סאטמאר (מהר"א): נייעסן און שמועסן בתוככי הקהלה

[שטייפע קוגל]

אינטערעסאנט.

גראדע איז לעצטנס געווען א שיעור אין איינע פון די סאטמערע בית המדרש,
ווי מען האט אויס געשמועסט אסאך חלוקי מנהגים, ודינים,
צווישן ביידע קהילות,
די דיין וואס האט עס פארגעלערנט האט דערציילט ער האט פרעזנליך געפרעגט האדמו"ר הקול יהודה שליט"א,
אויף געוויסע זאכן וואס רבינו שליט"א האט מקובל פון זיין טאטע, האט ער גענפערט "מיר האט עס די טאטע קיינמאל נישט געזאגט עס איז מיר אויך געווען נוגע",
לויט ווי די דיין האט געזאגט איז דא בערך 15 20 חילקים....

בדר''כ האט זיך דער רבי געפירט ווי זיינע עלטערן נישט צו ענטפערן אויב מ'האט נישט געפרעגט, וכן נוהג יבלחט''א מרן רבינו שליט''א.
למשל ווען איינער קומט אפנעמען א מז''ט להולדת הבן/בת, און זאגט אז ער פלאנט צו געבן נאמען פלוני, וועט דער רבי זעלטן עפעס זאגן דערוועגן חוץ פון וואונטשן.
משא''כ ווען איינער פרעגט, וועט ער ענטפערן חוות דעתו.
(קען זיין אז פאר אייגעענע קינדער איז אנדערשט)

פאר מיר איז עס אמאל נוגע געווען ווען יום טוב איז געפאלן פרייטאג און שבת. איך האב גארנישט געפרעגט, און די רבי מיך געהייסן געבן די נאמען די ערשטע טאג. ווען איך האב געפרעגט וועגן די קידוש האט ער געזאגט 'די קידוש וועסטו מאכן די צווייטע טאג'.

[שטייפע קוגל]

די דיין וואס האט עס פארגעלערנט האט דערציילט ער האט פרעזנליך געפרעגט האדמו"ר הקול יהודה שליט"א,
אויף געוויסע זאכן וואס רבינו שליט"א האט מקובל פון זיין טאטע, האט ער גענפערט "מיר האט עס די טאטע קיינמאל נישט געזאגט עס איז מיר אויך געווען נוגע",
לויט ווי די דיין האט געזאגט איז דא בערך 15 20 חילקים....

ווייל ער האט נישט געפרעגט.
ער זאגט דאך נישט אז די טאטע האט אים געזאגט פארקערט, ער זאגט אז ער האט גארנישט געהערט פונעם טאטן בנוגע די אלע זאכן. לא ראינו אינו ראי'.

[נייגעריגער קאטשקע]

די דיין וואס האט עס פארגעלערנט האט דערציילט ער האט פרעזנליך געפרעגט האדמו"ר הקול יהודה שליט"א,
אויף געוויסע זאכן וואס רבינו שליט"א האט מקובל פון זיין טאטע, האט ער גענפערט "מיר האט עס די טאטע קיינמאל נישט געזאגט עס איז מיר אויך געווען נוגע",
לויט ווי די דיין האט געזאגט איז דא בערך 15 20 חילקים....

ווייל ער האט נישט געפרעגט.
ער זאגט דאך נישט אז די טאטע האט אים געזאגט פארקערט, ער זאגט אז ער האט גארנישט געהערט פונעם טאטן בנוגע די אלע זאכן. לא ראינו אינו ראי'.

דאס פראביר איך צו זאגן די לעצטע צוויי בלעטער...

[עומד על תלת]

למשל?

פאסטן תשעה באב כנ"ל,
די רבי שליט"א שנייד די נעגל צווייטע טאג ר"ח ערב שבת,
ועוד וואס איך דערמאן זיך נישט.

ביי מהר"י מעוברות פאסטן ת"ב?

אזוי זאגט יענע דיין,
קענסט פרעגן אויף די מהר‘‘יי אשכול,
די דיין האט דערציילט אז איינער אין קאנטרי האט אים געפרעגט, האט ער אים געזאגט אז ער זאל פרעגן וועם ער פרעגט אגאנץ יאר, למעשה האט מען געפאסט אין עס האט זיך רח‘‘ל נישט גוט געענדיקט.....
זייענדיג אויפגעשוידערט, איז ער אריבער צו אדמו"ר בעל קול יהודה שליט"א,
דער רבי האט נישט געהאלטן עס קומט פון דעים, אין געזאגט אז כללי הייסט מען פאסטן, פארשטייט זיך אז אויב עס איז דא א סיבה לאזט מען אויספאסטן,
די דאקטורים זאגן נישט אז פאסטן שאט.

[לאקאלער רב]

למשל?

כלה שערן די האר ר‘‘ח, רבינו שליט"א לאזט נישט שערן אין הייסט ווארטן אפי' דריי טעג,
ביי אינז לייגט מען נישט קיין מזוזה אויף א ריקעדיגע טיר,
פאסטן תשעה באב כנ"ל,
די רבי שליט"א שנייד די נעגל צווייטע טאג ר"ח ערב שבת,
ועוד וואס איך דערמאן זיך נישט.

ווער איז דער אונז? ביי מהר"א?
וואס האט מזוזה מיט די טיר? מזוזה האט מיט די משקוף

אין די מציאות פונעם עירוב איז אויך דא חילוקי דיעות צווישן די קהילות

[קרישקע]

פאסטן תשעה באב כנ"ל,
די רבי שליט"א שנייד די נעגל צווייטע טאג ר"ח ערב שבת,
ועוד וואס איך דערמאן זיך נישט.

ביי מהר"י מעוברות פאסטן ת"ב?

אזוי זאגט יענע דיין,
קענסט פרעגן אויף די מהר‘‘יי אשכול,
די דיין האט דערציילט אז איינער אין קאנטרי האט אים געפרעגט, האט ער אים געזאגט אז ער זאל פרעגן וועם ער פרעגט אגאנץ יאר, למעשה האט מען געפאסט אין עס האט זיך רח‘‘ל נישט גוט געענדיקט.....
זייענדיג אויפגעשוידערט, איז ער אריבער צו אדמו"ר בעל קול יהודה שליט"א,
דער רבי האט נישט געהאלטן עס קומט פון דעים, אין געזאגט אז כללי הייסט מען פאסטן, פארשטייט זיך אז אויב עס איז דא א סיבה לאזט מען אויספאסטן,
די דאקטורים זאגן נישט אז פאסטן שאט.

פאר מיר האט האדמור בעל קול יהודה געזאגט אז מען פאסט נישט.

באמת דארף מען וויסן אלע פרטי ופרטים ארום די מעשה עס איז נישט שייך צו ענטפערן בכלליות כנלע"ד

[אסרוחג]

פאסטן תשעה באב כנ"ל,
די רבי שליט"א שנייד די נעגל צווייטע טאג ר"ח ערב שבת,
ועוד וואס איך דערמאן זיך נישט.

ביי מהר"י מעוברות פאסטן ת"ב?

אזוי זאגט יענע דיין,
קענסט פרעגן אויף די מהר‘‘יי אשכול,
די דיין האט דערציילט אז איינער אין קאנטרי האט אים געפרעגט, האט ער אים געזאגט אז ער זאל פרעגן וועם ער פרעגט אגאנץ יאר, למעשה האט מען געפאסט אין עס האט זיך רח‘‘ל נישט גוט געענדיקט.....
זייענדיג אויפגעשוידערט, איז ער אריבער צו אדמו"ר בעל קול יהודה שליט"א,
דער רבי האט נישט געהאלטן עס קומט פון דעים, אין געזאגט אז כללי הייסט מען פאסטן, פארשטייט זיך אז אויב עס איז דא א סיבה לאזט מען אויספאסטן,
די דאקטורים זאגן נישט אז פאסטן שאט.

ווער איז דער דיין אויב מען מעג פרעגן, לכה"פ אין אישי

[עומד על תלת]

איך דערצייל גערן אין אישי ווער דעיס איז אבער ביטע נישט ארומישן מיט די מעשה,
ער וועט שנעל, אויסגעפונען ווער עס האט געקאכט די קאשע.......

[קרישקע]

וואס איז די מעשה מיט די אוהב שלום שול אויף דיוויזשאן?

עפעס הער איך מ'האט ארעסטירט צוויי עסקנים, בשייכות מיט דעם.

באלאנגט שוין אין סאטמאר מהר"א? זיי האבן שוין געווינען די געריכט?

איז נישט היכל התורה אויף די קארט פעיפערס?

[קוקן פאזיטיוו]

היינט

[קוקן פאזיטיוו]

היינט

[קוקן פאזיטיוו]

פרקי אבות

[איש כשר]

וואס איז די מעשה מיט די אוהב שלום שול אויף דיוויזשאן?

עפעס הער איך מ'האט ארעסטירט צוויי עסקנים, בשייכות מיט דעם.

באלאנגט שוין אין סאטמאר מהר"א? זיי האבן שוין געווינען די געריכט?

איז נישט היכל התורה אויף די קארט פעיפערס?

איינער מיט מער פרטים????

[נייגעריגער קאטשקע]

היינט

דער רבי גייט אויפנעמען בלויז 50 מינוט?

[תורה ויראה]

אינטערעסאנט.

האדמו"ר מהרי"י זאגט אויך אזוי (אפשר נישט אייביג)

[שיק]

היינט

דער רבי גייט אויפנעמען בלויז 50 מינוט?

די רבי קומט נישט אריין פאר 9:30 - 10:00

[קרישקע]

אינטערעסאנט.

האדמו"ר מהרי"י זאגט אויך אזוי (אפשר נישט אייביג)

איך געדענק איינמאל א יום טוב (כמדומה לי שביעי של פסח אדער ערשטע טעג פסח אדער סוכות) האט הרב טייטלבוים אייבער ביי האדמו"ר מהרי"י א נאמען געגעבן, און זיין שוואגער אב"ד סיגוט וויליאמסבורג איז געקומען צו די שמחה אלס שוואגער, ער איז אנגעקומען נאך אינמיטן דאווענען.
עס איז געוען אויפאלנד, ווייל לכאורה די איינציגסטע מאל וואס ער האט מיטגעהאלטן א תפילה ביים פעטער

[פשוט און גראד]

הער איך אז ס‘איז געווען א ערנסטע מעמד יעצט ביינאכט אין ווילי

קודאס! פארן רבין זאל דער ה‘ איהם שענקען לאנגע געזינטע גיטע יארען

[בודקע]

הער איך אז ס‘איז געווען א ערנסטע מעמד יעצט ביינאכט אין ווילי

קודאס! פארן רבין זאל דער ה‘ איהם שענקען לאנגע געזינטע גיטע יארען

דיטעילס? וואס איז למעשה געווען די מדובר?

[פשוט און גראד]

הער איך אז ס‘איז געווען א ערנסטע מעמד יעצט ביינאכט אין ווילי

קודאס! פארן רבין זאל דער ה‘ איהם שענקען לאנגע געזינטע גיטע יארען

דיטעילס? וואס איז למעשה געווען די מדובר?

צניעות די עיקר

[הרב יאסל]

רבינו שליט"א ביים מעמד אדיר אסיפה 'שמירה לדורות' בהשתתפות אלפי אנשי שלומינו חברי קהלתינו הק' וומ''ס, היינט אויפדערנאכט אין די זאלן פון עידן פעלעס.

[הרב יאסל]

ויהי בימי קציר חטים

אין די יעצטיגע מינוטן אום 12 מיטאג (ארטיגע זייגער) כצאת השמש בגבורתו, הייבט'זיך אהן דער יערליכער ווייץ שניט ביי די מהודר'דיגע ווייץ פעלדער אין יומע, אריזאונע - מקום שאין גשמים מצויים שם בימות הקיץ - לטובת רבבות אנשי קהלתינו הק', פאר די מצות מצוה אינעם קומענדיגן סעזאן פון חג הפסח שנת תשפ"ז הבעל"ט.

הג"ר יצחק יעקב כייעם שליט"א וואס איז נתמנה געווארן דורך רבינו שליט"א צו זיין דער ממונה ומפקח על משמרת החטים משעת זריעה אהנגעהויבן, פאר די בתי אופה דקהלתינו הק'. אינאיינעם מיט הג"ר הערש לייב בערנשטיין שליט"א דומ"ץ ביהמ"ד בית מנחם צבי שע"י קהלתינו הק' וומסב"ג ויו"ר וועד הכשרות דקרית יואל, און הג"ר יואל יצחק שטערן שליט"א דומ"ץ ביהמ"ד דינוב אין קרית יואל, זענען אראפגעפארן בשלוחת הקודש מפקח צו זיין אויפן שטח און פערזענדליך באגלייטן דעם גאנצן סדר הקצירה ביז נאכן פארפאקן און אפשיקן קיין ניו יארק.
ואתם עמם די ממונים ר' יואל שלמה זאלדאן הי"ו מטעם בית אופה דקרית יואל, און ר' ברוך יודא שפיצער הי"ו מטעם בית אופה דקהלתינו אין וומסב"ג.

נאכן אויספרעגן די ספעציעלע שומרים וואס זענען נתמנה געווארן, איבערן קלימאט די לעצטערע וואכן אויפן פעלד, האט מען איבערגעקוקט דעם גיגאנטישן קאמביין מאשין, זיכער צו מאכן אז ס'איז זויבער און טריקן, און מ'האט פארקלעבט אלע פייפס וואס קומען ארויס פונעם מאטאר אויפן קאמביין מאשין, וואס קען טראפן אינעם פעלד בשעתן שניידן.

דערנאך האט מען בודק געווען טויזענטער ווייצלעך פונעם פעלד זיכער צו מאכן אז די ווייצלך זענען מהודרים מאוד בלי שום חשש מצומחות אדער מבוקעות.

דאן האט מען בשעטומ"צ אהנגעהויבן דעם שניט אויפן פעלד, ווען דער גיגאנטישער קאמביין מאשין ווערט געפירט דורך א איד, א' מאנ"ש פון קרית יואל, און בעז"ה וועט מען אין די קומענדיגע פאר טאג שניידן הונדערטער עיקער לאנד פון מהודר'דיגע ווייץ, שמירה משעת קצירה, לשם מצות מצוה.

כחצות היום איידער דער ווייץ שניט איז ארויס אין גאנג, האבן די חשובע רבנים שליט"א זיך פארבינדן טעלעפאניש מיט רבינו שליט"א קיין קרית יואל, און איבערגעגעבן א באריכט פון אלע פרטים אויפן פעלד, דער רבי האט אויסגעדרוקט זיין געוואלדיגן קורת רוח אז אלעס קלאפט ברוך ה' בתכלית הכשרות וההידור, און האט מאציל געווען ברכת קדשו אויף הצלחה יתירה בלי שום מכשול, ובסייעתא דשמיא.

[הרב יאסל]

"בורא עולם בקנין השלם זה הבנין"
דעם דינסטאג קומט פאר די מעמד אבן הפינה פאר בית מדרשינו החדש בשכונת רידזש וואס ווערט געבויעט דורך הרבני הנגיד ר' רפאל פערלמוטער הי"ו מראה"ק

די מעמד קומט פאר אינעם נייעם בנין פון גאלדען טעיסט אינאיינעם מיט א חנוכת הבית פארן בנין, ווי אויך וועט מען דערביי אנהייבן מיטן כתיבת ספר תורה פארן באנוץ פונעם נייעם ביהמ"ד

מען וועט האבן די זכיה אז כ"ק מרן רבינו הגה"ק שליט"א וועט באשיינען בראש המעמד און משמיע זיין דברות קודש

[הרב יאסל]

רבינו שליט"א ביים מעמד הנחת אבן הפינה פאר בית מדרשינו החדש 'דברי יואל' בשכונת רידזש אין מאנסי נדבת הרבני הנגיד ר' רפאל פערלמוטער הי"ו, אינאיינעם מיט א קביעות מזוזה וחנוכת הבית פונעם נייעם בנין פון די 'גאלדן טעיסט' פירמע אינטער די אייגנטומערשאפט פון הרה"ח ר' רפאל הי"ו,
דערביי איז אויך פארגעקומען א התחלת כתיבת ספר תורה, און א חתימת שטרות לטובת ישיבה קטנה קנין תורה, פארגעקומען היינט אין די נאכמיטאג שעות אין מאנסי.

[טיר]

פאסטן תשעה באב כנ"ל,
די רבי שליט"א שנייד די נעגל צווייטע טאג ר"ח ערב שבת,
ועוד וואס איך דערמאן זיך נישט.

ביי מהר"י מעוברות פאסטן ת"ב?

אזוי זאגט יענע דיין,
קענסט פרעגן אויף די מהר‘‘יי אשכול,
די דיין האט דערציילט אז איינער אין קאנטרי האט אים געפרעגט, האט ער אים געזאגט אז ער זאל פרעגן וועם ער פרעגט אגאנץ יאר, למעשה האט מען געפאסט אין עס האט זיך רח‘‘ל נישט גוט געענדיקט.....
זייענדיג אויפגעשוידערט, איז ער אריבער צו אדמו"ר בעל קול יהודה שליט"א,
דער רבי האט נישט געהאלטן עס קומט פון דעים, אין געזאגט אז כללי הייסט מען פאסטן, פארשטייט זיך אז אויב עס איז דא א סיבה לאזט מען אויספאסטן,
די דאקטורים זאגן נישט אז פאסטן שאט.

די דיינים פון מהר"א אין קרית יואל בדרך־כלל ביי נארמאלע אומשטענדן הייסן אויך פאסטן תשעה באב, ווייל אזוי איז די הוראה פונעם דיין הרב געציל בערקאוויטש שליט"א
איך האב געהערט אז די דיינים אין וויליאמסבורג זענען מער מיקל