היסטאריש! גייט גור ווערן על טהרת הקודש?

[דערווייל]

@צווייטער לגבי די חלק פון אגדתא, איך האב שוין אמאל געשריבן דא. איך בין אמאל געווען אין ארץ ישראל, איך האב געהאט א לאנגע שמועס מיט א גרויסע מזרחיסט. בין הדברים פרעג איך אים וואס טוט מען מיט די שלש שבועות, זאגט ער מיר אז ס'איז נאר אן אגדתא. נעם איך ארויס א התקופה הגדולה, און איך פרעג אים צו ער זעהט דא איין מאמר חז"ל וואס ס'איז נישט קיין אגדתא... פארוואס דוקא די שלש שבועות וואס דער סאטמאר רב ברענגט איז נישט גילטיג ווייל עס איז אגדתא, אבער יעדע מאמר חז"ל וואס האט זיך געדאכט פאר רבי מענדל כשר אז עס קען משמע זיין פון דארט אז די גאולה גייט קומען בדרך הטבע, און אז די הקמת המדינה איז אן אתחלתא דגאולה וכו' וכו' איז יא גילטיג? און נישט נאר דאס, נאר דארט גלייבט איר יעדע ריזשינע מעשה נאך אויך.... נעמט איר אן אגדתא גמרות להלכה אדער נישט? איז אן אגדתא גמרא נישט אזוי שטארק ווי א מעשה אז דער ריזשענער האט געזאגט והוא שעמדה זעכציג מאל?...

אונז רעדן פון א איסור ע"פ הלכה.

אה"נ, אגדתא איז אונז אויך מחייב. און אונז גייען אפילו יעדן טאג אין מקוה. אבער הלכה איז הלכה.

[צווייטער]

כפשוטו.

איך קוק עס אויך אן כפשוטו, דאן שטומט עס גוט מיט שיטת סאטמאר רב

דער חזון איש רעדט פון מעסטן ווער איז גרעסער און ווער קלענער.
סאטמארער רב זאגט, אז די גרעסטע גרעסטע, האבן אויך נגיעות, און דער חזון איש דינגט זיך מיט אים אין ספר "אמונה ובטחון".

2 נקודות.

1. וויאזוי וועט דער חזון אי''ש אפלערנען די הלכה פסוקה אין שו''ע חו''מ (סימן ז, סעיף י''ז) אָסוּר לָאָדָם לָדוּן לְמִי שֶׁהוּא אוֹהֲבוֹ, אַף עַל פִּי שֶׁאֵינוֹ שׁוֹשְׁבִינוֹ וְלֹא רֵעוֹ אֲשֶׁר כְּנַפְשׁוֹ.

2. סאטמאר רב האט גע'טענה'ט אז די השפעות הדור מיט די זרם העולם איז משפיע אויף די רבנים, וכן מבואר במקומות אין מספר בתורה ובחז''ל. ער האט זיי נישט ח''ו חושד געווען אויף באלעבאטישע נגיעות.

(לגבי מיין ערשטע נקודה איך בין בכלל נישט דער בר פלוגתא פונעם גאון ישראל וקדושו מרן החזו''א זי''ע, וכבר שמעתי אז דער מאמר האט דער חזו''א געשריבן דאן לאפוקי משיטת המוסר הליטאי הנבורדקאי וואס איז דאן געווען שטארק נפוץ אז יעדער האט נגיעות, ממילא האט עס גורם געווען צו מזלזל זיין אין גדולי ישראל אז אלעס וואס זיי פסק'נען איז מיט נגיעות, ממילא לחוס על כבוד התורה לומדיה האט ער דאס געשריבן, ואינו נוגע כלל לענין של ה'סאטמאר רב')

[נקודות טובות]

לגבי גדלות פון בעלזער רב זי"ע בין איך נייגעריג צו איר האט שוין אמאל געליינט בקודש םנימה חלק א פון דעקל ביז דעקל.

טאקע די ביכל איז געווען די מכה בפטיש... איך קען נישט ליידן די סארט שפראך... איך האב עס געליינט פון דעקל, אבער נישט ביז דעקל.... אבער נישט דאס איז די שמועס דא, איך האב דאס נאר געזאגט בדרך אגב. איך ווער נישט דערשראקן ווען מען זאגט מיר וואס בעלזער רב האט געהאלטן, דער טשעבינער רב'ס א ווארט איז ביי מיר אסאך שטערקער, וכן דער סטייפלערס א ווארט. שוין אפגערעדט פון הגאון הגדול רבי משה פיינשטיין.

זיי ביטע מגיב בנושא הבחירות.

וואס ווילט איר איך זאל מגיב זיין? איר ווילט איך זאל זאגן אז דער חזון איש האט גע'אסר'ט די בחירות? איך בין נישט גרייט צו זאגן קיין ליגענט אפילו עס וועט מאכן מיין רבי אויסזעהן בעסער. דער סטייפלערס א ווארט איז ביי מיר אסאך מער ווי אנדערע וואס פארציילן מעשיות וואס שטימט ניטאמאל מיט די מציאות... וכבוד אלקים הסתר דבר....

לגבי דער בריסקער רב, ס'איז קלאר זיין מימרא אז בחירות איז נישט אזא מצוה ווי רבי אהרן קאטלער מאכט עס, און אויך נישט אזא עבירה ווי דער סאטמאר רב מאכט עס. סא וואס איז דא צו דן זיין?

איך כאפ נישט וואס איר ווילט איך זאל מגיב זיין אויף... איר האט עפעס א קשיא אויף שיטת הויואל משה? איך בין זייער באקוועם מיט מיין רבי'ס שיטה אפילו ער זאל טאקע זיין א דעת יחיד.

[דערווייל]

איך קוק עס אויך אן כפשוטו, דאן שטומט עס גוט מיט שיטת סאטמאר רב

דער חזון איש רעדט פון מעסטן ווער איז גרעסער און ווער קלענער.
סאטמארער רב זאגט, אז די גרעסטע גרעסטע, האבן אויך נגיעות, און דער חזון איש דינגט זיך מיט אים אין ספר "אמונה ובטחון".

2 נקודות.

1. וויאזוי וועט דער חזון אי''ש אפלערנען די הלכה פסוקה אין שו''ע חו''מ (סימן ז, סעיף י''ז) אָסוּר לָאָדָם לָדוּן לְמִי שֶׁהוּא אוֹהֲבוֹ, אַף עַל פִּי שֶׁאֵינוֹ שׁוֹשְׁבִינוֹ וְלֹא רֵעוֹ אֲשֶׁר כְּנַפְשׁוֹ.

2. סאטמאר רב האט גע'טענה'ט אז די השפעות הדור מיט די זרם העולם איז משפיע אויף די רבנים, וכן מבואר במקומות אין מספר בתורה ובחז''ל. ער האט זיי נישט ח''ו חושד געווען אויף באלעבאטישע נגיעות.

(לגבי מיין ערשטע נקודה איך בין בכלל נישט דער בר פלוגתא פונעם גאון ישראל וקדושו מרן החזו''א זי''ע, וכבר שמעתי אז דער מאמר האט דער חזו''א געשריבן דאן לאפוקי משיטת המוסר הליטאי הנבורדקאי וואס איז דאן געווען שטארק נפוץ אז יעדער האט נגיעות, ממילא האט עס גורם געווען צו מזלזל זיין אין גדולי ישראל אז אלעס וואס זיי פסק'נען איז מיט נגיעות, ממילא לחוס על כבוד התורה לומדיה האט ער דאס געשריבן, ואינו נוגע כלל לענין של ה'סאטמאר רב')

דער חזון איש באציהט זיך קלאר צו די הלכה, עיי"ש.

ס'איז נישט נוגע וועם דער חזון איש האט געמיינט. למעשה לפי דבריו נסתרו דברי הרה"ק מסאטמאר זי"ע.

[צווייטער]

דער חזון איש רעדט פון מעסטן ווער איז גרעסער און ווער קלענער.
סאטמארער רב זאגט, אז די גרעסטע גרעסטע, האבן אויך נגיעות, און דער חזון איש דינגט זיך מיט אים אין ספר "אמונה ובטחון".

2 נקודות.

1. וויאזוי וועט דער חזון אי''ש אפלערנען די הלכה פסוקה אין שו''ע חו''מ (סימן ז, סעיף י''ז) אָסוּר לָאָדָם לָדוּן לְמִי שֶׁהוּא אוֹהֲבוֹ, אַף עַל פִּי שֶׁאֵינוֹ שׁוֹשְׁבִינוֹ וְלֹא רֵעוֹ אֲשֶׁר כְּנַפְשׁוֹ.

2. סאטמאר רב האט גע'טענה'ט אז די השפעות הדור מיט די זרם העולם איז משפיע אויף די רבנים, וכן מבואר במקומות אין מספר בתורה ובחז''ל. ער האט זיי נישט ח''ו חושד געווען אויף באלעבאטישע נגיעות.

(לגבי מיין ערשטע נקודה איך בין בכלל נישט דער בר פלוגתא פונעם גאון ישראל וקדושו מרן החזו''א זי''ע, וכבר שמעתי אז דער מאמר האט דער חזו''א געשריבן דאן לאפוקי משיטת המוסר הליטאי הנבורדקאי וואס איז דאן געווען שטארק נפוץ אז יעדער האט נגיעות, ממילא האט עס גורם געווען צו מזלזל זיין אין גדולי ישראל אז אלעס וואס זיי פסק'נען איז מיט נגיעות, ממילא לחוס על כבוד התורה לומדיה האט ער דאס געשריבן, ואינו נוגע כלל לענין של ה'סאטמאר רב')

דער חזון איש באציהט זיך קלאר צו די הלכה, עיי"ש.

ס'איז נישט נוגע וועם דער חזון איש האט געמיינט. למעשה לפי דבריו נסתרו דברי הרה"ק מסאטמאר זי"ע.

ער באציט זיך צום איסור שוחד, נישט צו די סארט דקות'דיגע נגיעות.

און ס'איז שטארק נוגע וועם דער חזו''א האט געמיינט, ולפי''ז נסתרו דבריך.

[מכבי]

ווילעך אייך נאר מעלדן אויב איר ווייסט נישט: סאטמארער רב איז נישט געווען קיין ווילדער שונא ישראל!!! סאטמארער רב איז נישט געווען קיין היציגער פאשקעווילן שרייבער!!! סאטמארער רב איז נישט געווען קיין עם הארץ וואס האט נאר געקענט אביסל שארפע לשונות פון ספרים!!!

סאטמארער רב איז געווען א דירעקטער מתון און דורכגעטראכטער מענטש!!! סאטמארער רב איז געווען א פיקח עצום!!! סאטמארער רב איז געווען אן איש החסד!!! סאטמארער רב איז געווען אן איש אמת!!! סאטמארער רב איז געווען א גאון עצום!!! ער איז נישט געווען קיין 'רעכטער' און ער איז נישט געווען קיין 'לינקער', ער איז געווען אן איש אמת!!!

אים פרובירן צו אראפלייגן ווי א ווילדער אגענדע געטריבענער קנאי, איז נישט אזוי ווייט חוצפה ווי אומווינסהייט און איינגעבאקענע מיסאינפארמאציע.

כ'ווייס נישט צו וועמען אייערע ווערטער זענען געוואנדן. אויב צו מיר. דאן אזוי.
צו אייערע ערשטע צווי באראגראפן איבער גדלותו פון סאטמארער רב זי"ע בין הונדערט פראצענט מסכים.
לגבי אייער דריטע פאראגראף, זייט וויסן אז סאטמארער רב האט מחדש געוועהן דער חידוש אז גאר גרויסע מענטשן קענען האבן אגענדעס. ואכן לא קיי"ל להלכה כוותייהו. וכמבואר בחזון איש "אמונה ובטחון".

ווי איז מבואר אז לא קי"ל כוותייהו?

[שאינו יודע לשאול]

נקודה א', ביזטו הונדערט פראצענט גערעדט. דער מציאות אז א גביר זאל פראווען א "מעמד דעה זאגן", איז א געפארפולע זאך, און ס'שטעלט אין א סכנה דעם גאנצן תורה אויטאריטעט.
לגבי נקודה ב', אז ס'זענען דא מער ווי איין מסורה וכו', דאס איז שוין א מחלה וואס פלאגט כלל ישראל א סך יאר, ווען געוויסע קהילות ומנהיגיהם האבן באקומען אויסשליסליכע בעלות אויף די "מסורה", און זיי ווייסן אפילו די "סודות" וועלכע צדיקים זענען אנגעשטעקט געווארן מיט מינות, און דער שטן האט זיי נעבעך מסמא געוועהן די אויגן רח"ל.
עכ"פ, אין די צווייטע מקודה איז יואלי לאנדא גארנישט שולדיג, ווייל דאס איז די חינוך וואס ער האט באקומען, אז ס'איז דא איין אמת, און די אלע אנדערע מהלכים פון גדולי ישראל קומען פון "סמיות עיניים".
אבער נקודה א', איז א זאך וואס אפילו סאטמאר דארף זיך אויפוועקן, ווייל ס'קען ממשיך זיין חלילה.

אין די בריוו האט ער נישט געשריבן אז דער גורער רבי האט זיך טועה געווען וכו', ער האט פשוט ארויסגעברענגט די מציאות, אז ווען יענער גיבט געלט מיינט ער אז ער קען דיר אריינזאגן דיעות. דו האסט ניטאמאל געקוקט וואס ער זאגט, נאר גלייך געלאפן זאגן זיי ער איז נעבעך אויפגעוואקסן אז די צדיקים האבן זיך טועה געווען.

דו אליינס ביסט בעצם מסכים צו זיין טענה, אז ס'איז אן אמת'ע פראבלעם. אזויווי דו שרייבסט דא

דאס אז ער האט געגעבן געלט מיט א פליגער, מאכט די פראבלעם א סך ערגער.
ווייל ס'ברענגט ארויס, אז איך בין די בעל המאה און די בעל הדעה.
ס'איז אין די משפחה פון שוחד.

סאו דו האלטסט אויך אז ווען יענער גיבט דיר געלט איז דא א "סכנה" -- כלשונך- אז יענער וועט פרובירן איבערצונעמען קאנטראל אויף וואס און וויאזוי דו זאלסט זיך פירן, אבער דיין איינגעבאקענע בליק אויף קנאות האט דיר געטריבן דאס צו פארזען, און גלייך לויפן צו מסקנות, און דערמיט פסל'ען גאנצע קהילות בישראל.

און לגבי וואס דו פרעגסט:

די פלא איז, אז שוין קרוב צו אכציג יאר וואס רוב גדולי הדור זענען - לשיטת מאנכע ניקס - פארכאפט אין מינות, און די כלל איז דאך "עבירה גוררת עבירה", אבער שוין כמעט אכציג יאר וואס מ'זעהט עפעס נישט ביי זיי נאך עבירות...

איז, בעצם האבן שוין אנדערע געענטפערט, און איך גלויב אז דו האסט נישט געפרעגט ערנסט, נאר לקנטר.

אבער לשיטתך, די גדולים וועלכע האבן לכתחילה געשיקט צו בחירות האבן נישט געהאלטן פון אריינגיין אין די קאאליציע, און שפעטער איז מען אריין אין די קאאליציע, און געטענה'ט אז ווערן א חלק פון די רעגירונג איז נאר ווען מען איז אין די קאבינעט. למעשה איז מען שוין פעסט אייגעגלידערט אין די קאביעט אויך, אזש ווען מען סטראשעט אז מגייט צואווארפן די קאאליציע, באגנוגט מען זיך מיט דעם אז מאיז ארויס פון די קאבינעט...

כאפסט עד היכן הדברין מגיעים?..

[צווייטער]

@צווייטער לגבי די חלק פון אגדתא, איך האב שוין אמאל געשריבן דא. איך בין אמאל געווען אין ארץ ישראל, איך האב געהאט א לאנגע שמועס מיט א גרויסע מזרחיסט. בין הדברים פרעג איך אים וואס טוט מען מיט די שלש שבועות, זאגט ער מיר אז ס'איז נאר אן אגדתא. נעם איך ארויס א התקופה הגדולה, און איך פרעג אים צו ער זעהט דא איין מאמר חז"ל וואס ס'איז נישט קיין אגדתא... פארוואס דוקא די שלש שבועות וואס דער סאטמאר רב ברענגט איז נישט גילטיג ווייל עס איז אגדתא, אבער יעדע מאמר חז"ל וואס האט זיך געדאכט פאר רבי מענדל כשר אז עס קען משמע זיין פון דארט אז די גאולה גייט קומען בדרך הטבע, און אז די הקמת המדינה איז אן אתחלתא דגאולה וכו' וכו' איז יא גילטיג? און נישט נאר דאס, נאר דארט גלייבט איר יעדע ריזשינע מעשה נאך אויך.... נעמט איר אן אגדתא גמרות להלכה אדער נישט? איז אן אגדתא גמרא נישט אזוי שטארק ווי א מעשה אז דער ריזשענער האט געזאגט והוא שעמדה זעכציג מאל?...

אונז רעדן פון א איסור ע"פ הלכה.

אה"נ, אגדתא איז אונז אויך מחייב. און אונז גייען אפילו יעדן טאג אין מקוה. אבער הלכה איז הלכה.

איך האב געשריבן דא אז די חלק האגדתא פון די שבועות מאכט עס אסור עפ''י הלכה.

[דערווייל]

@צווייטער

פאלגענד זענען די הייליגע ווערטער פונעם גאון ישראל וקדושו דער חזון איש זי"ע
מ'בעהט נישט מגיב זיין פארן לערנען בעיון די גאנצע שטיקל.

וזל"ק:
יש עוד רעה חולה אשר היצר ילפת בה להניא אמונת חכמים מלב בני אדם, והוא משקל המרמה של הנגיעה:

חובת התלמיד להאמין כי אין נגיעה בעולם בעלת כח להטות לב חכם לעות משפט, כי מגמת החכם לזכות נפשו, ולהתגאל באיזה אשמה יכאב לנפשו יותר מכל מכה ופצע, ואיך יתכן כי בשביל בצע כסף או לעגי חנף, יחבל נפשו לעות משפט, נוסף לזה כי תכונת האמת היא אצל חכם תכונת נפשו ושרש מציאותה, וכל אבקת שקר ממנו והלאה, וכן היא אמונת המון ישרים המתאבקים בעפר רגלי חכמים:

אך היצר חתר חתירה תחת כסא הנאמן, לצודד נפשות הנוטות להתחכמות, ומביא להם לימוד שלם מן הגמרא כי הנגיעה היא בעלת כח מכריע לקטנים ולגדולים יחד, לפניה יכרעו גם הנבונים ביותר, גם חסידים ואנשי מעשה, ואין זה גנאי לחכמים אחרי שכן הוחק בטבע אנושי, ואינם יודעים כי לפי ההנחה הזאת מתיתם כל הדור, ואין שופט בארץ, ונתבטלה סנהדריה של הארץ, כי אף אם יסכים האדם על גדלות חכמתו של החכם לא יחייב את נפשו לשמוע אליו אחרי שימצא לתלות את הוראתו באיזה נגיעה, וזה לא יבצר מכל מי שאינו שבע רצון מהוראת החכם, ועל ידי זה קם דור ששופט את שופטיו, וכל איש הישר בעיניו יעשה, ובכל מקרה רב הערך מתלחשים המתחכמים על נגיעה פלונית שהטתה לב החכם ולפעמים המובהק שבדור - בעמדתו הבלתי נכונה, וכל אוירה של העיר ולפעמים אוירה של כל הארץ - מתמלאה שוט לשון, קטטות ומריבות, וללא אמונה בחכמים גברו בארץ:

יסוד הדעה הזאת מצאוה בגמ' סנהדרין י"ח ב' אין מושיבין מלך וכה"ג בעיבור שנה, מלך משום אפסניא, כה"ג משום צינה, והדין נאמר במלך החסיד שבחסידים, ובכה"ג כשמעון הצדיק, ועוד אמרו כתובות ק"ה ב' ריבר"י הוה רגיל ארימי' דהוה מייתי לי' כל מעלי שבתא כנתא רפירי יומא חד אייתי לי' בה' כו', בהדי דקאזיל ואתי אמר אי בעי מעין הכי כו', וכן אמרו שם בריב"א:

ואמנם השוחד ענין מיוחד, והוא כי מקח שוחד הוא מן הגנויות במוחלט, שהתורה תיעבתו, ובעקבו בסוד כחות הנפשות לעור עיני חכמים ולסלף משפט, ובהיות שאמרו שהסתכל הקב"ה בתורה וברא עולמו, חייבה התורה כח בשוחד לעור ולסלף, ולהזהיר לברוח ממנה, והנה נוסף על כח נגיעה שהוא ממנהג העולם כפי טבעת בני אדם, הוזמן כח טומאה בשוחד לטמטם הלב ולרדם את הבינה, להנעים בפי הדיין לזכות את משחדו, ואחרי שהתורה פסלתו לדיין זה לדון בין משחדו לרעהו, הוסר ממנו גם מחסה החכמה - אשר הובטח בה תמיד לבלי להכשל בחטא ואשמה - אם יעבור על מה שהזהירה התורה וישב על כסא המשפט בניגוד למצות התורה:

והנה אין הזהרת השוחד מכלל המשפטים אלא מכלל החקים, שהרי לא אסרה תורה הוראה לעצמו ואדם רואה טריפה לעצמו, אף אם הוא דל וכל חייו תלוים בו:

והוא מורה בחמץ שעבר עליו הפסח אף ברכוש גדול, וכשיורה להיתר ואחד הנרגנים יהרהר אחריו כי הפסד ממונו הטעתו, הרי זה מן המהרהרים אחר רבם, ואנו בטוחים בחכמים שהנם מורמים מפחיתיות כאלה, ולא יחשדו בם אלא קטני הדעת נעדרי בינה אשר לא ידעו ולא יבינו נפש משכיל:

ואף במשפט בין איש לרעהו, לא פסלה תורה רק בשוחד שבזמן המשפט, אבל לא אמרה תורה לשפוט את אהובו ואת שנואו, רק שושבינו, ושונאו שלא דיבר עמו ג"י לדעת י"א בחו"מ סי' ז' ס"ז בהגה', ואף שנטיה הטבעית יש במוחלט להטבת אהובו ולרעת שנואו, אך כח טומאת השוחד אין כאן והתורה האמינה בבטחה גמורה את החכם הדיין כי יראה נכוחות, ולא יטה לבו לשאיפת טבעו כהרגל שנעשה טבע שני אצל חכם והאמת תמיד נר לרגלו ואור לנתיבתו, וצדקו ישוב משפט:

ולא עוד אלא שאמרו במקום פסידא עביד אינש דינא לנפשו, ולא חשדוהו לעוות דינו, ואמרו ב"ב נ"ח ב' האי דיינא דמתקרי לדין ומפקין מני' ממונא בדין לאו שמי' דיין, ולא למדו עליו זכות מפני אונס הנגיעה:

והנה פסלו חכמים נוגע בעיבור השנה דאיקרי משפט כדאמר ר"ה כ"ה ב' [אע"ג דקרא בקידוש החדש כתיב גם עיבור שנה דינו כקה"ח] ויהבינן לי' דיני משפט, וכל זה בכלל חקי המצוה שהוזהרנו ממקח שוחד, ומהם פסולי דרבנן ומהם מדת חסידות, ומה שאמרו ריבר"י וריב"א שהרגישו בנפשם [ול' הגמ' אמר היינו בלב] קירוב הדעת, היינו קירוב הטבעי של נגיעה, ובגדולים הטבע יותר חזק כלפי שכלם החזק, למען יעמדו על משקל הנסיון ויבחרו בטוב, בטוב בחירתם, שזה סוד בריאת האדם, ואפשר שמדת החסידות הוא גם בסוד היצירה, וכשניתן כח בשוחד לעור, ניתן כח גם בשוחד של מדת חסידות לעור החסיד:

אבל מה גדלה השואה ומה רב החשך, בהתרת החשד בכשרים, במקום דהתורה הכשירתם לדון ולהורות, ובכלל זה כל הנהגת העולם בדברים המתרחשים יום יום:

והנה תורת המוסר המחמרת מאד נגד השחתה במדות בני אדם, והמזהרת בלהבי אש שלא להכשל בהטלת דופי בזולתו, אף במחשבה, וכש"כ בדיבור, ואף בדבר אמת, וכש"כ בשקר, ואם זה שמתעולל בו הוא ת"ח הרי זה מבזה ת"ח שהוא בכלל אפיקורס, והרי טעות בהלכה מבלה את הכל, אחרי שהלכה פסוקה שאין לך חכם שיעמוד בפני נגיעה, ומה חטא יש כאן אם אגיד שעיות את המשפט מפני נגיעתו, הלא זה חק טבעי ולא נגרע כבוד החכם בזה, והנה שפך את היין ושמר את החבית:

ונקח הדוגמא - למען יצטיירו הדברים בלב מתלמד צורה קבועה קיימת - את ההתאבקות של בני אדם בקבלת רב ופרנס על הציבור, זה פוסל דיינו של זה וזה פוסל דיינו של זה, ומן הראוי שיסמכו כולם על הכרעת גדולי הדור, ואם הכרעת החכם אינה קובעת הדבר מפני הרצון העקשני של עמי הארץ, אפשר לקרוא עליהם שזדונות נעשה להם כשגגות, ואמנם הם מכירים בחטאם, אך לא הורגלו לבטל רצונם מפני הוראות שכליות, אך מה רב ההרס, בעמדה עדינה של המתימרים ביושר ומגולה הטוב, ולפי גאות לבם יצר טוב שופטם, ומשפטם נושא עליו אופי של מדע, וכאילו דנו על הדבר בישיבה במתון ובכובד ראש, ואחרי כן הוציאו משפט חרוץ שאין להתחשב עם גדול הדור בזה, שהרי לא גדול הוא מריבר"י וריב"א, והרי הדבר נוגע אליו, הוא רוצה יותר ברב זה מפני.:

והנה באה ליצנות אחת ודחתה מאה תוכחות, ועובדים ע"ז בטהרה, ועושים את הפלסתר תורה:

וכל זה מפני שלא יסדו את מוסרם בהלכה, ובעלי הלכה ראו שאילה, במה שנאמר בגמ' דריבר"י וריב"א קבעו להם דיין לדונם, ולכאורה מפני הנגיעה לא היה ראוי שהם יבחרו להם דיין, כי ידוע הרבה פעמים בעלי הדין אינם משתוים לפני מי לדון, וברירת דיין אפשר שיהי' בו כעין זכות לזה וחוב לזה, וראוי לנוגע להתרחק מליחד את הדיין, ולמדו מזה כי אין פסול בשביל נגיעה ליחד את הדיינים, וכמבואר ברמ"א שם סי' ז' ס"ז, וכש"כ שאין חכם הדור נפסל להגיד בבחירת רב בשביל נגיעה וזה בכלל הוראה, והנה נכשלים בעון המר של אמירת לא חטאתי, ומהרסים את יסודי התורה, ומטבע הדברים שבודים נגיעות שלא עלו כלל על לב החכם, ושגגת תלמוד עולה זדון:

[צווייטער]

@דערווייל טעיתי. איך האב עס שוין לאנג נישט געזען און ביזט גערעכט אז ער בארירט יא דער גאנצער ענין פון שוחד.

אבער פון דעם קטע
''והנה תורת המוסר המחמרת מאד נגד השחתה במדות בני אדם, והמזהרת בלהבי אש שלא להכשל בהטלת דופי בזולתו, אף במחשבה, וכש"כ בדיבור, ואף בדבר אמת, וכש"כ בשקר, ואם זה שמתעולל בו הוא ת"ח הרי זה מבזה ת"ח שהוא בכלל אפיקורס''
זעה איך אז איך בין גערעכט פארוואס און צו וועם ער האט דאס געשריבן. וממילא מובן

[וואלף]

וועל איך דערציילן וואס באוזני שמעתי פונעם לעצט פארבליבענעם משמש ביים בעלזער רב זי"ע הרה"ח ר' מרדכי'לע וועבער שליט"א.
וואס דער בעלזער רב זי"ע האט אים געזאגט נאך די בחירות: "דער טאטע זכרונו לברכה האט געזאגט, אז א איד טוט א זאך, און ער האט נישט חרטה אויף דעם, איז א סימן אז ער האט גוט געטוהן. ברוך ה' איך האב נישט קיין חרטה" עכל"ק.

דער בעלזער רב זי"ע איז לשיטתך געוועהן אין די מדריגה צו פיהלן?

מ'קען נישט אויף מעשה'לעך און אויף א ''לשיטתך געוועהן אין די מדריגה צו פיהלן'' אפווענדען א הלכה

ובכלל ער איז טאקע געווען גענצליך אומשולדיג

א הלכה טאקע נישט. דא האבן מיר א ספק צו ס'איז א הלכה בכלל.

מיר לאז ארויס פון די מירע ישיבה... מיר האבן נישט קיין ספק

[שמות]

@צווייטער לגבי די חלק פון אגדתא, איך האב שוין אמאל געשריבן דא. איך בין אמאל געווען אין ארץ ישראל, איך האב געהאט א לאנגע שמועס מיט א גרויסע מזרחיסט. בין הדברים פרעג איך אים וואס טוט מען מיט די שלש שבועות, זאגט ער מיר אז ס'איז נאר אן אגדתא. נעם איך ארויס א התקופה הגדולה, און איך פרעג אים צו ער זעהט דא איין מאמר חז"ל וואס ס'איז נישט קיין אגדתא... פארוואס דוקא די שלש שבועות וואס דער סאטמאר רב ברענגט איז נישט גילטיג ווייל עס איז אגדתא, אבער יעדע מאמר חז"ל וואס האט זיך געדאכט פאר רבי מענדל כשר אז עס קען משמע זיין פון דארט אז די גאולה גייט קומען בדרך הטבע, און אז די הקמת המדינה איז אן אתחלתא דגאולה וכו' וכו' איז יא גילטיג? און נישט נאר דאס, נאר דארט גלייבט איר יעדע ריזשינע מעשה נאך אויך.... נעמט איר אן אגדתא גמרות להלכה אדער נישט? איז אן אגדתא גמרא נישט אזוי שטארק ווי א מעשה אז דער ריזשענער האט געזאגט והוא שעמדה זעכציג מאל?...

אונז רעדן פון א איסור ע"פ הלכה.

אה"נ, אגדתא איז אונז אויך מחייב. און אונז גייען אפילו יעדן טאג אין מקוה. אבער הלכה איז הלכה.

איך האב געשריבן דא אז די חלק האגדתא פון די שבועות מאכט עס אסור עפ''י הלכה.

די גאנצע י"ג עקרים איז אין אגדתא.
פרק חלק איז שטיק אגדתא.

[שמות]

פשוט. ס'זענען געוועהן דא מאנכע ניקס, וואס האבן פרובירט צו ראטעווען גדולי ישראל פון מחשבת מינות, דברי מינות וכו'. און איך האב מיר שטארק באדאנקט פאר די געטרייע עסקנים וואס האבן געראטעוועט דעם בריסקער רב, דער בעלזער רב און דעם חזו"א, און כ'בין ארויס מיט א קריאה קדושה מ'זאל ראטעווען אויך די איבריגע גדולי ישראל א שטייגער ווי דער סטייפלער, רבי משה פיינשטיין, דער בית ישראל און אלע אנדערע גדולים.

ומכאן הקריאה יוצאת: "מיר וועלן נישט רוען ביז מיר וועלן ראטעווען יעדער גדול בישראל פון שעלטער!!!".

זיי נישט סארקאסטיש יעצט, איך בין זייער ערענסט, איך ווייס נישט גענוי צו וואס איר צילט. אדרבה, נעם מיר צוזאם אין איין פאוסט וואס אייערע טענות זענען, און איך וועל זעהן מיט וואס איך קען אייך העלפן.

איר זוכט צו ווערן קלארער, אדער איר זוכט צו קלארמאכן די סאטמארע? אייערע ווערטער זענען צוזייעט און צושפרייט אויף פילע פראנטען, און א טייל דערפון איננו כי לקח אותם ההנהלה... איך קען נישט פירן קיין דיבאטעס אויף אזא אופן. קום אריין קלאר, מצידי קענט איר רעדן ווי ברייט איר ווילט, מען דארף נאר זעהן וויפיל די הנהלה וועט טאלערירן... לאמיר דן זיין אחת לאחת.

אבער איך וועל זיין מיט אייך אפען, מיר באדערט די גלאזענע bulletproof באקס אין וואס מען האט אריינגעלייגט דער בעלזער רב, און דאס ארומגענומען מיט caution tape והזר הקרוב אליו יומת. דאס איז פראפעגאנדע!

פארוואס אין די וועלט טאר מען נישט פרעגן אויף בעלזער רב? נניח אז מען האט אים נישט פארדרייעט א קאפ, פארוואס פונקטלעך איז זיין פסק קודש קדשים? ווייל ער געקלאצט ביי א פענסטער שעות נאכאנאנד? אדער ווייל ער האט "כביכול" געגעסן? וואו אין שלחן ערוך זעהט מען אזא זאך? מען געבט עפעס א לייג אריין דער בעלזער רב אין א באקס און קיינער טאר אויף אים נישט פרעגן. איך בין נישט מסכים! איך פרעג יא! זאג מיר ווי אזוי דאס שטימט מיט די מהלך פון זיין טאטע? פון וואו קומט דאס פארענטפערן די פרייע? און יא, זאל נישט אויסגערעדט זיין, אבער בעלזער רב איז געווען נענטער צו שיטת המזרחי ווי אסאך אנדערע בימיו! דאס דארף אן ערלערונג! מען זאגט קדוש קדוש קדוש, און איך טאר גארנישט פרעגן??? איך דארף גלייבן אז דער בעלזער רב איז געווען אסאך גרעסער ווי דער סאטמאר רב??? סארי, איך האלט אז דער סאטמאר רב האט זיך געקענט פארמעסטן מיט דער בעלזער רב אין קדושה, און אודאי בתורה, און זיכער אויך אין הנהגה והשקפה. דער ריבניצער איז נאך געווען אזא איש פלא ווי דער בעלזער רב, און פארט האט ער זיך געבויגן דאס קאפ פאר סאטמאר רב.

בנוגע די משנתו, איר לייגט אויף אים צופיל דגוש. דאס איז כתבי דופי וכתבי פלסתר. ער ריפרעזענטירט נישט סאטמאר רב כלל וכלל. ער ווייסט אויך אז ער פארדרייעט פאקטן, און ער טוט דאס בכוונה. אלעס ווייל ער וויל ארויסברענגען א נקודה. דאס ווארט דעמיגאג איז אן אונטער סטעיטמענט, איך זיך איינער מיט א רייכע וויקעביולאר וואס זאל מיר טרעפן די ריכטיגע ווארט אויף אים. איינער וואס נעמט קנאות פון אים, וועט אייך גארנישט העלפן, אפילו א שטיקל ויואל משה וועט נישט קענען אפווענדן א שטיקל משנתו.... און ווער עס איז באקאנט אין היסטאריע און נעמט זיין קנאות פונעם ויואל משה, דער ווייסט ממילא אז דער משנתו איז נישט מער ווי הוילע פראפעגאנדע.

איך וועל אייך געבן מיין ערשטען ארגיומענט. לאמיר אנהויבן מיט א פראגע, מען מעג פארן מיט א קאר שבת? זיכער ניין! דאס איז א מלאכה דאורייתא! אבער וואס טוט זיך מיט אן הצלה מעמבער וואס מען רופט צו א קאל, מעג ער פארן מיט א קאר שבת? יא! עס איז א חיוב גמור! אט דאס איז די מחלוקה צווישן סאטמאר רב, און טשעבינער רב והסטייפלער. דער סאטמאר רב האט געזאגט די איסור, און יעדער האט מודי געווען לאיסור. די שאלה איז נאר צו אלץ פיקוח נפש איז מען "מחויב" צו גיין לוחם זיין מיט די פורקי עול. אויף דעם האט דער טשעבינער רב געזאגט אז די בחירות איז טאקע א חוב קדוש, אבער א חוב קדוש ווי אכילת מרור נישט ווי אכילת מצה.... עס טוט וויי אז מען דארף מקיים זיין אזא מצוה, פונקט ווי עס טוט וויי אז מען דארף אמאל מחחל שבת זיין מפני פיקוח נפש. און אזוי אויך דער סטייפלער האט געהאלטן אז נישט גיין שטימען איז פשוט א חילול השם, און מען דארף גיין שטימען אלץ חובת מוחאה!

קודם כל א ברייטע שלום עליכם.
ס'איז איינגענעם צו רעדן מיט איינער מיט א ברייטער פארשטאנד.

לאמיר גיין אחת לאחת. כ'וועל עס צוטיילן אין מער ווי איין פאוסט לויט די נושאים.

לאמיר אנהייבן מיט הייליגן בעלזער רב זי"ע.

קודם כל, ס'איז דא א מושג פון איינער וואס איז ווי דו זאגסט אין א bulletproof באקס. סאטמארער רב האט זיך אויך געהאט זייינע רבי'ס וואס זענען ביי אים געוועהן קודש קדשים אויף אזא פארנעם, א שטייגער ווי צאנזער רב.
לגבי גדלות פון בעלזער רב זי"ע בין איך נייגעריג צו איר האט שוין אמאל געליינט בקודש םנימה חלק א פון דעקל ביז דעקל.

אבער בר מן דין. קען מען פרעגן אויפן בעלזער רב און אלעס האט קלארע תירוצים.

איר מושט אויס די שאלות.
בעלזער רב זי"ע בהנהגה והשקפה איז נישט געוועהן נאנט צו די מזרחי קיין כהוא זה.
די מזרחי האט אים געראטעוועט די לעבן כידוע. און פאר די בחירות איז געקומען צו דער שפירא פון די מזרחי, דער וואס האט אים געראטעוועט. און געבעטן אז היות ער איז זיי שולדיג הכרת הטוב, מוז ער נישט הייסו וועלן פאר מזרחי, אבער כאטש נישט הייסן קלאר פאר די אגודה, נאר בעטן צו שטמען פאר די פרומע פארטייען.
דער בעלזער רב ווא סהאט געהאט א מוגזמ'דיגע מידת הכרת האטוב האט אים געענטפערט "וואס זאל איך טוהן, עטס זענטס קעגן די תורה".

און טראץ דעם האט ער געשריבן צו וועלן פאר חזית דתית אגודה מיט מזרחי צוזאמען ביים ערשטן בחירות.
(צאנזער רב האט מברר געווען זיינע שיטות).
צאנזער רב ביי די ריזשין מחלוקת האט קלאר געשטעלט אז סאיז נישטא אזא זאך, נאר די תורה און גארנישט מער.

[דער תהלים איד]

למען דעת.

איך האב שוין געבעטן @דערווייל אין אישי ער זאל מיר אנצייגן אויף א שקר אינעם משנתו בחירות ארטיקל, וואו יעדע מעשה איז געשטאנען מיט א מקור.

און דא האלט מיר...

ווייל דו האסט מעשה'לאך פון משמשים ווערט נישט יענער א זייפן. דער משמש קען ענדערשט זיין א זייפן... דא רעדט מען פון עדים וואס א מערהייט פון זיי האבן קיין שייכות צו סאטמאר.

[שמות]

בנוגע חזו"א און די ראי' אז די סטייפלער ברענגט אים אלס מתיר.
למען האמת איז דא צוויי בריוון פון סטייפלער איינס רעכנט ער אויס די מחייבי הבחירות און די חזו"א נאמען ווערט נישט אויסגערעכנט און א צווייטע בריוו וואס עס שטייט דארט אז סאיז נישט אסור צו גיין דערמאנט ער יא די חזו"א נאמען.
איך האב נישט יעצט די מקטוביץ ועד ה באייר, סאו איך קען נישט אריינגיין צו ווען ער ברענגט שרייבט ער ידועה..און וועלכע יאר וואס קען מיינען אסאך.
די באטעם ליין איז אז ער לאזט אים אויס און איין בריוו דאס דארף מען אויך מדייק זיין.
ויתירה מזו די אגודה האט זיך באנוצט מיטן חזו"א אויף זייער תשי"ט קו"ק...אבער און תשכ"א האבן זיי אראפגענומען די נעמען. וי"א וויבאלד סאיז געווען וואס האבן אריין צום טשעבינער רב מיט טענות מיט וועלכע רעכט באנוצט מען זיך מיטן חזו"א, האט מען די נעקסטע בחירות אראפגענומען אלע נעמען, מקען דאך נישט אראפנעמען נאר די נאמען פונעם חזו"א.

[פאפקארן]

לעניית דעתי איז דא פארגעקומען א חוצפה'דיגע אקט.

ערשטנ'ס, ווען יואלי לאנדא איז א געווענליכע מענטש און איז נישט די פאפולערע פיגור וואס איז באקאנט איבער די גארער וועלט, וואלט ער קיינמאל געטון אזא סארט אקט, דאס ווייזט אז עס האט זיך דא אפגעשפילט א זאך וואס איז א חוצפה גדולה און איז א קלארע ליצנות פון א מנהיג הדור, און ער האט זיך געוואגט צו טון דאס נאר צוליב דעם וואס ער פילט אז ער איז גענוג שטארק און אלמעכטיג, דערפאר מעג ער טון די חוצפה'דיגע שריט.

צווייטנ'ס, ווער זאגט אז די גאנצע וועלט מוז אננעמען איין שיטה, עס זענען פארהאן הונדערטע קהילות וואס זענען אינגאנצן אינדערש און פארשיגדענע ענינים, ווען ביי איינעם איז עס מותר און ביי א צווייטן איז עס אסור בהחלט. די וועלט דארף זיך נישט טוישן, יעדער האט זייער מסורה. וואס איז די ענין פון פרובירן איבערצורעדן אנדערע צו אננעמען דיין מסורה??

כלל ישראל דארף עס פארשרייען!!

אנטשולדיגט ר' איד, אבער דיין אויסברוך איז גענצליך אומפארשטענדליך און ווערט אבוויעסלי געטריבן פון אנדערע סיבות ווי שאק און שוידער אויף די שוידערליכע פירצה אז נאך א קהילה זאל רח"ל אויפהערן נעמען געלט פו די מדינה. האט דען ר' יואל פרובירט ארויפצוצווינגען זיין שיטה אויף איינעם? אדער גאר אויף יעדעם?! ער האט בסך הכל פארגעשלאגן א געדאנק.

איך רעד פון די געדאנק וואס ער האט פארגעשלאגן...

פארוואס בין איך נישט געגאנגן פארשלאגן די געדאנק?

[נקודות טובות]

טאקע די ביכל איז געווען די מכה בפטיש... איך קען נישט ליידן די סארט שפראך... איך האב עס געליינט פון דעקל, אבער נישט ביז דעקל.... אבער נישט דאס איז די שמועס דא, איך האב דאס נאר געזאגט בדרך אגב. איך ווער נישט דערשראקן ווען מען זאגט מיר וואס בעלזער רב האט געהאלטן, דער טשעבינער רב'ס א ווארט איז ביי מיר אסאך שטערקער, וכן דער סטייפלערס א ווארט. שוין אפגערעדט פון הגאון הגדול רבי משה פיינשטיין.

זיי ביטע מגיב בנושא הבחירות.

וואס ווילט איר איך זאל מגיב זיין? איר ווילט איך זאל זאגן אז דער חזון איש האט גע'אסר'ט די בחירות? איך בין נישט גרייט צו זאגן קיין ליגענט אפילו עס וועט מאכן מיין רבי אויסזעהן בעסער. דער סטייפלערס א ווארט איז ביי מיר אסאך מער ווי אנדערע וואס פארציילן מעשיות וואס שטימט ניטאמאל מיט היסטאריע... וכבוד אלקים הסתר דבר....

לגבי דער בריסקער רב, ס'איז קלאר זיין מימרא אז בחירות איז נישט אזא מצוה ווי רבי אהרן קאטלער מאכט עס, און אויך נישט אזא עבירה ווי דער סאטמאר רב מאכט עס. סא וואס איז דא צו דן זיין?

איך כאפ נישט וואס איר ווילט איך זאל מגיב זיין אויף... איר האט עפעס א קשיא אויף שיטת הויואל משה? איך בין זייער באקוועם מיט מיין רבי'ס שיטה אפילו ער זאל טאקע זיין א דעת יחיד.

@דערווייל following up. איז דא עפעס וואס שטערט דיר? איר זוכט אפשר הסבר אין עפעס? אדער עס באדערט אייך פשוט דאס זעהן גדולי ישראל אלץ ס''ם פארכאפטע? וויפיל איך ליין אייערע פאוסטס, כאפ איך נישט צו וואס איר ווילט צוקומען.

[נקודות טובות]

לעניית דעתי איז דא פארגעקומען א חוצפה'דיגע אקט.

ערשטנ'ס, ווען יואלי לאנדא איז א געווענליכע מענטש און איז נישט די פאפולערע פיגור וואס איז באקאנט איבער די גארער וועלט, וואלט ער קיינמאל געטון אזא סארט אקט, דאס ווייזט אז עס האט זיך דא אפגעשפילט א זאך וואס איז א חוצפה גדולה און איז א קלארע ליצנות פון א מנהיג הדור, און ער האט זיך געוואגט צו טון דאס נאר צוליב דעם וואס ער פילט אז ער איז גענוג שטארק און אלמעכטיג, דערפאר מעג ער טון די חוצפה'דיגע שריט.

צווייטנ'ס, ווער זאגט אז די גאנצע וועלט מוז אננעמען איין שיטה, עס זענען פארהאן הונדערטע קהילות וואס זענען אינגאנצן אינדערש און פארשיגדענע ענינים, ווען ביי איינעם איז עס מותר און ביי א צווייטן איז עס אסור בהחלט. די וועלט דארף זיך נישט טוישן, יעדער האט זייער מסורה. וואס איז די ענין פון פרובירן איבערצורעדן אנדערע צו אננעמען דיין מסורה??

כלל ישראל דארף עס פארשרייען!!

אנטשולדיגט ר' איד, אבער דיין אויסברוך איז גענצליך אומפארשטענדליך און ווערט אבוויעסלי געטריבן פון אנדערע סיבות ווי שאק און שוידער אויף די שוידערליכע פירצה אז נאך א קהילה זאל רח"ל אויפהערן נעמען געלט פו די מדינה. האט דען ר' יואל פרובירט ארויפצוצווינגען זיין שיטה אויף איינעם? אדער גאר אויף יעדעם?! ער האט בסך הכל פארגעשלאגן א געדאנק.

איך רעד פון די געדאנק וואס ער האט פארגעשלאגן...

פארוואס בין איך נישט געגאנגן פארשלאגן די געדאנק?

ווייל דו קענסט גארנישט טוהן אויף למעשה צו העלפן גור אין פאל די רבי זאגט דיר אז ער איז מסכים...

[פאפקארן]

אנטשולדיגט ר' איד, אבער דיין אויסברוך איז גענצליך אומפארשטענדליך און ווערט אבוויעסלי געטריבן פון אנדערע סיבות ווי שאק און שוידער אויף די שוידערליכע פירצה אז נאך א קהילה זאל רח"ל אויפהערן נעמען געלט פו די מדינה. האט דען ר' יואל פרובירט ארויפצוצווינגען זיין שיטה אויף איינעם? אדער גאר אויף יעדעם?! ער האט בסך הכל פארגעשלאגן א געדאנק.

איך רעד פון די געדאנק וואס ער האט פארגעשלאגן...

פארוואס בין איך נישט געגאנגן פארשלאגן די געדאנק?

ווייל דו קענסט גארנישט טוהן אויף למעשה צו העלפן גור אין פאל די רבי זאגט דיר אז ער איז מסכים...

יואלי לאנדא קען אויך נישט פינאנצירן גור, און ער האט נישט געהאט די מינדסטע ספק אז גור'ע רבי וועט אנעמען זיין פארשלאג.

ער האט סתם געמישט א הייסע טאפ טשאלענט מיט א ריזיגע שעפ לעפל... גארנישט אויף למעשה.

[שמות]

איך רעד פון די געדאנק וואס ער האט פארגעשלאגן...

פארוואס בין איך נישט געגאנגן פארשלאגן די געדאנק?

ווייל דו קענסט גארנישט טוהן אויף למעשה צו העלפן גור אין פאל די רבי זאגט דיר אז ער איז מסכים...

יואלי לאנדא קען אויך נישט פינאנצירן גור, און ער האט נישט געהאט די מינדסטע ספק אז גור'ע רבי וועט אנעמען זיין פארשלאג.

ער האט סתם געמישט א הייסע טאפ טשאלענט מיט א ריזיגע שעפ לעפל... גארנישט אויף למעשה.

דאס האב איך געמיינט צו זאגן ווען איך האב געשריבן, ווענט זיך וויפיל ער האט געגעבן.

[דערווייל]

@דערווייל טעיתי. איך האב עס שוין לאנג נישט געזען און ביזט גערעכט אז ער בארירט יא דער גאנצער ענין פון שוחד.

אבער פון דעם קטע
''והנה תורת המוסר המחמרת מאד נגד השחתה במדות בני אדם, והמזהרת בלהבי אש שלא להכשל בהטלת דופי בזולתו, אף במחשבה, וכש"כ בדיבור, ואף בדבר אמת, וכש"כ בשקר, ואם זה שמתעולל בו הוא ת"ח הרי זה מבזה ת"ח שהוא בכלל אפיקורס''
זעה איך אז איך בין גערעכט פארוואס און צו וועם ער האט דאס געשריבן. וממילא מובן

סוף פסוק. קריגט זיך דער חזון איש מיטן סאטמארער רב בענין נגיעות?
@צווייטער

[דערווייל]

נקודה א', ביזטו הונדערט פראצענט גערעדט. דער מציאות אז א גביר זאל פראווען א "מעמד דעה זאגן", איז א געפארפולע זאך, און ס'שטעלט אין א סכנה דעם גאנצן תורה אויטאריטעט.
לגבי נקודה ב', אז ס'זענען דא מער ווי איין מסורה וכו', דאס איז שוין א מחלה וואס פלאגט כלל ישראל א סך יאר, ווען געוויסע קהילות ומנהיגיהם האבן באקומען אויסשליסליכע בעלות אויף די "מסורה", און זיי ווייסן אפילו די "סודות" וועלכע צדיקים זענען אנגעשטעקט געווארן מיט מינות, און דער שטן האט זיי נעבעך מסמא געוועהן די אויגן רח"ל.
עכ"פ, אין די צווייטע מקודה איז יואלי לאנדא גארנישט שולדיג, ווייל דאס איז די חינוך וואס ער האט באקומען, אז ס'איז דא איין אמת, און די אלע אנדערע מהלכים פון גדולי ישראל קומען פון "סמיות עיניים".
אבער נקודה א', איז א זאך וואס אפילו סאטמאר דארף זיך אויפוועקן, ווייל ס'קען ממשיך זיין חלילה.

אין די בריוו האט ער נישט געשריבן אז דער גורער רבי האט זיך טועה געווען וכו', ער האט פשוט ארויסגעברענגט די מציאות, אז ווען יענער גיבט געלט מיינט ער אז ער קען דיר אריינזאגן דיעות. דו האסט ניטאמאל געקוקט וואס ער זאגט, נאר גלייך געלאפן זאגן זיי ער איז נעבעך אויפגעוואקסן אז די צדיקים האבן זיך טועה געווען.

דו אליינס ביסט בעצם מסכים צו זיין טענה, אז ס'איז אן אמת'ע פראבלעם. אזויווי דו שרייבסט דא

דאס אז ער האט געגעבן געלט מיט א פליגער, מאכט די פראבלעם א סך ערגער.
ווייל ס'ברענגט ארויס, אז איך בין די בעל המאה און די בעל הדעה.
ס'איז אין די משפחה פון שוחד.


סאו דו האלטסט אויך אז ווען יענער גיבט דיר געלט איז דא א "סכנה" -- כלשונך- אז יענער וועט פרובירן איבערצונעמען קאנטראל אויף וואס און וויאזוי דו זאלסט זיך פירן, אבער דיין איינגעבאקענע בליק אויף קנאות האט דיר געטריבן דאס צו פארזען, און גלייך לויפן צו מסקנות, און דערמיט פסל'ען גאנצע קהילות בישראל.

דער חשש אז מ'וועט זיך אריינמישן איז דא אין אמעריקע פונקט ווי אין א"י.
וההיסטאריע האט אויפגעוויזן צו אין אמעריקע איז עפעס בעסער...

[דערווייל]

אין די בריוו האט ער נישט געשריבן אז דער גורער רבי האט זיך טועה געווען וכו', ער האט פשוט ארויסגעברענגט די מציאות, אז ווען יענער גיבט געלט מיינט ער אז ער קען דיר אריינזאגן דיעות. דו האסט ניטאמאל געקוקט וואס ער זאגט, נאר גלייך געלאפן זאגן זיי ער איז נעבעך אויפגעוואקסן אז די צדיקים האבן זיך טועה געווען.

דו אליינס ביסט בעצם מסכים צו זיין טענה, אז ס'איז אן אמת'ע פראבלעם. אזויווי דו שרייבסט דא

דאס אז ער האט געגעבן געלט מיט א פליגער, מאכט די פראבלעם א סך ערגער.
ווייל ס'ברענגט ארויס, אז איך בין די בעל המאה און די בעל הדעה.
ס'איז אין די משפחה פון שוחד.

אבער לשיטתך, די גדולים וועלכע האבן לכתחילה געשיקט צו בחירות האבן נישט געהאלטן פון אריינגיין אין די קאאליציע, און שפעטער איז מען אריין אין די קאאליציע, און געטענה'ט אז ווערן א חלק פון די רעגירונג איז נאר ווען מען איז אין די קאבינעט. למעשה איז מען שוין פעסט אייגעגלידערט אין די קאביעט אויך, אזש ווען מען סטראשעט אז מגייט צואווארפן די קאאליציע, באגנוגט מען זיך מיט דעם אז מאיז ארויס פון די קאבינעט...

כאפסט עד היכן הדברין מגיעים?..

ס'איז נישט אמת. הרה"ק מבעלזא זי"ע האט געהאלטן אז מ'מעג זיצן אין ממשלה.

[דערווייל]

זיי נישט סארקאסטיש יעצט, איך בין זייער ערענסט, איך ווייס נישט גענוי צו וואס איר צילט. אדרבה, נעם מיר צוזאם אין איין פאוסט וואס אייערע טענות זענען, און איך וועל זעהן מיט וואס איך קען אייך העלפן.

איר זוכט צו ווערן קלארער, אדער איר זוכט צו קלארמאכן די סאטמארע? אייערע ווערטער זענען צוזייעט און צושפרייט אויף פילע פראנטען, און א טייל דערפון איננו כי לקח אותם ההנהלה... איך קען נישט פירן קיין דיבאטעס אויף אזא אופן. קום אריין קלאר, מצידי קענט איר רעדן ווי ברייט איר ווילט, מען דארף נאר זעהן וויפיל די הנהלה וועט טאלערירן... לאמיר דן זיין אחת לאחת.

אבער איך וועל זיין מיט אייך אפען, מיר באדערט די גלאזענע bulletproof באקס אין וואס מען האט אריינגעלייגט דער בעלזער רב, און דאס ארומגענומען מיט caution tape והזר הקרוב אליו יומת. דאס איז פראפעגאנדע!

פארוואס אין די וועלט טאר מען נישט פרעגן אויף בעלזער רב? נניח אז מען האט אים נישט פארדרייעט א קאפ, פארוואס פונקטלעך איז זיין פסק קודש קדשים? ווייל ער געקלאצט ביי א פענסטער שעות נאכאנאנד? אדער ווייל ער האט "כביכול" געגעסן? וואו אין שלחן ערוך זעהט מען אזא זאך? מען געבט עפעס א לייג אריין דער בעלזער רב אין א באקס און קיינער טאר אויף אים נישט פרעגן. איך בין נישט מסכים! איך פרעג יא! זאג מיר ווי אזוי דאס שטימט מיט די מהלך פון זיין טאטע? פון וואו קומט דאס פארענטפערן די פרייע? און יא, זאל נישט אויסגערעדט זיין, אבער בעלזער רב איז געווען נענטער צו שיטת המזרחי ווי אסאך אנדערע בימיו! דאס דארף אן ערלערונג! מען זאגט קדוש קדוש קדוש, און איך טאר גארנישט פרעגן??? איך דארף גלייבן אז דער בעלזער רב איז געווען אסאך גרעסער ווי דער סאטמאר רב??? סארי, איך האלט אז דער סאטמאר רב האט זיך געקענט פארמעסטן מיט דער בעלזער רב אין קדושה, און אודאי בתורה, און זיכער אויך אין הנהגה והשקפה. דער ריבניצער איז נאך געווען אזא איש פלא ווי דער בעלזער רב, און פארט האט ער זיך געבויגן דאס קאפ פאר סאטמאר רב.

בנוגע די משנתו, איר לייגט אויף אים צופיל דגוש. דאס איז כתבי דופי וכתבי פלסתר. ער ריפרעזענטירט נישט סאטמאר רב כלל וכלל. ער ווייסט אויך אז ער פארדרייעט פאקטן, און ער טוט דאס בכוונה. אלעס ווייל ער וויל ארויסברענגען א נקודה. דאס ווארט דעמיגאג איז אן אונטער סטעיטמענט, איך זיך איינער מיט א רייכע וויקעביולאר וואס זאל מיר טרעפן די ריכטיגע ווארט אויף אים. איינער וואס נעמט קנאות פון אים, וועט אייך גארנישט העלפן, אפילו א שטיקל ויואל משה וועט נישט קענען אפווענדן א שטיקל משנתו.... און ווער עס איז באקאנט אין היסטאריע און נעמט זיין קנאות פונעם ויואל משה, דער ווייסט ממילא אז דער משנתו איז נישט מער ווי הוילע פראפעגאנדע.

איך וועל אייך געבן מיין ערשטען ארגיומענט. לאמיר אנהויבן מיט א פראגע, מען מעג פארן מיט א קאר שבת? זיכער ניין! דאס איז א מלאכה דאורייתא! אבער וואס טוט זיך מיט אן הצלה מעמבער וואס מען רופט צו א קאל, מעג ער פארן מיט א קאר שבת? יא! עס איז א חיוב גמור! אט דאס איז די מחלוקה צווישן סאטמאר רב, און טשעבינער רב והסטייפלער. דער סאטמאר רב האט געזאגט די איסור, און יעדער האט מודי געווען לאיסור. די שאלה איז נאר צו אלץ פיקוח נפש איז מען "מחויב" צו גיין לוחם זיין מיט די פורקי עול. אויף דעם האט דער טשעבינער רב געזאגט אז די בחירות איז טאקע א חוב קדוש, אבער א חוב קדוש ווי אכילת מרור נישט ווי אכילת מצה.... עס טוט וויי אז מען דארף מקיים זיין אזא מצוה, פונקט ווי עס טוט וויי אז מען דארף אמאל מחחל שבת זיין מפני פיקוח נפש. און אזוי אויך דער סטייפלער האט געהאלטן אז נישט גיין שטימען איז פשוט א חילול השם, און מען דארף גיין שטימען אלץ חובת מוחאה!

קודם כל א ברייטע שלום עליכם.
ס'איז איינגענעם צו רעדן מיט איינער מיט א ברייטער פארשטאנד.

לאמיר גיין אחת לאחת. כ'וועל עס צוטיילן אין מער ווי איין פאוסט לויט די נושאים.

לאמיר אנהייבן מיט הייליגן בעלזער רב זי"ע.

קודם כל, ס'איז דא א מושג פון איינער וואס איז ווי דו זאגסט אין א bulletproof באקס. סאטמארער רב האט זיך אויך געהאט זייינע רבי'ס וואס זענען ביי אים געוועהן קודש קדשים אויף אזא פארנעם, א שטייגער ווי צאנזער רב.
לגבי גדלות פון בעלזער רב זי"ע בין איך נייגעריג צו איר האט שוין אמאל געליינט בקודש םנימה חלק א פון דעקל ביז דעקל.

אבער בר מן דין. קען מען פרעגן אויפן בעלזער רב און אלעס האט קלארע תירוצים.

איר מושט אויס די שאלות.
בעלזער רב זי"ע בהנהגה והשקפה איז נישט געוועהן נאנט צו די מזרחי קיין כהוא זה.
די מזרחי האט אים געראטעוועט די לעבן כידוע. און פאר די בחירות איז געקומען צו דער שפירא פון די מזרחי, דער וואס האט אים געראטעוועט. און געבעטן אז היות ער איז זיי שולדיג הכרת הטוב, מוז ער נישט הייסו וועלן פאר מזרחי, אבער כאטש נישט הייסן קלאר פאר די אגודה, נאר בעטן צו שטמען פאר די פרומע פארטייען.
דער בעלזער רב ווא סהאט געהאט א מוגזמ'דיגע מידת הכרת האטוב האט אים געענטפערט "וואס זאל איך טוהן, עטס זענטס קעגן די תורה".

און טראץ דעם האט ער געשריבן צו וועלן פאר חזית דתית אגודה מיט מזרחי צוזאמען ביים ערשטן בחירות.
(צאנזער רב האט מברר געווען זיינע שיטות).
צאנזער רב ביי די ריזשין מחלוקת האט קלאר געשטעלט אז סאיז נישטא אזא זאך, נאר די תורה און גארנישט מער.

נאר די תורה? די טרוקענע הלכה?
זאגט מיר ווען האט סאטמארער רב געדאוונט נאך חצות צו פאר חצות? הא?
און נאך "מכשיל" געוועהן א מנין?
וואס צאנזער רב ווען צאנזער רב.

[דערווייל]

למען דעת.

איך האב שוין געבעטן @דערווייל אין אישי ער זאל מיר אנצייגן אויף א שקר אינעם משנתו בחירות ארטיקל, וואו יעדע מעשה איז געשטאנען מיט א מקור.

און דא האלט מיר...

ווייל דו האסט מעשה'לאך פון משמשים ווערט נישט יענער א זייפן. דער משמש קען ענדערשט זיין א זייפן... דא רעדט מען פון עדים וואס א מערהייט פון זיי האבן קיין שייכות צו סאטמאר.

איך דארף טרעפן מיינע אלטע משנתו'ס און צאמנעמען זיינע שקרים.
דערווייל כאפט אריין צו גלייבן זיינע באבע מעשיות...