצעפטירט ביי דיר? אויב וועט זיין אן אנערקענטער רב וואס זאל אים אומאפיציעל אקצעפטירן און אננעמען אויף א וויזיט וואלסטו דאס אנגענומען אלס הסכמה? אויב וואלט אים אן אנערקענטער רב מצרף געווען צום מנין וואלסטו דאס אנגענומען אלס הסכמה? אויב וואלט דיין אנערקענטער גליון הקהילה אדרעסירט אין א פאזיטיווע ליכט וואלסטו דאס אנגענומען אלס הסכמה? אויב וואלט ער געכאפט א פערזענליכע שמועס מיט דיר וואלסטו דאס אנגענומען אלס הסכמה? עפעס אנדערש?

2) מיין אפיניען איבער אנאנימע דעת תורה.
אויב הער איך פון מענטשן וועלכע האבן ביי מיר שוין געפראווד אז זיי האבן אויסגעהאלטענע דעת תורה וואלט איך זיי געטראסט.

אויב איז עס פון מענטשן וועם כ'האב נישט קיין צוטרוי געבויעט אויפן עבר וואלט איך עס נישט געטראסט, און מחנך געווען מיין משפחה אז דאס איז ביי אונז נישט אקצעפטירט און אגענומען, אבער כ'וואלט נישט געהאקט קעגן דעם כל זמן מיין דעת תורה קומט נישט ארויס דערקעגן.

[פופציגער]

.

עס זענען שוין געווען אזעלכע פעלער בעבר ווען אויסגעשפראכענע מהרסים קעגן אונז זענען געווארן איבערגעדרייעט מן הקצה אל הקצה, און מען דארף געבן דעם שאנס פאר יעדעם.
יעקב ישראל דעהאן איז געווען א פייערדיגער ציוני און געווארן דער גרעסטער לוחם קעגן זיי.
דזשעימס סקופיס א ארכי שונא ישראל און שונא קרית יואל, למעשה קעמפט ער פאר קרית יואל און איז זיך אין א געוויסער זין מוסר נפש לטובתינו היינט צוטאגס,
דער שר הטבחים נבוזראדן וועלכער האט געמארדעט צענדליגער טויזענטער אומשולדיגע אידישע קינדערלעך האט זיך מגייר געווען.
און עס איז לכאורה דא נאך א לאנגע ליסטע אזוי.
דעריבער דארף מען אים געבן א שאנס, און לויט זיינע ווייטערדיגע שריט, באשלוסן אויב ער מיינט עס ערנסט אדער עס איז א בלויזער שפיל. כנלפע"ד.

די ביסט גוט געפארן ביז די משלים....

וועסטו ברענגען ר' יוסף חיים זאנענפעלד זאל זאגן אז דער ''מאנסטער'' האט תשובה געטון איז איין זאך, אדער מהר''א וואס האט געפייט מיט סקאפיס און אים שפעטער אויפגענומען...
קומט דער ר.ש.ע., וואס ה''י וואס ער האט אלס אפגעטוהן, און זיינע פעילות טוט 'עס ווי ספיעק' ווייטער אפ, פאר כלל ישרא. לכאורה זינט ניקאלעס דאנען איז נישט געווען אזא משומד און עוכר ישראל. ער איז עלטער געווארן, היינט איז ער מאדערן ארטאדאקס - וואסעווער דאס מײנט - און צווישן אלע זיינע פרישע אומגעלונגענע פאדקעסט און אנטיסעמיטישע פארדאמונגען האט ער זיך דערמאנט אז ער האט נאך א געשעפט צו ענדיגן.

זאל ער גיין ווי די שווארצע פעפער ווערט צומאלן, און צומאלן ווערן דארטן. אחוץ פארשטייט זיך אויב א פירענדע ארגאניזאציע אדער רב וואס איז ביזי ווישן זיינע חרבנות קומט ארויס אין די עפענטליכקייט זאגן און באשטעטיגן װאס די שרייבסט.

בד''וו צו דער אנאנימער מאמענט משגיח שליט''א, מיטן פילסטן רעספעקט, איך וואלט אייך אוועקגענומען די השגחה ארעם באנד. די גאנצע מושג פון השגחה און דעת תורה ווערט צומאלן מיט דעם באהאלטענע הכשר.
סתם איך לאך ווען איך דערמאן זיך פון די צעטלעך אין שול וואס וויינען אז די ווארט כשר אויף א סעלפאון מיינט נישט גארנישט, און אז אין פלארידע קען מען נישט גלייבן יעדע רעסטאראנט וואס שרייבט אז ער האט א הכשר.

מיטן פולן רעספעקט, איר זענט נישט קיין דעת תורה צו פסק'נען צי מ'מעג אים יא אדער נישט ארויפברענגען.

איר באציט זיך צו א תגובה וואו דער כותב שרייבט אז ער ווייסט קראנט אז דא איז געווען א דעת תורה. דאס אז איר זעט זאכן אנדערש איז נישט נוגע, פאר א סיבה דארף מען א דעת תורה.

אויב שפירט איר אז דער כותב התגובה פארדינט נישט די מינימאלע רעספעקט, רעפליי נישט צו אים.

[גאלדבערג]

אייוועלט האט נאך א לענגערע טענה'ריי היינט דארט אפגעשלאסן דעם אשכול

די חידוש איז אז אף גם אחד דארט שרייבט נישט וואס @פופציגער און @להגדיל הטראסק ברענגן דא קלאר ארויס

[פופציגער]

► Show Spoiler

די ביסט גוט געפארן ביז די משלים....

וועסטו ברענגען ר' יוסף חיים זאנענפעלד זאל זאגן אז דער ''מאנסטער'' האט תשובה געטון איז איין זאך, אדער מהר''א וואס האט געפייט מיט סקאפיס און אים שפעטער אויפגענומען...
קומט דער ר.ש.ע., וואס ה''י וואס ער האט אלס אפגעטוהן, און זיינע פעילות טוט 'עס ווי ספיעק' ווייטער אפ, פאר כלל ישרא. לכאורה זינט ניקאלעס דאנען איז נישט געווען אזא משומד און עוכר ישראל. ער איז עלטער געווארן, היינט איז ער מאדערן ארטאדאקס - וואסעווער דאס מײנט - און צווישן אלע זיינע פרישע אומגעלונגענע פאדקעסט און אנטיסעמיטישע פארדאמונגען האט ער זיך דערמאנט אז ער האט נאך א געשעפט צו ענדיגן.

זאל ער גיין ווי די שווארצע פעפער ווערט צומאלן, און צומאלן ווערן דארטן. אחוץ פארשטייט זיך אויב א פירענדע ארגאניזאציע אדער רב וואס איז ביזי ווישן זיינע חרבנות קומט ארויס אין די עפענטליכקייט זאגן און באשטעטיגן װאס די שרייבסט.

בד''וו צו דער אנאנימער מאמענט משגיח שליט''א, מיטן פילסטן רעספעקט, איך וואלט אייך אוועקגענומען די השגחה ארעם באנד. די גאנצע מושג פון השגחה און דעת תורה ווערט צומאלן מיט דעם באהאלטענע הכשר.
סתם איך לאך ווען איך דערמאן זיך פון די צעטלעך אין שול וואס וויינען אז די ווארט כשר אויף א סעלפאון מיינט נישט גארנישט, און אז אין פלארידע קען מען נישט גלייבן יעדע רעסטאראנט וואס שרייבט אז ער האט א הכשר.

איך שרייב אדעתא דהכי אז ביסט גרייט צו טוישן מיינונג, אדער לכה"פ אנערקענען אז עס איז דא א צווייטע מיינונג, אויב נישט זענען מיינע רייד בטל ומבוטל.

בנוגע מאמענט בעצם:
איך קען נישט דעם משגיח, אבער כ'האב יא געהערט כלי ראשון איבער וויפיל זיי זענען מקריב צוליב זייער השגחה, די אטיאס קריטיק איז נאר איין באווייז דערויף.

בנוגע די משלים:
עס איז זייער צוגעפאסטע משלים, מיט איין חילוק, ביי די משלים האלטן אונז שוין ביים צווייטן דעקל פון די געשיכטע, בעת וואס ביי דעם געשיכטע האלטן אונז נאך אינמיטן די קאפיטלען.

בנוגע צו ער איז דערמיט שוין כשר און אקצעפטירט:
קלאר אז נישט, און ליין איבער מיין פערזענליכע בליק דערויף.

צו די שריט איז פשוט אויפרייצנד, און א ווילדע קינדערישע החלטה צו מאכן העדליינס אן קיין שום אחריות:
היות כ'ווייס פון עטליכע כלי ראשונס אז עס שטייען אונטער דעם החלטה ערפארענע און קלוגע עסקנים, און אזוי אויך ערפארענע און קלוגע דעת תורה וועמענס מיינונג איז שטארק אנערקענט ביי כלל ישראל, און כ'האב שוין ב"ה א רעקארד פון פארטרעטן עסקנים אויף די וועבזייטלעך ווען עס קומט צו ענינים העומדים על הפרק, דעריבער קענסטו מיר געטרויען אז איך רעד נישט פון עפעס פארשטופטע עקסטרעמיסטישע אפירגעקראצטע עסקנים ורבנים, נאר איך ווייס ב"ה וואס איך רעד.

צו דו מוזט זיך פארלאזן אויף דעם השגחה?
קיינער הייסט דיר עס נישט קויפן און אננעמען די השגחה, אבער מעגסט וויסן אז אנדערע ווייסן מער פון דיר און זיי ווייסן אז מען קען זיך פארלאזן דערויף.

איך טראסט דיר מיט בלינדע אויגן - עה קיין צוויי דאלער וואלט איך דיר נישט געבארגט בלויז באזירט אויף וועבזייטל תגובות. כ'מאך א ווערטל.

אז די ווייסט אז ס'איז דעת תורה גלייב איך דיר, אבער כ'בין נייגעריג דיין אפיניען אויף מיין טענה איבער אנאנימע דעת תורה.

אטיאס איז קיין ראי'. באט יא. איי געט יור פוינט.


די ווארט אקצעפטירט איז נישט שייך, ווילאנג סאיז נישטא מיט וואס. אקצעפטירן זיין פאדקעסט שאו? אקצעפטירן זיינע מיינונג טוויטס? נאו באדי קעיר'ס וואס ער האט צו זאגן. ענד וויל נעווער.
די שאלה איז נאר צו מען מעג אים בכלל געבן א מייק, אדער אזא נידריגע פארשוין באלאנגט נישט אין היימישע בתי כבוד דעם יו''ט.

בנטגע אנאנימע דעת תורה:

מאמענט האט נישט קיין הכשר זיגל פאר די גאס. מאמענט האט נישט א בעל מכשיר וואס שטעלט זיך ארויס אלס דעם ציבור'ס בעל מכשיר. נאר א בעל מכשיר וואס די מאמענט בעלי בתים האבן אויפגענומען צו שטיין על המשמר אז זיי זאלן קענען שלאפן רואיג ביינאכט אז מאמענט איז א כשר'ע אויסגאבע.

די סיבה פארוואס ער שטעלט זיך נישט ארויס? דא עטליכע סיבות, אבער די פשוטע סיבה איז אז א בעל מכשיר וואס געבט א חותם כשרות דארף זיין ביזי מיט די קליענטן און דער ספעציפישער מורה הוראה וויל דאס נישט. ער איז גרייט צו איבערקוקן און פילטערן די תוכן, און דאס טוט ער.

אין דעם פאל איז אודאי דא א הארבע פראגע, מעג מען דעם מאסטער'ן געבן א מייק? האט די מאמענט רעדאקציע געטון א ווילדע אומאויסגעהאלטענע שריט?

קומט די מאמעהט רעדאקציע און דערציילט דיר אז ניין, נאר מ'האט געפרעגט עטליכע רבנים און גרויסע עסקנים בעפאר.

ניין, מ'האט נישט געצאלט פאר רבנים צו לייגן זייער הכשר זיגל פאר'ן ציבור, אבער אויב ווילסטו וויסן צי מאמענט האט געפרעגט דעת תורה בעפאר, איז גער תירץ יא.

[פופציגער]

► Show Spoiler

איך שרייב אדעתא דהכי אז ביסט גרייט צו טוישן מיינונג, אדער לכה"פ אנערקענען אז עס איז דא א צווייטע מיינונג, אויב נישט זענען מיינע רייד בטל ומבוטל.

בנוגע מאמענט בעצם:
איך קען נישט דעם משגיח, אבער כ'האב יא געהערט כלי ראשון איבער וויפיל זיי זענען מקריב צוליב זייער השגחה, די אטיאס קריטיק איז נאר איין באווייז דערויף.

בנוגע די משלים:
עס איז זייער צוגעפאסטע משלים, מיט איין חילוק, ביי די משלים האלטן אונז שוין ביים צווייטן דעקל פון די געשיכטע, בעת וואס ביי דעם געשיכטע האלטן אונז נאך אינמיטן די קאפיטלען.

בנוגע צו ער איז דערמיט שוין כשר און אקצעפטירט:
קלאר אז נישט, און ליין איבער מיין פערזענליכע בליק דערויף.

צו די שריט איז פשוט אויפרייצנד, און א ווילדע קינדערישע החלטה צו מאכן העדליינס אן קיין שום אחריות:
היות כ'ווייס פון עטליכע כלי ראשונס אז עס שטייען אונטער דעם החלטה ערפארענע און קלוגע עסקנים, און אזוי אויך ערפארענע און קלוגע דעת תורה וועמענס מיינונג איז שטארק אנערקענט ביי כלל ישראל, און כ'האב שוין ב"ה א רעקארד פון פארטרעטן עסקנים אויף די וועבזייטלעך ווען עס קומט צו ענינים העומדים על הפרק, דעריבער קענסטו מיר געטרויען אז איך רעד נישט פון עפעס פארשטופטע עקסטרעמיסטישע אפירגעקראצטע עסקנים ורבנים, נאר איך ווייס ב"ה וואס איך רעד.

צו דו מוזט זיך פארלאזן אויף דעם השגחה?
קיינער הייסט דיר עס נישט קויפן און אננעמען די השגחה, אבער מעגסט וויסן אז אנדערע ווייסן מער פון דיר און זיי ווייסן אז מען קען זיך פארלאזן דערויף.

איך טראסט דיר מיט בלינדע אויגן - עה קיין צוויי דאלער וואלט איך דיר נישט געבארגט בלויז באזירט אויף וועבזייטל תגובות. כ'מאך א ווערטל.

אז די ווייסט אז ס'איז דעת תורה גלייב איך דיר, אבער כ'בין נייגעריג דיין אפיניען אויף מיין טענה איבער אנאנימע דעת תורה.

אטיאס איז קיין ראי'. באט יא. איי געט יור פוינט.


די ווארט אקצעפטירט איז נישט שייך, ווילאנג סאיז נישטא מיט וואס. אקצעפטירן זיין פאדקעסט שאו? אקצעפטירן זיינע מיינונג טוויטס? נאו באדי קעיר'ס וואס ער האט צו זאגן. ענד וויל נעווער.
די שאלה איז נאר צו מען מעג אים בכלל געבן א מייק, אדער אזא נידריגע פארשוין באלאנגט נישט אין היימישע בתי כבוד דעם יו''ט.

בנטגע אנאנימע דעת תורה:

מאמענט האט נישט קיין הכשר זיגל פאר די גאס. מאמענט האט נישט א בעל מכשיר וואס שטעלט זיך ארויס אלס דעם ציבור'ס בעל מכשיר. נאר א בעל מכשיר וואס די מאמענט בעלי בתים האבן אויפגענומען צו שטיין על המשמר אז זיי זאלן קענען שלאפן רואיג ביינאכט אז מאמענט איז א כשר'ע אויסגאבע.

די סיבה פארוואס ער שטעלט זיך נישט ארויס? דא עטליכע סיבות, אבער די פשוטע סיבה איז אז א בעל מכשיר וואס געבט א חותם כשרות דארף זיין ביזי מיט די קליענטן און דער ספעציפישער מורה הוראה וויל דאס נישט. ער איז גרייט צו איבערקוקן און פילטערן די תוכן, און דאס טוט ער.

אין דעם פאל איז אודאי דא א הארבע פראגע, מעג מען דעם מאסטער'ן געבן א מייק? האט די מאמענט רעדאקציע געטון א ווילדע אומאויסגעהאלטענע שריט?

קומט די מאמעהט רעדאקציע און דערציילט דיר אז ניין, נאר מ'האט געפרעגט עטליכע רבנים און גרויסע עסקנים בעפאר.

ניין, מ'האט נישט געצאלט פאר רבנים צו לייגן זייער הכשר זיגל פאר'ן ציבור, אבער אויב ווילסטו וויסן צי מאמענט האט געפרעגט דעת תורה בעפאר, איז גער תירץ יא.

הוספה:

קענסט געטרויען די מאמענט רעדאקציע ווען זיי זאגן דיר אז זיי האבן געפרעגט דעת תורה, אדער קענסטו זאגן אז ניין, טראסט זיי נישט, זיי ווילן זיכער יא פארדארבן די יוגנט, זיכער זאגן זיי דיר ליגנט, זיי געבן דא בתם א יד לפושעים, ואם כן, אויב איז די מאמענט רעדאקציע נישט גענוג טרויבאר אין דיינע אויגן זיי צו גלייבן ווען זיי זאגן אז זיי האבן געפרעגט דעת תורה, טארסטו לכאורה קיינמאל נישט ארייננעמען דעם מאמענט אין שטוב.

איך וואלט נישט אריינגענומען אין מיין הויז א מאגאזין וואס ווערט פובליצירט דורך א פארדעכטיגטער יונגאטש.

[פופציגער]

אייוועלט האט נאך א לענגערע טענה'ריי היינט דארט אפגעשלאסן דעם אשכול

די חידוש איז אז אף גם אחד דארט שרייבט נישט וואס @פופציגער און @להגדיל הטראסק ברענגן דא קלאר ארויס

דער ציבור דארט איז בכלל נישט געווען אפן צו הערן...

געב א קוק וואסערע זינלאזע טענות דארט זענען געווען. מיינד באגלינג.

דאס עצם שרייבן תגובות איבער וואס דער ארטיקל זאגט איידער'ן ליינען דעם ארטיקל איז קטנות צו פחדים שטאפלען.

[גאלדבערג]

אייוועלט האט נאך א לענגערע טענה'ריי היינט דארט אפגעשלאסן דעם אשכול

די חידוש איז אז אף גם אחד דארט שרייבט נישט וואס @פופציגער און @להגדיל הטראסק ברענגן דא קלאר ארויס

דער ציבור דארט איז בכלל נישט געווען אפן צו הערן...

געב א קוק וואסערע זינלאזע טענות דארט זענען געווען. מיינד באגלינג.

דאס עצם שרייבן תגובות איבער וואס דער ארטיקל זאגט איידער'ן ליינען דעם ארטיקל איז קטנות צו פחדים שטאפלען.

וואס איז פשט אז מ'קען נישט נארמאל דיסקוסירן דארט אזא נושא?

[להגדיל הטראסק]

ר' @פופציגער ברענגט ארויס א שטארקע נקודה.
האבן טענות איידערן ליינען דעם ארטיקל איז פשוט נישט ווערד!
וואס שרייעסטו איידערן וויסן אויף וואס דו שרייעסט?
איך האב עס אויך נישט געליינט, און איך באצי זיך טאקע נישט צום תוכן, נאר צו די אפראוועל אויף דעם ארטיקל וואס דאס האב איך גערעדט מיט כלי ראשונ'ס, אבער ווען דו האקסט דערקעגן באזירט אויף אייגענע השערות וואס דו בויעסט אויף א קעפל, למה? פארוואס אויף די וועלט?

[פופציגער]

אייוועלט האט נאך א לענגערע טענה'ריי היינט דארט אפגעשלאסן דעם אשכול

די חידוש איז אז אף גם אחד דארט שרייבט נישט וואס @פופציגער און @להגדיל הטראסק ברענגן דא קלאר ארויס

דער ציבור דארט איז בכלל נישט געווען אפן צו הערן...

געב א קוק וואסערע זינלאזע טענות דארט זענען געווען. מיינד באגלינג.

דאס עצם שרייבן תגובות איבער וואס דער ארטיקל זאגט איידער'ן ליינען דעם ארטיקל איז קטנות צו פחדים שטאפלען.

וואס איז פשט אז מ'קען נישט נארמאל דיסקוסירן דארט אזא נושא?

סאיז א מענטאליטעט אישו.

כהאב פריער דורכגעסקענט דעם אשכול...
כ'זע ס'שטייט דארט אז מאמענט זאגט סלחתי כדבריך, און איינער פארפירט דערוועגן... סתם, מאמענט שרייבט ממש דאס פארקערטע...
א צווייטער ערקלערט פארוואס ראזענפעלד האט נישט גערעדט... סתם, ראזענפעלד האט קאמענטירט אויף דעם שמועס, ס'ליגט אין מאמענט שיין געדרוקט...
ועוד ועוד... ווען מ'נעמט ווען די מי צו ליינען בעפאר'ן מגיב זיין, אפילו אויב ביסטו אנטשלאסן זיך צו האלטן נעגאטיוו, שפאר כאטש די אמעראצישע בזיונות...

[גאלדבערג]

דער ציבור דארט איז בכלל נישט געווען אפן צו הערן...

געב א קוק וואסערע זינלאזע טענות דארט זענען געווען. מיינד באגלינג.

דאס עצם שרייבן תגובות איבער וואס דער ארטיקל זאגט איידער'ן ליינען דעם ארטיקל איז קטנות צו פחדים שטאפלען.

וואס איז פשט אז מ'קען נישט נארמאל דיסקוסירן דארט אזא נושא?

סאיז א מענטאליטעט אישו.

כהאב פריער דורכגעסקענט דעם אשכול...
כ'זע ס'שטייט דארט אז מאמענט זאגט סלחתי כדבריך, און איינער פארפירט דערוועגן... סתם, מאמענט שרייבט ממש דאס פארקערטע...
א צווייטער ערקלערט פארוואס ראזענפעלד האט נישט גערעדט... סתם, ראזענפעלד האט קאמענטירט אויף דעם שמועס, ס'ליגט אין מאמענט שיין געדרוקט...
ועוד ועוד... ווען מ'נעמט ווען די מי צו ליינען בעפאר'ן מגיב זיין, אפילו אויב ביסטו אנטשלאסן זיך צו האלטן נעגאטיוו, שפאר כאטש די אמעראצישע בזיונות...

פארוואס קען נישט זיין ס'איז סתם טעגלאש וואס טריגערט עס