קהילה ורבנות והמסתעף

[לקדש]

די רבי זי"ע איז געווען דער מיסד און בעה"ב, און רב ער האט געשטעלט טובי הקהלה

רבינו הב"מ זי"ע האט געירשענט דאס רבנות, און כח צו שטעלן טובי הקהל

יבדלחט"א ממלא מקומו מהר"א שליט"א האט עס געירשנט פון זיין טאטן זצ"ל

קלאר?

ארויפצוצווינגן על פי הלכה קען מען נאר אויב ס איז געווען וואלן. אויב סאיז ירישה בלא בלא בלא קען איך שוין אפמאכן וואס איך וויל.
קלאר?

ירושה? וואס עפעס? די רב האט מען אויפגענומען תשמ"ה מיט א קאנסענס.
די היינטיגע בעל הילולא הגה"צ רבי משה מנחם זצ"ל דומ"ץ האט דעמאלטס געהאלטן א שיינע דרשה איבערן גדלות פונעם דאן אינגן רב

סמיינט קאנסענס?

[UTA]

ארויפצוצווינגן על פי הלכה קען מען נאר אויב ס איז געווען וואלן. אויב סאיז ירישה בלא בלא בלא קען איך שוין אפמאכן וואס איך וויל.
קלאר?

ירושה? וואס עפעס? די רב האט מען אויפגענומען תשמ"ה מיט א קאנסענס.
די היינטיגע בעל הילולא הגה"צ רבי משה מנחם זצ"ל דומ"ץ האט דעמאלטס געהאלטן א שיינע דרשה איבערן גדלות פונעם דאן אינגן רב

סמיינט קאנסענס?

הלכה וואלן קאנסענס ירישה
וואס א חילוק וואס פעלט דאס אלעס אויס בלא בלא בלא
נעם יעצט ארוס א תשמה טעלעפון בוך, צייל, כמעט אלע
זענען געגאנגען פאר די גדלות פונעם פונעם דאן אינגן רב

[אמת’דיג]

בנוגע רבנות קרית יואל איז דריי חלקים
א’ רביה"ק ז"ל האט געהאלטן אז א מרא דאתרא קען שטעלן רבנישע שטעלעס אין שטאט אן קיינעם פרעגן, למשל ער האט געשטעלט זיין איידעם אלטס ראב"ד אין שטאט סאטמאר אן קיינעם’ס צושטימונג (די מיטל האט געדינט ווי א סגן אב"ד/רב הצעיר). דערפאר קען די ברך משה שטעלן א רב אינטער זיך אן קיינעם פרעגן.
ב' ירושת הרבנות איז דא אין די פוסקים אז אויב די זוהן איז ראוי מוז ער איבערנעמען אפילו נגד דעת בני העיר, דאס איז געזאגט געווארן לגבי שטעט וואס זענען זעלבסשטענדיג פון יארן פריער, כל שכן וכל שכן קרית יואל וואס די רבי האט געבויעט און "געאוינט" אין וועגן דעם האט ער געגעבן די נאמען על שמו קרית יואל ווייל לשיטתו own't ער עס ווייטער (אלס רוחניות’דיגע אויטאריטעט) אפילו לאחר מאה ועשרים און וועגן דעם גייט עס בירושה צו זיין יורש מדאורייתא.
ג' איז די ק"י מרא דאתרא אויפגענומען געווארן דורך רוב ראשי וטובי העיר (זעלבע ווי פינף יאר פריער ביים ברך משה אליין) איבערגעגעבן דורך א אינטערגעשריבענע קאנסוס, (במעמד דרשות חברי בד"ץ הגאון ר’ יח"מ פריעדמאן ר’ מ"מ טירנויער און ר’ געציל בערקאוויטש וואס אלע פון זיי האבן צוגעשטאנען צום התמנות און אויסגעלויבט די מרא דאתרא.

ואף על פי דער ברך משה האט געהאלטן אז א' און ב' זענען גענוג שטארק ביידע פאר זיך, האט ער אבער לכבוד די געוויסע ניקס און זייערע חברים וואס וועלן עס נישט וועלן פארשטיין... פארלאנגט אויך ג'.
ויהי רצון שילמדו טוען בינה...
(און פאר די ניק וואס בליטיגט נאך אלטס אז היתכן זאל מען מארגן פאררופן וואלן ווי יעדע יודישע עדאלט זאל אריינוואטן פאר רבנות, וויל איך עם בארואיגן אז אויב סדא א טשאנס ארויסצושטעלן די 12 גארפיעלד אריינגעוואוטע אין ק"י ווילעדש, וועט עס/וואלט עס געשען היי יאר, אלא מאי איז עס נישט שייך און איר ווייסט אויך די נומערן, און קומט אויס אז סא’שאד די צייט צו רעכענען וואויטס עקסטער פאר שני כתובים הבאים כאחד... והמבין יבין.
(בדרך צחות: נאך איין זאך בלייבט איבער צו טענהן אז רוב זיידעס פון די היינטיגע חסידים זענען בני יואל איז וואלטן זיי דעמאלטס געוואוט אקעגן).
די נושא האט נישט דווקא בלאמינגראוו אבער אז דא פרעגט מען דערוועגן איז דא די תשובה

[זריז]

בנוגע רבנות קרית יואל איז דריי חלקים
א’ רביה"ק ז"ל האט געהאלטן אז א מרא דאתרא קען שטעלן רבנישע שטעלעס אין שטאט אן קיינעם פרעגן, למשל ער האט געשטעלט זיין איידעם אלטס ראב"ד אין שטאט סאטמאר אן קיינעם’ס צושטימונג (די מיטל האט געדינט ווי א סגן אב"ד/רב הצעיר). דערפאר קען די ברך משה שטעלן א רב אינטער זיך אן קיינעם פרעגן.
ב' ירושת הרבנות איז דא אין די פוסקים אז אויב די זוהן איז ראוי מוז ער איבערנעמען אפילו נגד דעת בני העיר, דאס איז געזאגט געווארן לגבי שטעט וואס זענען זעלבסשטענדיג פון יארן פריער, כל שכן וכל שכן קרית יואל וואס די רבי האט געבויעט און "געאוינט" אין וועגן דעם האט ער געגעבן די נאמען על שמו קרית יואל ווייל לשיטתו own't ער עס ווייטער (אלס רוחניות’דיגע אויטאריטעט) אפילו לאחר מאה ועשרים און וועגן דעם גייט עס בירושה צו זיין יורש מדאורייתא.
ג' איז די ק"י מרא דאתרא אויפגענומען געווארן דורך רוב ראשי וטובי העיר (זעלבע ווי פינף יאר פריער ביים ברך משה אליין) איבערגעגעבן דורך א אינטערגעשריבענע קאנסוס, (במעמד דרשות חברי בד"ץ הגאון ר’ יח"מ פריעדמאן ר’ מ"מ טירנויער און ר’ געציל בערקאוויטש וואס אלע פון זיי האבן צוגעשטאנען צום התמנות און אויסגעלויבט די מרא דאתרא.

ואף על פי דער ברך משה האט געהאלטן אז א' און ב' זענען גענוג שטארק ביידע פאר זיך, האט ער אבער לכבוד די געוויסע ניקס און זייערע חברים וואס וועלן עס נישט וועלן פארשטיין... פארלאנגט אויך ג'.
ויהי רצון שילמדו טוען בינה...
(און פאר די ניק וואס בליטיגט נאך אלטס אז היתכן זאל מען מארגן פאררופן וואלן ווי יעדע יודישע עדאלט זאל אריינוואטן פאר רבנות, וויל איך עם בארואיגן אז אויב סדא א טשאנס ארויסצושטעלן די 12 גארפיעלד אריינגעוואוטע אין ק"י ווילעדש, וועט עס/וואלט עס געשען היי יאר, אלא מאי איז עס נישט שייך און איר ווייסט אויך די נומערן, און קומט אויס אז סא’שאד די צייט צו רעכענען וואויטס עקסטער פאר שני כתובים הבאים כאחד... והמבין יבין.
(בדרך צחות: נאך איין זאך בלייבט איבער צו טענהן אז רוב זיידעס פון די היינטיגע חסידים זענען בני יואל איז וואלטן זיי דעמאלטס געוואוט אקעגן).
די נושא האט נישט דווקא בלאמינגראוו אבער אז דא פרעגט מען דערוועגן איז דא די תשובה

קען זיין אבער, see below

Sidder Kiddishin (1).pdf

(458.46 KiB) דאונלאודעד 85 מאל

[גאלדבערג]

די שמועס פון סידו''ק און מר''ד קומט נישט אהער דא

[אמת’דיג]

אוי לאנג ווי מועט עס דא פרעגן וועט עס דא גענטפערט ווערן

[מסתמא]

צייכען אן?

די רבי זי״ע האט געהאלטן אז מ׳דארף ניטאמאל קיין ראשי קהילה נאר די רבי אליינס קען אויפנעמען.

סאיז די פשוטע גרינע הלכה אין שולחן ערוך באין חולק. אין ממנים פרנס על הציבור אלא אם כן נמלכין בציבור (ברכות נ"ה ע"א). מובא להלכה בשו”ע חו”מ סימן ג‘ סעיף ד‘. וגם בתשובות חתם סופר (חו”מ סימן יט).

סאיז נישטא מיט וואס זיך צו שפילן. ככל הידוע לי האט זיך דער רבי זי”ע געשפירט מחיוב צו די הלכה, ועל המוציא מהחזקה עליו הראיה.

ישר כח פארן אנווייזן.

די רבי הברך משה זצ"ל וואס ממנה געווען די רב האט געוויסט פון דעם חתם סופר

בנוגע רבנות קרית יואל איז דריי חלקים
א’ רביה"ק ז"ל האט געהאלטן אז א מרא דאתרא קען שטעלן רבנישע שטעלעס אין שטאט אן קיינעם פרעגן, למשל ער האט געשטעלט זיין איידעם אלטס ראב"ד אין שטאט סאטמאר אן קיינעם’ס צושטימונג (די מיטל האט געדינט ווי א סגן אב"ד/רב הצעיר). דערפאר קען די ברך משה שטעלן א רב אינטער זיך אן קיינעם פרעגן.
ב' ירושת הרבנות איז דא אין די פוסקים אז אויב די זוהן איז ראוי מוז ער איבערנעמען אפילו נגד דעת בני העיר, דאס איז געזאגט געווארן לגבי שטעט וואס זענען זעלבסשטענדיג פון יארן פריער, כל שכן וכל שכן קרית יואל וואס די רבי האט געבויעט און "געאוינט" אין וועגן דעם האט ער געגעבן די נאמען על שמו קרית יואל ווייל לשיטתו own't ער עס ווייטער (אלס רוחניות’דיגע אויטאריטעט) אפילו לאחר מאה ועשרים און וועגן דעם גייט עס בירושה צו זיין יורש מדאורייתא.

כגיי עס איבערזאגן נאך איין מאל: רבנות בלי הסכמת הקהל אינו רבנות כלל על פי דת תורתינו הקדושה וחסל סידור פסח. ראיות פון א התמנות בתור שליחות פונעם רב הקהילה איז ליצנות פון די ליינערס אינטעליגענציע. די טענות אז פלוני ואלמוני האט אויכעט געוויסט אדער געהאלטן כך וכך בניגוד דעת תורתינו הקדושה איז ווייטער ליצנות וואס גייט נישט זוכה זיין צו מיין התייחסות, כל עוד יענער איז מוחזק אלץ שומר תורה ומצוות און צדיק איז אויכעט מוחזק אז ער האט געפאלגט די תורה, די גרינע הלכה.

דאס איז שו”ע חו”מ סימן ג‘ סעיף ד‘

ווי שטייט דא איבער הלכה׳דיגע סמכות איבער יא אדער נישט וואלן??

דער רמ”א רעדט פון א ‘כח ההשתלטות‘ ער בויעט זיך אויף א מחלוקת הריב”ש איבער ‘רבנות‘ וואו די מלכות האט אויפגענומען א ‘רב‘ בלי המלכת בציבור אויב דאס האט א תוקף מכל מקום מטעם דינא דמלכותא דינא... למעשה בלייבט דער רמ”א אז אפילו אין א פאל וואס די מלכות נעמט אויף עמיצן זאל מען זיך מונע זיין פון אננעמען סיי וועלכע שררה פאסטן בלי המלכת והסכמת הציבור. דער גר”א דא צייכנט אויכעט צו די גמרא אין ברכות פון ‘אין ממנים פרנס על הציבור אלא אם כן נמלכין בציבור׳.

דא שטייט אז א רב מטעם המלכות וואס איז שלא ברשות הציבור איז מצער הציבור ועתיד ליתן את הדין, שטייט נישט קיין ווארט אז ווען די רבי פון די קהילה אינאיינעם מיט די ראשי קהילה נעמען אויף א רב האט עס נישט קיין הלכה׳דיגע סמכות וויבאלד זיי האבן נישט פארופען קיין וואלן,

אויב ווילסטו זיך מטפש זיין בכוונה תחילה מיט א טייטן גארטל, נו תיתי לך... אבער דער רמ"א בויעט זיך אויף א מחלוקת הראשונים בנוגע די 'כח הרבנות', ביידע צדדים זענען מסכים מיט די הלכה כביעתא בכותחא אז בלי הסכמת הקהל לית דין בת מיחוש, אין כאן רבנות ולא כלום, וחסל סידור פסח. נו אויף וואס קריגט מען זיך יא? אויף א לופ-האול! אויב קען איך ווערן א רב נגד רצון הקהל אינטערן מאנטל 'דינא דמלכותא דינא'... א רב מטעם! אויף דעם ארויף שרייבט דער רמ"א אז אפילו בלי הכרעה בזאת המחלוקת איז דאס א מיאוסע זאך צו טון על פי דת תורתינו הקדושה אפילו נניח אז דיין לופ-האול גיבט דיר א תוקף פון רבנות. מען טוט נישט אזאנס!

בבקשה תעיין בהמקורות כנהוג אצל לומדי ההלכה וכמו שצריך להבין ולפסוק ולא רק ציפצוף כאפרוח שוטה בלי הבנה

נ.ב. דו מישט דא אריין ווערטער אז ראשי קהילה האבן א כח אויפצונעמען, לא דנני על זה כאן. ואם הראשי קהילה נבחרו על ידי בני הקהילה כמו הז' טובים בתור שלוחי הקהל אזי בפשטות יש להם הסמכות לקבל רב על הקהילה בתור שליחות.

[גד'ל]

בנוגע רבנות קרית יואל איז דריי חלקים
א’ רביה"ק ז"ל האט געהאלטן אז א מרא דאתרא קען שטעלן רבנישע שטעלעס אין שטאט אן קיינעם פרעגן, למשל ער האט געשטעלט זיין איידעם אלטס ראב"ד אין שטאט סאטמאר אן קיינעם’ס צושטימונג (די מיטל האט געדינט ווי א סגן אב"ד/רב הצעיר). דערפאר קען די ברך משה שטעלן א רב אינטער זיך אן קיינעם פרעגן.
דער רבי האט זיך דאס געהאט אויסגענומען נאך פארן קומען אויף סאטמאר

ב' ירושת הרבנות איז דא אין די פוסקים אז אויב די זוהן איז ראוי מוז ער איבערנעמען אפילו נגד דעת בני העיר, דאס איז געזאגט געווארן לגבי שטעט וואס זענען זעלבסשטענדיג פון יארן פריער, כל שכן וכל שכן קרית יואל וואס די רבי האט געבויעט און "געאוינט" אין וועגן דעם האט ער געגעבן די נאמען על שמו קרית יואל ווייל לשיטתו own't ער עס ווייטער (אלס רוחניות’דיגע אויטאריטעט) אפילו לאחר מאה ועשרים און וועגן דעם גייט עס בירושה צו זיין יורש מדאורייתא.

די זאך פון ירושה ברבנות איז א מחלוקת הפוסקים אבער אפי' די וואס פסקנן אז עס איז דא ירושה ביי רבנות איז נאר אז דער יורש איז פריער וואו אנדערע אבער אויך נאר בתנאי אז דער עולם איז נישט קעגן אויב רוב קהילה איז קעגן איז נישט דא לויט קיינעם ירושה קיינער האלט נישט ירושה ברבנות קעגן רוב בני העיר

ג' איז די ק"י מרא דאתרא אויפגענומען געווארן דורך רוב ראשי וטובי העיר (זעלבע ווי פינף יאר פריער ביים ברך משה אליין) איבערגעגעבן דורך א אינטערגעשריבענע קאנסוס, (במעמד דרשות חברי בד"ץ הגאון ר’ יח"מ פריעדמאן ר’ מ"מ טירנויער און ר’ געציל בערקאוויטש וואס אלע פון זיי האבן צוגעשטאנען צום התמנות און אויסגעלויבט די מרא דאתרא.
די ראשי וטובי הקהל זענען נישט געווארן אויפגענומען דורכן ציבור חוץ מזה איינער וואס איז אונטערגעשריבן אויפן קאנסוס האט מיר געזאגט אז מהאט אים געסטראשעט מיט ארויסווארפן פון ביהמד אויב ער שרייבט נישט אונטער
פאר מער פרעג סיי וועלכע אויפריכטיגע מענטש וואס וועט פארציילן וואס איז פארגעגאנגען אין ק"י ביי די צייטן פון די התמנות
ואף על פי דער ברך משה האט געהאלטן אז א' און ב' זענען גענוג שטארק ביידע פאר זיך, האט ער אבער לכבוד די געוויסע ניקס און זייערע חברים וואס וועלן עס נישט וועלן פארשטיין... פארלאנגט אויך ג'.
ויהי רצון שילמדו טוען בינה...
(און פאר די ניק וואס בליטיגט נאך אלטס אז היתכן זאל מען מארגן פאררופן וואלן ווי יעדע יודישע עדאלט זאל אריינוואטן פאר רבנות, וויל איך עם בארואיגן אז אויב סדא א טשאנס ארויסצושטעלן די 12 גארפיעלד אריינגעוואוטע אין ק"י ווילעדש, וועט עס/וואלט עס געשען היי יאר, אלא מאי איז עס נישט שייך און איר ווייסט אויך די נומערן, און קומט אויס אז סא’שאד די צייט צו רעכענען וואויטס עקסטער פאר שני כתובים הבאים כאחד... והמבין יבין.
(בדרך צחות: נאך איין זאך בלייבט איבער צו טענהן אז רוב זיידעס פון די היינטיגע חסידים זענען בני יואל איז וואלטן זיי דעמאלטס געוואוט אקעגן).
די נושא האט נישט דווקא בלאמינגראוו אבער אז דא פרעגט מען דערוועגן איז דא די תשובה

[לעבעדיגע איד]

סאיז די פשוטע גרינע הלכה אין שולחן ערוך באין חולק. אין ממנים פרנס על הציבור אלא אם כן נמלכין בציבור (ברכות נ"ה ע"א). מובא להלכה בשו”ע חו”מ סימן ג‘ סעיף ד‘. וגם בתשובות חתם סופר (חו”מ סימן יט).

סאיז נישטא מיט וואס זיך צו שפילן. ככל הידוע לי האט זיך דער רבי זי”ע געשפירט מחיוב צו די הלכה, ועל המוציא מהחזקה עליו הראיה.

ישר כח פארן אנווייזן.

די רבי הברך משה זצ"ל וואס ממנה געווען די רב האט געוויסט פון דעם חתם סופר

בנוגע רבנות קרית יואל איז דריי חלקים
א’ רביה"ק ז"ל האט געהאלטן אז א מרא דאתרא קען שטעלן רבנישע שטעלעס אין שטאט אן קיינעם פרעגן, למשל ער האט געשטעלט זיין איידעם אלטס ראב"ד אין שטאט סאטמאר אן קיינעם’ס צושטימונג (די מיטל האט געדינט ווי א סגן אב"ד/רב הצעיר). דערפאר קען די ברך משה שטעלן א רב אינטער זיך אן קיינעם פרעגן.
ב' ירושת הרבנות איז דא אין די פוסקים אז אויב די זוהן איז ראוי מוז ער איבערנעמען אפילו נגד דעת בני העיר, דאס איז געזאגט געווארן לגבי שטעט וואס זענען זעלבסשטענדיג פון יארן פריער, כל שכן וכל שכן קרית יואל וואס די רבי האט געבויעט און "געאוינט" אין וועגן דעם האט ער געגעבן די נאמען על שמו קרית יואל ווייל לשיטתו own't ער עס ווייטער (אלס רוחניות’דיגע אויטאריטעט) אפילו לאחר מאה ועשרים און וועגן דעם גייט עס בירושה צו זיין יורש מדאורייתא.

כגיי עס איבערזאגן נאך איין מאל: רבנות בלי הסכמת הקהל אינו רבנות כלל על פי דעת תורתינו הקדושה וחסל סידור פסח. ראיות פון א התמנות בתור שליחות פונעם רב הקהילה איז ליצנות פון די ליינערס אינטעליגענציע. די טענות אז פלוני ואלמוני האט אויכעט געוויסט אדער געהאלטן כך וכך בניגוד דעת תורתינו הקדושה איז ווייטער ליצנות וואס גייט נישט זוכה זיין צו מיין התייחסות, כל עוד יענער איז מוחזק אלץ שומר תורה ומצוות און צדיק איז אויכעט מוחזק אז ער האט געפאלגט די תורה, די גרינע הלכה.

דער רמ”א רעדט פון א ‘כח ההשתלטות‘ ער בויעט זיך אויף א מחלוקת הריב”ש איבער ‘רבנות‘ וואו די מלכות האט אויפגענומען א ‘רב‘ בלי המלכת בציבור אויב דאס האט א תוקף מכל מקום מטעם דינא דמלכותא דינא... למעשה בלייבט דער רמ”א אז אפילו אין א פאל וואס די מלכות נעמט אויף עמיצן זאל מען זיך מונע זיין פון אננעמען סיי וועלכע שררה פאסטן בלי המלכת והסכמת הציבור. דער גר”א דא צייכנט אויכעט צו די גמרא אין ברכות פון ‘אין ממנים פרנס על הציבור אלא אם כן נמלכין בציבור׳.

דא שטייט אז א רב מטעם המלכות וואס איז שלא ברשות הציבור איז מצער הציבור ועתיד ליתן את הדין, שטייט נישט קיין ווארט אז ווען די רבי פון די קהילה אינאיינעם מיט די ראשי קהילה נעמען אויף א רב האט עס נישט קיין הלכה׳דיגע סמכות וויבאלד זיי האבן נישט פארופען קיין וואלן,

אויב ווילסטו זיך מטפש זיין בכוונה תחילה מיט א טייטן גארטל, נו תיתי לך... אבער דער רמ"א בויעט זיך אויף א מחלוקת הראשונים בנוגע די 'כח הרבנות', ביידע צדדים זענען מסכים מיט די הלכה כביעתא בכותחא אז בלי הסכמת הקהל לית דין בת מיחוש, אין כאן רבנות ולא כלום, וחסל סידור פסח. נו אויף וואס קריגט מען זיך יא? אויף א לופ-האול! אויב קען איך ווערן א רב נגד רצון הקהל אינטערן מאנטל 'דינא דמלכותא דינא'... א רב מטעם! אויף דעם ארויף שרייבט דער רמ"א אז אפילו בלי הכרעה בזאת המחלוקת איז דאס א מיאוסע זאך צו טון על פי דעת תורתינו הקדושה אפילו נניח אז דיין לופ-האול גיבט דיר א תוקף פון רבנות. מען טוט נישט אזאנס!

בבקשה תעיין בהמקורות כנהוג אצל לומדי ההלכה וכמו שצריך להבין ולפסוק ולא רק ציפצוף כאפרוח שוטה בלי הבנה

נ.ב. דו מישט דא אריין ווערטער אז ראשי קהילה האבן א כח אויפצונעמען, לא דנני על זה כאן. ואם הראשי קהילה נבחרו על ידי בני הקהילה כמו הז' טובים בתור שלוחי הקהל אזי בפשטות יש להם הסמכות לקבל רב על הקהילה בתור שליחות.

מיט דיין עס איבערזאגן נאך איינמאל מאכט עס נישט פאר מער פאקט,,,

כ׳פארשטיי נישט וואס די אלע לשונות מיט טשעפעס קומען דא אריין אז דו האסט וואס צו זאגן זאג,

יעצט צום ענין דו האסט געברענגט א מראה מקום האמיר עס אפגעלערנט יעצט ווילסטו זאגען אז ביידע צדידים זענען בעצם מסכים אז דורך ראשי קהילה אן קיין וואלן האט נישט קיין תוקף, אדרבה ניתי ספר ונחזה סתם פון שרייען שארפע לשונות ווערט עס נישט קיין פאקט,

נ.ב. כ׳ווארט נאך זאלסט מיר ענטפערען פארוואס די ירושלים׳ע רבנות האט יא א תוקף.

[לעבעדיגע איד]

נ.ב. דו מישט דא אריין ווערטער אז ראשי קהילה האבן א כח אויפצונעמען, לא דנני על זה כאן. ואם הראשי קהילה נבחרו על ידי בני הקהילה כמו הז' טובים בתור שלוחי הקהל אזי בפשטות יש להם הסמכות לקבל רב על הקהילה בתור שליחות.

די רבי די ברך משה איז אויפגענומען געווארען דורעך די ראשי קהילה וואס זענען געשטעלט געווארען דורך׳ן רבי זי״ע,

יבלחט״א די רבי די לב אהרן שליט״א איז אויפגענומען געווארען דורך די ראשי קהילה אלס מרא דאתרא,

ממילא איז ער די הלכה׳דיגע מרא דאתרא, ס׳האט גארנישט מיט ירישה.

אין שולחן ערוך האט רבנות נאר א תוקף אויב איז עס געווען דורך וואלן

זעה וויאזוי די שמועס האט זיך אנגעהויבען און אויף וואס די באציט ס׳דיר

[מסתמא]

נ.ב. דו מישט דא אריין ווערטער אז ראשי קהילה האבן א כח אויפצונעמען, לא דנני על זה כאן. ואם הראשי קהילה נבחרו על ידי בני הקהילה כמו הז' טובים בתור שלוחי הקהל אזי בפשטות יש להם הסמכות לקבל רב על הקהילה בתור שליחות.

די רבי די ברך משה איז אויפגענומען געווארען דורעך די ראשי קהילה וואס זענען געשטעלט געווארען דורך׳ן רבי זי״ע,

יבלחט״א די רבי די לב אהרן שליט״א איז אויפגענומען געווארען דורך די ראשי קהילה אלס מרא דאתרא,

ממילא איז ער די הלכה׳דיגע מרא דאתרא, ס׳האט גארנישט מיט ירישה.

אין שולחן ערוך האט רבנות נאר א תוקף אויב איז עס געווען דורך וואלן

זעה וויאזוי די שמועס האט זיך אנגעהויבען און אויף וואס די באציט ס׳דיר

סאו מגיימיר אין סירקלס. רבינו יואל האט אויפגענומען ראשי קהילה... רבינו יואל האט זיך געזעהן אלץ בעל הבית אין מאנראו המורחבת? אדער נאר אין זיינע פעסיליטיס וואס האט באלאנגט אויסשליסליך צו אים? דו ווילסט אויסלאזן דעם יסוד מוסד 'הסכמת הקהל' און בויען א מגדל הפורח באוויר פון פלוני נעמט אויף אלמוני... ניין מיין פריינט! יעדער רב דארף נתמנה ווערן דורך די קהל אדער דורך די נציגי הקהל!

די פוינט איז אז רבנות באקומט א תוקף ווען מען ווערט נתמנה על ידי הציבור. א יחיד אויפנעמען יחידים אדער ראשי קהילה וכו' וכו' דאס אלעס האט זעראו תוקף בכח רבנות אויף א שטאט. ביי דיר אין שטוב ביסטו אויכעט רב... לא על זה אנו דנין כלל וכלל. הלכות רבנות 'אויפן שטאט' פארלאנגט דעם ציבור'ס דעה, בלי זה איז דאס נישט קיין רבנות. דיינע טענות זענען 'אולי' גילטיג אויף די 'פעסיליטיס' פון קהל יטב לב מיוסד דורך רבינו יואל, אולי.

לגבי דיני ירושה אויף התמנות'ער טרעפן מיר א דין קדימה פאר יורשים, אבער סאיז בכלל נישט ברור אז 'רבנות' האט די דאזיגע דין קדימה. אבער אפילו נניח אז יא, איז עס בס"ה א חיוב אויפן ציבור... דהיינו אז ווען מען פרעגט זיי דארפן זיי 'וואוטן' פאר די יורש... און טאמער פרעגט מען זיי נישט? אין כאן ירושה ורבנות כלל וכלל! און טאמער פרעגט מען זיי און זיי וואוטן 'ניין'? טאקע שלא כדין עבדו, אבער די רבנות באקומט נישט דער יורש!

בקיצור הדברים עיין כאן

Screenshot 2026-08-28 154454.png (128.81 KiB) געזען געווארן 573 מאל

Screenshot 2026-08-28 155452.png (396.4 KiB) געזען געווארן 573 מאל

(די אלע דיני ירושה אין די פוסקים ושו"ת ווען 'יחידים' אין די קהילה זענען חולק ברענג מיר נישט - אינו שייך לכאן כלל. מיר רעדן פון דאס דארפן די הסכמת 'רוב' הקהל. דאס איז פשוט וברור)

[מסתמא]

יעצט צום ענין דו האסט געברענגט א מראה מקום האמיר עס אפגעלערנט יעצט ווילסטו זאגען אז ביידע צדידים זענען בעצם מסכים אז דורך ראשי קהילה אן קיין וואלן האט נישט קיין תוקף, אדרבה ניתי ספר ונחזה סתם פון שרייען שארפע לשונות ווערט עס נישט קיין פאקט,

נ.ב. כ׳ווארט נאך זאלסט מיר ענטפערען פארוואס די ירושלים׳ע רבנות האט יא א תוקף.

פיין סאו נעם דעם ספר:
דער רמ"א בויעט זיך אויף א מחלוקת הראשונים בנוגע די 'כח הרבנות', ביידע צדדים זענען מסכים מיט די הלכה כביעתא בכותחא אז בלי הסכמת הקהל לית דין בת מיחוש, אין כאן רבנות ולא כלום, וחסל סידור פסח. נו אויף וואס קריגט מען זיך יא? אויף א לופ-האול! אויב קען איך ווערן א רב נגד רצון הקהל אינטערן מאנטל 'דינא דמלכותא דינא'... א רב מטעם! אויף דעם ארויף שרייבט דער רמ"א אז אפילו בלי הכרעה בזאת המחלוקת איז דאס א מיאוסע זאך צו טון על פי דעת תורתינו הקדושה אפילו נניח אז דיין לופ-האול גיבט דיר א תוקף פון רבנות. מען טוט נישט אזאנס!

בנוגע ירושלים, איני יודע. כהאב געשריבן פריער אז אלע קהילות המשתייכים להעדה החרדית שיקן אהין נציגים. נו האט דאך דער עולם לכאורה א שטימע רעכט.

און עקסטער, סאיז אן עקסטערע דיון אויב מעג זיין צוויי 'קהילות' און 'רבנות'ן' אין איין שטאט ואכמ"ל

[UTA]

יעצט צום ענין דו האסט געברענגט א מראה מקום האמיר עס אפגעלערנט יעצט ווילסטו זאגען אז ביידע צדידים זענען בעצם מסכים אז דורך ראשי קהילה אן קיין וואלן האט נישט קיין תוקף, אדרבה ניתי ספר ונחזה סתם פון שרייען שארפע לשונות ווערט עס נישט קיין פאקט,

נ.ב. כ׳ווארט נאך זאלסט מיר ענטפערען פארוואס די ירושלים׳ע רבנות האט יא א תוקף.

פיין סאו נעם דעם ספר:
דער רמ"א בויעט זיך אויף א מחלוקת הראשונים בנוגע די 'כח הרבנות', ביידע צדדים זענען מסכים מיט די הלכה כביעתא בכותחא אז בלי הסכמת הקהל לית דין בת מיחוש, אין כאן רבנות ולא כלום, וחסל סידור פסח. נו אויף וואס קריגט מען זיך יא? אויף א לופ-האול! אויב קען איך ווערן א רב נגד רצון הקהל אינטערן מאנטל 'דינא דמלכותא דינא'... א רב מטעם! אויף דעם ארויף שרייבט דער רמ"א אז אפילו בלי הכרעה בזאת המחלוקת איז דאס א מיאוסע זאך צו טון על פי דעת תורתינו הקדושה אפילו נניח אז דיין לופ-האול גיבט דיר א תוקף פון רבנות. מען טוט נישט אזאנס!

בנוגע ירושלים, איני יודע. כהאב געשריבן פריער אז אלע קהילות המשתייכים להעדה החרדית שיקן אהין נציגים. נו האט דאך דער עולם לכאורה א שטימע רעכט.

און עקסטער, סאיז אן עקסטערע דיון אויב מעג זיין צוויי 'קהילות' און 'רבנות'ן' אין איין שטאט ואכמ"ל

איך קלער אז דער ק"י דיין האט דער כח רבנות און ק"י Village
ווייל נאר ער איז דער מאחד דא און דעם שטאט און אן אים איז נישט דא קיין קהילות המשתייכים
אבער ער געט אוועק זיין שטעקן פאר א צווייטן, די פראגע איז נאר צו דער צווייטער קען זיין להלכה רב?
קען גאר זיין אז יא, ווייל דער צווייטער קען דאך זיין להלכה זיין מסיע, ווייל ווי לאנג דער ברך משה האט געלעבט איז דער צווייטער אויך נאר געווען זיין מסיע
ש.ש. טעלער בויט טאקע יעצט שטאטעלך אויף און די היימשטאט א שטיקל קהילות המשתייכים פאר די צוקוניפטגער עתיד
יעט איז עס קהילת טאהש און ק"י נאכדעם גייט ער בויען קהילת דינב ספינקא אדג

[בקי ביחוס]

יעצט צום ענין דו האסט געברענגט א מראה מקום האמיר עס אפגעלערנט יעצט ווילסטו זאגען אז ביידע צדידים זענען בעצם מסכים אז דורך ראשי קהילה אן קיין וואלן האט נישט קיין תוקף, אדרבה ניתי ספר ונחזה סתם פון שרייען שארפע לשונות ווערט עס נישט קיין פאקט,

נ.ב. כ׳ווארט נאך זאלסט מיר ענטפערען פארוואס די ירושלים׳ע רבנות האט יא א תוקף.

פיין סאו נעם דעם ספר:
דער רמ"א בויעט זיך אויף א מחלוקת הראשונים בנוגע די 'כח הרבנות', ביידע צדדים זענען מסכים מיט די הלכה כביעתא בכותחא אז בלי הסכמת הקהל לית דין בת מיחוש, אין כאן רבנות ולא כלום, וחסל סידור פסח. נו אויף וואס קריגט מען זיך יא? אויף א לופ-האול! אויב קען איך ווערן א רב נגד רצון הקהל אינטערן מאנטל 'דינא דמלכותא דינא'... א רב מטעם! אויף דעם ארויף שרייבט דער רמ"א אז אפילו בלי הכרעה בזאת המחלוקת איז דאס א מיאוסע זאך צו טון על פי דעת תורתינו הקדושה אפילו נניח אז דיין לופ-האול גיבט דיר א תוקף פון רבנות. מען טוט נישט אזאנס!

בנוגע ירושלים, איני יודע. כהאב געשריבן פריער אז אלע קהילות המשתייכים להעדה החרדית שיקן אהין נציגים. נו האט דאך דער עולם לכאורה א שטימע רעכט.

און עקסטער, סאיז אן עקסטערע דיון אויב מעג זיין צוויי 'קהילות' און 'רבנות'ן' אין איין שטאט ואכמ"ל

איך קלער אז דער ק"י דיין האט דער כח רבנות און ק"י Village
ווייל נאר ער איז דער מאחד דא און דעם שטאט און אן אים איז נישט דא קיין קהילות המשתייכים
אבער ער געט אוועק זיין שטעקן פאר א צווייטן, די פראגע איז נאר צו איז דער צווייטער קען זיין להלכה רב?
קען זיין אז יא, ווייל דער צווייטער קען דאך זיין להלכה זיין מסיעה, ווייל ווי לאנג דער ברך משה האט געלעבט איז דער צווייטער אויך נאר געווען די מסיעה
ש.ש. טעלער בויט טאקע יעצט שטאטעלך אויף און די היימשטאט א שטיקל קהילות המשתייכים פאר די צוקוניפטגער עתיד
יעט איז עס קהילת טאהש און ק"י נאכדעם גייט ער בויען קהילת דינב ספינקא אדג

אזוי גאר? ווער האט אויפגענומען דעם דיין? די ווילעדזש באורד אף טראסטיס?

אפשר קען מען פועלן ביי די סאוט בלומינג גראוו באורד זיי זאלן אים אויך אויפנעמען?

[אמת’דיג]

לגבי עניין ירושת הרבנות און אויטאריטעט צו שטעלן נאך אויטאריטעט, האב איך אויסגעפירט אז די שבט וועט דאס טאקע נישט ווילן פארשטיין,
(אע"פ די רבי הברך משה האט אזוי געהאלטן, און ער איז נאך געווען אזא פוסק ווי אונזערע חשובע ניקים וואס האבן דירעקטע צוטריט צו אוצר החכמה (צו מילד גערעדט), און רוב רובם פון די ניקס דא האלטן זיך אז זיי געהערן אין קהילות וואס איז נמשך דורך זיין המשכה ממילא דארפן זיי בלית ברירה אננעמען "אלע" זיינע הוראות, און אויב נישט זאלן זיי נישט אריינרעדן אין סאטמאר'ע נושאים)

אעפ"כ האט מען געמאכט מיט רוב טובים די קאונסעס, און ווער עס דינגט זיך מיטן תוכף הטובים דינגט זיך מיט רביה"ק.
(נ.ב. די סיבה פארוואס רביה"ק האט געשטעלט ראשי קהילה וטובים אן קיינעם פרעגן, ווייל ער האט געהאלטן אז אלס אבד"ק קען ער אליין אריינשטעלן פאזיציע'ס, כל שכן וכל שכן אין אמעריקע וואס קהילות סאטמאר איז זיין פריוואטע "נכס" און ער שטעלט ביי זיך אינדערהיים ראשי קהילה על הציבור אבער ער איז אינגאנצן בעל הבית אפילו אויף זיי.
און ווען ממאכט יא וואלן ביים ציבור איז עס א שיינע געלעגנהייט פארן ציבור צו לאזן הערן א מיינונג, און אויב די רבי האט א הערה נאכן וואלן אנדערש ווי די אויסגאנג איז נישט נוגע די גאנצע וואלן.)

אבער נאכאמאל אז איך פארמעק מיינע אלע שורות ביז אהער און פשוט מגייט מארגן פאר וואלן דורך יעדן תושב, איז דא א ניק וואס האלט אז סדא שאנסן אז א סזאל געוואונען א צווייטער???.
(אויב יא זאל ער זיך אראפזעצן מיטן בני בית איבערציילן וויפיל קינדער ער האט ווייל זיי וועלן נישט זיין אויף איין פעדש...)

בנוגע די בריוו תש"ע פון בד"ץ דסאטמאר, איז לגבי די רבנים איז כבודם במקומם מונח אבער לגבי די אנדרייער וואס האבן דאס געטון, האט די בריוו אזא תוקף ווי די איסור קעגן אריזאנע ווייץ וואס איז און די זעלבע סעריע מהומות, ואין להאריך. און אפילו מזאל ווען יא גלייבן אז די רבנים האבן עס געטוען ברשותם ובהסכמתם בדעה צלולה, האט אבער די בד"ץ עדה החרדית (ובניהם המנחת יצחק והרמ"א פריינד וכ"ו וכ"ו) קיינמאל צוריק געצויגן פון זייערע בריוון נגד כל מאן דהו וואס וואגט זיך צו עפענען און טוען נגד המרא דאתרא...

די שורות זענען נישט קיין אויפקלערונג עס איז געוואונדן נאר פאר אזאנע וואס ווילן טאקע פארשטיין.

[לעבעדיגע איד]

נ.ב. דו מישט דא אריין ווערטער אז ראשי קהילה האבן א כח אויפצונעמען, לא דנני על זה כאן. ואם הראשי קהילה נבחרו על ידי בני הקהילה כמו הז' טובים בתור שלוחי הקהל אזי בפשטות יש להם הסמכות לקבל רב על הקהילה בתור שליחות.

אין שולחן ערוך האט רבנות נאר א תוקף אויב איז עס געווען דורך וואלן

זעה וויאזוי די שמועס האט זיך אנגעהויבען און אויף וואס די באציט ס׳דיר

סאו מגיימיר אין סירקלס. רבינו יואל האט אויפגענומען ראשי קהילה... רבינו יואל האט זיך געזעהן אלץ בעל הבית אין מאנראו המורחבת? אדער נאר אין זיינע פעסיליטיס וואס האט באלאנגט אויסשליסליך צו אים? דו ווילסט אויסלאזן דעם יסוד מוסד 'הסכמת הקהל' און בויען א מגדל הפורח באוויר פון פלוני נעמט אויף אלמוני... ניין מיין פריינט! יעדער רב דארף נתמנה ווערן דורך די קהל אדער דורך די נציגי הקהל!

די פוינט איז אז רבנות באקומט א תוקף ווען מען ווערט נתמנה על ידי הציבור. א יחיד אויפנעמען יחידים אדער ראשי קהילה וכו' וכו' דאס אלעס האט זעראו תוקף בכח רבנות אויף א שטאט. ביי דיר אין שטוב ביסטו אויכעט רב... לא על זה אנו דנין כלל וכלל. הלכות רבנות 'אויפן שטאט' פארלאנגט דעם ציבור'ס דעה, בלי זה איז דאס נישט קיין רבנות. דיינע טענות זענען 'אולי' גילטיג אויף די 'פעסיליטיס' פון קהל יטב לב מיוסד דורך רבינו יואל, אולי.

לגבי דיני ירושה אויף התמנות'ער טרעפן מיר א דין קדימה פאר יורשים, אבער סאיז בכלל נישט ברור אז 'רבנות' האט די דאזיגע דין קדימה. אבער אפילו נניח אז יא, איז עס בס"ה א חיוב אויפן ציבור... דהיינו אז ווען מען פרעגט זיי דארפן זיי 'וואוטן' פאר די יורש... און טאמער פרעגט מען זיי נישט? אין כאן ירושה ורבנות כלל וכלל! און טאמער פרעגט מען זיי און זיי וואוטן 'ניין'? טאקע שלא כדין עבדו, אבער די רבנות באקומט נישט דער יורש!

בקיצור הדברים עיין כאן
Screenshot 2026-08-28 154454.png
Screenshot 2026-08-28 155452.png

(די אלע דיני ירושה אין די פוסקים ושו"ת ווען 'יחידים' אין די קהילה זענען חולק ברענג מיר נישט - אינו שייך לכאן כלל. מיר רעדן פון דאס דארפן די הסכמת 'רוב' הקהל. דאס איז פשוט וברור)

קומט אויס ווען רביה״ק האט געשטעלט ראשי קהילה און אויפגענומען ז׳ טובי העיר איז עס געווען א געים? ער האט עס פשוט געשטעלט פאר די פיקטשער אבער עכט האט עס נישט קיין הלכה׳דיגע תוקף?


אין די אלע מראי מקומות וואס דו ברענגסט שטייט נישט קיין ווארט אז אן קיין וואלן האט עס נישט קיין תוקף להלכה, ס׳שטייט אז מ׳טאר עס נישט טון נגד הסכמת הציבור, אבער ווי שטייט אז אן קיין וואלן האט עס נישט קיין תוקף??

(איך האב נישט גערעדט קיין ווארט וועגן ירישה)

[לעבעדיגע איד]

יעצט צום ענין דו האסט געברענגט א מראה מקום האמיר עס אפגעלערנט יעצט ווילסטו זאגען אז ביידע צדידים זענען בעצם מסכים אז דורך ראשי קהילה אן קיין וואלן האט נישט קיין תוקף, אדרבה ניתי ספר ונחזה סתם פון שרייען שארפע לשונות ווערט עס נישט קיין פאקט,

נ.ב. כ׳ווארט נאך זאלסט מיר ענטפערען פארוואס די ירושלים׳ע רבנות האט יא א תוקף.

פיין סאו נעם דעם ספר:
דער רמ"א בויעט זיך אויף א מחלוקת הראשונים בנוגע די 'כח הרבנות', ביידע צדדים זענען מסכים מיט די הלכה כביעתא בכותחא אז בלי הסכמת הקהל לית דין בת מיחוש, אין כאן רבנות ולא כלום, וחסל סידור פסח. נו אויף וואס קריגט מען זיך יא? אויף א לופ-האול! אויב קען איך ווערן א רב נגד רצון הקהל אינטערן מאנטל 'דינא דמלכותא דינא'... א רב מטעם! אויף דעם ארויף שרייבט דער רמ"א אז אפילו בלי הכרעה בזאת המחלוקת איז דאס א מיאוסע זאך צו טון על פי דעת תורתינו הקדושה אפילו נניח אז דיין לופ-האול גיבט דיר א תוקף פון רבנות. מען טוט נישט אזאנס!

בנוגע ירושלים, איני יודע. כהאב געשריבן פריער אז אלע קהילות המשתייכים להעדה החרדית שיקן אהין נציגים. נו האט דאך דער עולם לכאורה א שטימע רעכט.

און עקסטער, סאיז אן עקסטערע דיון אויב מעג זיין צוויי 'קהילות' און 'רבנות'ן' אין איין שטאט ואכמ"ל

אין ירושלים האט די עולם נישט קיין שטימע רעכטן די נציגים ווערן געשטעלט דורך די רבי׳ס און די ועד הפועל דארף זיי באשטעטיגען,
ס׳איז לגמרי נישט נוגע וואס די אלגעמיינע עולם האלט,

איז וואס האלסטו? האט די ירושלים׳ע רבנות א תוקף להלכה?

[UTA]

סע שטעלט זייער ארויס אז כהיום איז די ירושלים׳ע רבנות השקפה'דיג

[מסתמא]

1 קומט אויס ווען רביה״ק האט געשטעלט ראשי קהילה און אויפגענומען ז׳ טובי העיר איז עס געווען א געים? ער האט עס פשוט געשטעלט פאר די פיקטשער אבער עכט האט עס נישט קיין הלכה׳דיגע תוקף?


2 אין די אלע מראי מקומות וואס דו ברענגסט שטייט נישט קיין ווארט אז אן קיין וואלן האט עס נישט קיין תוקף להלכה, ס׳שטייט אז מ׳טאר עס נישט טון נגד הסכמת הציבור, אבער ווי שטייט אז אן קיין וואלן האט עס נישט קיין תוקף??

1 לא ידעתי. אולי נאר אויף די סאטמארע בנינים. כווייס נישט און סאיז מיך נישט נוגע.

2 בקיצור א נייע דערהער... שטייט קלאר וויאזוי זאכן דארפן ארבעטן... און מגייט פייפן דערויף מיט גרויסע פייפער ומשום איזה סיבה קלערסטו אז פארט האט עס תוקף בדיעבד. מהיכי תיתי? פארוואס עפעס? (גראדע פון די רמ”א בנוגע די רבנות מטעם איז משמע אז ווען די סיבה פון רבנות מטעם איז ווען נישטא איז דאס בכלל נישט קיין דיון בכלל... אבער איך גיי פון די אנדערע וועג, פארוואס פאלט דיר ביי אז סזאל האבן א תוקף אויב איז עס געטון געווארן שלא ע”פ דין שו”ע? על מה ולמה?)

[מסתמא]

אין ירושלים האט די עולם נישט קיין שטימע רעכטן די נציגים ווערן געשטעלט דורך די רבי׳ס און די ועד הפועל דארף זיי באשטעטיגען,
ס׳איז לגמרי נישט נוגע וואס די אלגעמיינע עולם האלט,

איז וואס האלסטו? האט די ירושלים׳ע רבנות א תוקף להלכה?

יעדע קהילה שטעלט א נציג, די כח פון די נציג איז מטעם די קהילה. קענסט יעצט גיין צו יעדע קהילה עקסטער און דן זיין צו זיי האבן דא א דין קהילה ורבנות בכלל, אבער די כח המאחד פון אלע קהילות דארף נישט מאכן כלליות‘דיגע וואלן נאר פשוט צאמנעמען נציגים פון יעדעם.

בקיצור הדברים, כבין נישט זיכער וויאזוי עס ארבעט דארטן קלאר. אבער אין עני קעיס איך האב בכלל נישט מורא צו דארפן קומען צו די מסקנה אז עס איז נישט קיין רבנות. מיך איז גענוג אז עס איז א געוויסע תורה‘דיגע איחוד פון די היימישע אידן אין ירושלים און כוויל געהערן צו יענע איחוד מדעת עצמי, סאו איך כאפ נישט וואו דו ווילסט מיך טראגן דא.

לאמיר זיין קלאר, נעם ארויס די שולחן ערוך וספרי שאלות ותשובות און לאמיר עס גיבן נעמען ראובן ושמעון אדער די רבנות אין פומפדותא. איך וויל נישט דן זיין אויף א ספעציפישע קהילה אדער סיי וואס, די מסקנות אויף די מציאות קענסטו דאך אליינס מאכן נאכדעם.

[מסתמא]

1 אעפ"כ האט מען געמאכט מיט רוב טובים די קאונסעס, און ווער עס דינגט זיך מיטן תוכף הטובים דינגט זיך מיט רביה"ק.
(נ.ב. די סיבה פארוואס רביה"ק האט געשטעלט ראשי קהילה וטובים אן קיינעם פרעגן, ווייל ער האט געהאלטן אז אלס אבד"ק קען ער אליין אריינשטעלן פאזיציע'ס, כל שכן וכל שכן אין אמעריקע וואס קהילות סאטמאר איז זיין פריוואטע "נכס" און ער שטעלט ביי זיך אינדערהיים ראשי קהילה על הציבור אבער ער איז אינגאנצן בעל הבית אפילו אויף זיי.
און ווען ממאכט יא וואלן ביים ציבור איז עס א שיינע געלעגנהייט פארן ציבור צו לאזן הערן א מיינונג, און אויב די רבי האט א הערה נאכן וואלן אנדערש ווי די אויסגאנג איז נישט נוגע די גאנצע וואלן.)

2 די בד"ץ עדה החרדית (ובניהם המנחת יצחק והרמ"א פריינד וכ"ו וכ"ו) קיינמאל צוריק געצויגן פון זייערע בריוון נגד כל מאן דהו וואס וואגט זיך צו עפענען און טוען נגד המרא דאתרא...

3 אבער נאכאמאל אז איך פארמעק מיינע אלע שורות ביז אהער און פשוט מגייט מארגן פאר וואלן דורך יעדן תושב, איז דא א ניק וואס האלט אז סדא שאנסן אז א סזאל געוואונען א צווייטער???.

בקיצור הדברים

1 קהילת סאטמאר איז געווען רבינו יואל‘ס פריוואטע נכס, קלאר. דערפאר האט ער אליינס געשטעלט די טובים אין די קהילה, קלאר. וויאזוי פון דעם, דהיינו בעלות ביי מיר אין שטוב, ביזן באקומען די כח הרבנות אויף א שטאט גייט צו בלי וואוטס ווייסט איין גרויסער גא-ט.

2 אבער ביי שטח גלאבאניץ אדער ביי אנדערע ווייסעך וויפיל פרשיות דארטן ביסטו קלאר אז די עדה איז קאנטראלירט 100% פראצענטיג דורך געוויסע עסקנים אשר בשם נציגי סאטמאר נקראו... די עדה החרדית האט דען געהאט סיי וועלכע אינדיפענדענס פון סאטמאר בזמן הברך משה אדער סהאט געהערשט א אייזערנע גריפ אויף די עדה אזויווי מוויינט היינט ווען מאנכע פון יענע אידן וואס באלאנגן צום צווייטן סאטמאר פירן היינט די עדה החרדית אינטער די קוליסן און פירן ווייטער לפי יענע ווירטשאפט. ביטע הער אויף מיט די נאנסענס.

3 נו נו, סאו גיי מאך וואלן, אויב געווינסטו האסטו זיך געפירט ווי א איד און עס ווערט נוצר א כח הרבנות. (מגיימיר נישט רעדן פון דעם אז מהאט געדארפט אריבערברענגען די מתיבתא צו איבערנעמען קרית יואל וכו‘ און דעמאלטס אין די מ”ם נו‘ן‘ס און אפילו אנהייב סמך”ס איז עס בכלל נישט אזוי אז סאיז געווען שייך צו געווינען די וואלן אין קרית יואל. נאר היות מהאט געהאט די ווילידזש און די לאקאלע בנינים האט זיך אנגעהויבן א פלוס פון נייע תושבים וועלכע זענען געווען אומצופרידן פון די וויליאמסבורגע מציאות וכו‘ סאו נייע תושבים וואס קומען ‘צוליב‘ א אומלעגיטימע רבנות האבן א שטימע רעכט? לא ידעתי, אולי. עניוועי, אבער כוואלט העפי געווען אפילו ווען יעדער וואוט היינט)

[אמת’דיג]

1 די רבי האט געגעבען די פולע כח פון טובים על הציבור, און אז זיי מאכן א החלטה האט עס פולע הלכה'דיגע תוקף, אבער די רבי האט נאך אלס די רעכט ארייצושטעלן אליין ראשי קהילה און אז זיין ווארט איז העכער זיי, פשוט ווייל ס'זיין אוינערשיפ, די זעלבע מיט שטאט ק"י, און ווען די ראשי קהילה נעמען אויף א רב האט עס הלכה'דיגע תוקף, (נעקסטע מאל וועל איך מוזן לייגן נקודות, אזוי דארף מען אריינפיטערן די ווערטער און די סארטן אויערן וואס שפילן כאילו זיי פארשטייען נישט)

2 כולי עלמא מודי די חילוק אין עדה דרייסיג יאר צוריק און צען יאר צוריק והדברים ידועים לכל , אבער און די זעלבע צייט וואס סהאט וויי געטון אויף די משטלתים בקודש איז מצד קהילותינו קיינמאל ארויסגעקומען צו נעמען א צד להלכה אין די מחלוקת הפוסקים אפילו מהאט געוואוסט פונקטליך וואס סגייט פאר, און די ווייטאג האט געשריגן פאר זיך.
אבער מצד אנ"ש איז די הוראות הברך משה "איבערגענוג", נאר פאר אייך וואס דארפן נאר דעם ""ברך" ווען ספעלט אויס פאר אייך, איז דא בד"ץ בריוו והוי זהיר...

3 נאך נישט געווען אין אידישע היסטאריע אז ממאכט וואוטס ווען סנישטא קיין איינער (אריינגערעכנט 'מסתמה') וואס האט א הוא אמינה אז א צווייטער קען געוואונען, סתם ווייל ס'פאן צו מאכן בזיון התורה.
און ברענגען מתיבתא תש"מ טוט טאקע וויי און דאס איז טאקע געווען א גרוס חלק פון אנהאלטן קרית יואל פון צוזאמפאל און ווען נישט וואלט דא אויסגעזעהן היינט ווי נייטרא שטעטל, און דאס האט טאקע געברענגט אסאך פרישע תושבים אנהייב מ' יארן, סטוט טאקע זייער וויי פאר אייך אבער סמאכט נישט אויס כי הוא זה און זאגט נישט לא ידעתי ווייל איר ווייסט יא, (און אויב אנפאנג ס' איז געווען א שאנס איז פארוואס האט איר פארלוירן די ווילעדש וואלן, יאר נאך יאר אזוי לאנג ווי איר האט פרובירט, און אפילו מזאל אוועקנעמען אויסשטאטישע מתיבתא תלמידים וואוטס רעדט מען פון ארום מערסטענס דריי הונדערט רוב יארן צווישן ס' און היינט און די חילוק און די וואוטס פלעגט זיין און די טויזענטער, און פאר ס’ האבן די קעגנער נאך געלערנט אין ק"י,) איבער אייער ווייטאג רעדט איבער מיט א ספעציאליסט ווייל סנישט געזונט צו טראגן. און איך ווייס אז איר וועט זיין העפי אז מזאל מאכן וואלן, נישט אלס די אויסגאנג נאר אפילו נאר צו זיך שפילן און מבזה זיין ביזן אויסגאנג איז אייך אויך כדאי, אבער איך האב נישט געפרעגט צו איר זענט "העפי" איך האב געפרעגט צו איינער גיבט א שאנס פאר עפעס אנדערש פאר א אנדערע אויסגאנג.

[לקדש]

3 נאך נישט געווען אין אידישע היסטאריע אז ממאכט וואוטס ווען סנישטא קיין איינער (אריינגערעכנט 'מסתמה') וואס האט א הוא אמינה אז א צווייטער קען געוואונען, סתם ווייל ס'פאן צו מאכן בזיון התורה.
און ברענגען מתיבתא תש"מ טוט טאקע וויי און דאס איז טאקע געווען א גרוס חלק פון אנהאלטן קרית יואל פון צוזאמפאל און ווען נישט וואלט דא אויסגעזעהן היינט ווי נייטרא שטעטל, און דאס האט טאקע געברענגט אסאך פרישע תושבים אנהייב מ' יארן, סטוט טאקע זייער וויי פאר אייך אבער סמאכט נישט אויס כי הוא זה און זאגט נישט לא ידעתי ווייל איר ווייסט יא, (און אויב אנפאנג ס' איז געווען א שאנס איז פארוואס האט איר פארלוירן די ווילעדש וואלן, יאר נאך יאר אזוי לאנג ווי איר האט פרובירט, און אפילו מזאל אוועקנעמען אויסשטאטישע מתיבתא תלמידים וואוטס רעדט מען פון ארום מערסטענס דריי הונדערט רוב יארן צווישן ס' און היינט און די חילוק און די וואוטס פלעגט זיין און די טויזענטער, און פאר ס’ האבן די קעגנער נאך געלערנט אין ק"י,) איבער אייער ווייטאג רעדט איבער מיט א ספעציאליסט ווייל סנישט געזונט צו טראגן. און איך ווייס אז איר וועט זיין העפי אז מזאל מאכן וואלן, נישט אלס די אויסגאנג נאר אפילו נאר צו זיך שפילן און מבזה זיין ביזן אויסגאנג איז אייך אויך כדאי, אבער איך האב נישט געפרעגט צו איר זענט "העפי" איך האב געפרעגט צו איינער גיבט א שאנס פאר עפעס אנדערש פאר א אנדערע אויסגאנג.

אם... איך האלט אויב ס איז יא וורסעס ניין וואלט ניין געווינען.
סא איר האלט אז מען האט געמעגט גנבנן די וועלן ווייל אז נישט וואלט עס אויסגעקוקט ווי נייטרא

[מסתמא]

1 די רבי האט געגעבען די פולע כח פון טובים על הציבור, און אז זיי מאכן א החלטה האט עס פולע הלכה'דיגע תוקף, אבער די רבי האט נאך אלס די רעכט ארייצושטעלן אליין ראשי קהילה און אז זיין ווארט איז העכער זיי, פשוט ווייל ס'זיין אוינערשיפ, די זעלבע מיט שטאט ק"י.

ניין. אויף דיינע פעליסיטיס דארפסטו קיינעם גארנישט פרעגן - איך בין רב ביי מיר אינדערהיים. צו באקומען א כח הרבנות אויף א שטאט און אויף א ציבור אידן מוז מען שוין איינמאל פרעגן. סאו ניין! עס איז נישט די זעלבע מיט די 'שטאט' קרית יואל.

3 נאך נישט געווען אין אידישע היסטאריע אז ממאכט וואוטס ווען סנישטא קיין איינער (אריינגערעכנט 'מסתמה') וואס האט א הוא אמינה אז א צווייטער קען געוואונען, סתם ווייל ס'פאן צו מאכן בזיון התורה.

חחח... אייער פאוסט איז ליצי ליצנות. סאיז גאר א בזיון התורה צו פאלגן די תורה פון אין ממנין פרנס על הציבור אלא אם כן נמלכים בציבור... אמת ביסט געווען רויט ווען דו האסט עס געשריבן? א ודאי פרעגט מען. א ודאי מוז מען פרעגן. אפילו ווען סאיז בלויז פארמאליטעט. גראדע אין קרית יואל קען מען נאר היינט געווינען די וואלן צוליב די השתלטות די לעצטע 40 + יאר... אבער עגעין, סגייט מיר נישט אן לעת עתה, קודם פיר דורך וואלן אויב ווילסטו סיי וועלכע הוה אמינא פון א הלכה'דיגע תוקף.

בנוגע די אנדערע חלק פאוסט ווערטער-סאלאט שפיר איך מיך נישט מחיוב צו ענטפערן ווייל עס באציט זיך נישט צו די חלק התורה והלכה המסורה לנו וויאזוי רבנות ארבעט, סאיז בס"ה א צאמווארף פון פראזן. סאו איי דזשאסט דאונט קעיר.

[זריז]

לגבי עניין ירושת הרבנות און אויטאריטעט צו שטעלן נאך אויטאריטעט, האב איך אויסגעפירט אז די שבט וועט דאס טאקע נישט ווילן פארשטיין,
(אע"פ די רבי הברך משה האט אזוי געהאלטן, און ער איז נאך געווען אזא פוסק ווי אונזערע חשובע ניקים וואס האבן דירעקטע צוטריט צו אוצר החכמה (צו מילד גערעדט), און רוב רובם פון די ניקס דא האלטן זיך אז זיי געהערן אין קהילות וואס איז נמשך דורך זיין המשכה ממילא דארפן זיי בלית ברירה אננעמען "אלע" זיינע הוראות, און אויב נישט זאלן זיי נישט אריינרעדן אין סאטמאר'ע נושאים)

אעפ"כ האט מען געמאכט מיט רוב טובים די קאונסעס, און ווער עס דינגט זיך מיטן תוכף הטובים דינגט זיך מיט רביה"ק.
(נ.ב. די סיבה פארוואס רביה"ק האט געשטעלט ראשי קהילה וטובים אן קיינעם פרעגן, ווייל ער האט געהאלטן אז אלס אבד"ק קען ער אליין אריינשטעלן פאזיציע'ס, כל שכן וכל שכן אין אמעריקע וואס קהילות סאטמאר איז זיין פריוואטע "נכס" און ער שטעלט ביי זיך אינדערהיים ראשי קהילה על הציבור אבער ער איז אינגאנצן בעל הבית אפילו אויף זיי.
און ווען ממאכט יא וואלן ביים ציבור איז עס א שיינע געלעגנהייט פארן ציבור צו לאזן הערן א מיינונג, און אויב די רבי האט א הערה נאכן וואלן אנדערש ווי די אויסגאנג איז נישט נוגע די גאנצע וואלן.)

אבער נאכאמאל אז איך פארמעק מיינע אלע שורות ביז אהער און פשוט מגייט מארגן פאר וואלן דורך יעדן תושב, איז דא א ניק וואס האלט אז סדא שאנסן אז א סזאל געוואונען א צווייטער???.
(אויב יא זאל ער זיך אראפזעצן מיטן בני בית איבערציילן וויפיל קינדער ער האט ווייל זיי וועלן נישט זיין אויף איין פעדש...)

בנוגע די בריוו תש"ע פון בד"ץ דסאטמאר, איז לגבי די רבנים איז כבודם במקומם מונח אבער לגבי די אנדרייער וואס האבן דאס געטון, האט די בריוו אזא תוקף ווי די איסור קעגן אריזאנע ווייץ וואס איז און די זעלבע סעריע מהומות, ואין להאריך. און אפילו מזאל ווען יא גלייבן אז די רבנים האבן עס געטוען ברשותם ובהסכמתם בדעה צלולה, האט אבער די בד"ץ עדה החרדית (ובניהם המנחת יצחק והרמ"א פריינד וכ"ו וכ"ו) קיינמאל צוריק געצויגן פון זייערע בריוון נגד כל מאן דהו וואס וואגט זיך צו עפענען און טוען נגד המרא דאתרא...

די שורות זענען נישט קיין אויפקלערונג עס איז געוואונדן נאר פאר אזאנע וואס ווילן טאקע פארשטיין.

אנו מוחים על עלבון התורה אויף די הרבנים הגאונים אמיתיים שליט"א חברי בד"ץ דסאטמאר, וואס זאגן זייער קלארע פסק, "אז נניח אז סאיז דא מרא דאתרא, קען מען גרינדן א נייע קהילה וואס איז גארנישט אינטערגעווארפן אינטער דעם אלטן רב"

Sidder Kiddishin (1).pdf

(458.46 KiB) דאונלאודעד 37 מאל